Τα Γλυπτά του Παρθενώνα
Ι
Κύριε διευθυντά
Είναι διάχυτη η χαρά και η συγκίνηση όλων μας από την πρωτοβουλία της κ. Αλαμουντίν – Κλούνεϊ για την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα στην πατρίδα μας. Μια προσπάθεια διεθνοποίησης του θέματος, που πρέπει να υποστηριχθεί με καθολική εθνική έξαρση, αλλά και με πολύ μελετημένες πρωτοβουλίες και αποφάσεις. Απ’ ό,τι ακούω όμως και διαβάζω, το θέμα εστιάζεται κυρίως στην νομική του πλευρά.
Ασχετα αν υπάρχουν φιρμάνια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας ή άλλα νομικά ερείσματα, η αφαίρεση όλων των Γλυπτών, από τον τυχοδιώκτη Ελγιν, είναι καθαρή κλοπή. Αυτό δεν χρειάζεται καμία απολύτως απόδειξη.
Ανατριχιάζει μάλιστα κανείς όταν αναλογίζεται το ψυχικό ποιόν του δράστη και δη εάν υπήρχε ίχνος πόνου και συγκίνησης μέσα του, όταν άρχισε να κατεδαφίζει αυτό το παγκόσμιο πολιτιστικό μνημείο, με λοστούς και κασμάδες!
Το ότι η αρπαγή των μνημείων είναι επίσης κουρσαρική λεία, αποδεικνύεται και από το γεγονός ότι εκποιήθηκαν με τις συνήθεις διαδικασίες.
Η κ. Αλαμουντίν και οι συνεργάτες της πρέπει να εστιάσουν τις προσπάθειές τους πάνω στην αναζωπύρωση της διεθνούς κοινής γνώμης για το θέμα και την εδραίωση του σεβασμού των κοινωνιών στους ανθρώπινους πολιτισμούς. Ο δράστης, λόρδος ων, δεν τρόμαξε μπροστά σε ένα μεγαλειώδες μνημείο ύψιστης ανθρώπινης ευφυΐας και τέχνης, πράγμα που φανερώνει, αλλά και από άλλα απάνθρωπα περιστατικά, ότι πρέπει να αρχίσουμε ξανά τη μελέτη των αρχών της Αναγέννησης, του Διαφωτισμού και του Ορθολογισμού για τη βελτίωση των παγκόσμιων ανθρώπινων σχέσεων και κυρίως της προστασίας των λαών.
Με αδιάσειστα στοιχεία οι ως άνω πρωτεργάτες πρέπει να πείσουν τα αρμόδια όργανα της UNESCO, του ΟΗΕ και της Ε.Ε. Για την επίτευξη θετικού αποτελέσματος, που θα έχει και παγκόσμια απήχηση κατά της κλοπής.
Το κλίμα είναι επίκαιρο και πολύ ευνοϊκό, δοθέντος ότι ο λαός της Μεγάλης Βρετανίας (στη πλειοψηφία του) είναι υπέρ της επιστροφής των Γλυπτών στη θέση τους. Εκείνο που πρέπει τελείως να αποκλειστεί είναι η προσφυγή στη Δικαιοσύνη. Αρκετά τραγικά λάθη έχει κάνει μέχρι σήμερα η πατρίδα μας, δεν χρειάζεται ακόμη ένα.
Διότι εάν έχουμε μια αρνητική απόφαση Δικαστηρίου, το θέμα όχι μόνον θα κλείσει οριστικά, αλλά θα μας απαγορεύσουν ακόμη και να μιλάμε για επιστροφή, γιατί αυτό θα θεωρηθεί συκοφαντία, αφού θα έχουν ήδη οι δράστες δικαιωθεί.
Ιωαννης Δουμας – Μαρούσι
II
Kύριε διευθυντά
Πλέον, αν δεν είναι ήδη, σε… λίγο πάντως σίγουρα, η επίδειξη των Γλυπτών του Παρθενώνα από τους Aγγλους θα είναι κάτι σαν το παροιμιακό «έχω και κότερο». Στις μέρες μας δεν υπάρχει γωνιά του πλανήτη, που να μη γνωρίζει ότι το… «κότερο» για το οποίο καμαρώνουν οι Aγγλοι, δεν τους ανήκει. Oτι ο Eλγιν αφαίρεσε με βίαιο τρόπο τα Γλυπτά του Παρθενώνα, ακρωτηριάζοντας την ολότητα του κορυφαίου παγκοσμίως ελληνικού μνημείου:
Η αρνητική ψυχολογία-οπτική του επισκέπτη, από δω και πέρα πλέον, πρέπει να θεωρείται δεδομένη. Κανείς επισκέπτης δεν «απολαμβάνει», όσο καλοπροαίρετος και φιλότεχνος και να είναι, ένα έργο τέχνης που συνοδεύεται από μια τέτοια αρνητική δημοσιότητα. Υπάρχει όμως και κάτι ακόμα, σχετικό μεν, αλλά υπέρτερο του προηγούμενου. Πιο πρακτικό, πιο συγκεκριμένο. Εννοώ ότι, περήφανος και μεθοδικός λαός οι Aγγλοι, δεν θα θελήσουν, μέσα σε αυτό το κλίμα, να περάσουν και τη δοκιμασία μιας δικαστικής διεθνοποιημένης διαδικασίας. Γνωρίζουν πολύ καλύτερα από τον καθένα οι τυπικότατοι Aγγλοι, ότι τα πρακτικά και οι αποφάσεις των διεθνών δικαστηρίων αποτελούν ιστορικά ντοκουμέντα. Να το πούμε απλά:
Είναι υπόθεση, ας μου επιτραπεί η έκφραση, εθνικής υστεροφημίας για τους Aγγλους.
Σημείωση: Σε προηγούμενο σημείωμά μου έγραφα ότι τα έργα τέχνης μπορεί να αγοράζονται, να πωλούνται, αλλά δεν… «Υιοθετούνται». Κι αυτό γιατί ένα έργο τέχνης χωρίς την αυθεντική του ταυτότητα είναι μια άψυχη μορφοποιημένη πρώτη ύλη. Και τα Γλυπτά του Παρθενώνα, αποκομμένα βίαια από τον φυσικό τους χώρο, αναζητούν την πλήρη τους ταυτότητα.
Παρεμπιπτόντως: Aγγλος ήταν και ο σερ Τζον Μπίζλεϊ, ο οποίος εν μέσω ειρωνειών στην αρχή, θέλησε να έχουν ολοκληρωμένη ταυτότητα τα αγγεία, δίνοντας και «όνομα» δημιουργού στα… ανώνυμα αγγεία. Επινόησε, με βάση το… στυλ, τα γνωστά συμβατικά ονόματα λ.χ. «ο ζωγράφος του Αχιλλέα», «ο ζωγράφος του Βερολίνου» κ.λπ. Eτσι, μόνο και μόνο για την πληρότητα της ταυτότητας του έργου τέχνης. Προσωπικά δεν θα με εξέπληττε μια εντυπωσιακή, αιφνιδιαστική κατά πρόληψη, πρωτοβουλία των Aγγλων, μετά την επίσκεψη της κ. Κλούνεϊ.
ΥΓ.: Iσως και η δεύτερη Ακρόπολη της Ελλάδας, στον λόφο Καστά της Αμφίπολης, με τον τρόπο της πιέσει τους Aγγλους προς αυτήν την κατεύθυνση.
Συμπέρασμα: Τα Γλυπτά πρέπει να επιστραφούν.
Χρυσοστομος Τσιριδης – Φιλόλογος
Λάθος υπολογισμός
Κύριε διευθυντά
Εν τη ρύμη του βερμπαλιστικού λόγου του, ο καθηγητής κ. Χρ. Γιανναράς κατασπάραξε την πρακτική αριθμητική, προκειμένου να καυτηριάσει την κραυγαλέα απουσία «μιας κεντρικής πολιτικής τουρισμού με διάρκεια και συνέπεια», και γράφει στην επιφυλλίδα του της Κυριακής 2ας τρεχ.
Την περασμένη χρονιά (2013) καταγράφηκαν στη Ρόδο 3.800.000 διανυχτερεύσεις επισκεπτών. Το ελάχιστο απ’ όσα θα καταναλώσει ένας επισκέπτης σε κάθε εικοσιτετράωρη παραμονή του στο νησί, είναι, οπωσδήποτε, ένα ψωμάκι.Για να παράγονται στη Ρόδο καθημερινά 3.800.000 ψωμάκια (η ελάχιστη αναγκαία για τους επισκέπτες ποσότητα) χρειάζονται περίπου 500 φούρνοι, με έως και 2.000 απασχολούμενους, κ.ο.κ., κ.ο.κ.
Μόνο που οι ως άνω διανυκτερεύσεις δεν επραγματοποιούντο καθημερινά αλλά εντός του συνόλου της τουριστικής περιόδου –Απρίλιο έως και Οκτώβριο ήτοι, 210 «τουριστικά εικοσιτετράωρα», ήτοι περί τους 18.000 καθημερινούς επισκέπτες… Ολα αυτά αποτελούν πρόλογο για να καυτηριάσει ο κ. Χρ. Γιανναράς την «επαρχιώτικη ξιπασιά μας» και άλλα ηχηρά παρόμοια.
Κατόπιν δε αυτών ποίαν ανάγκη έχομε της προπαγάνδας των ανταγωνιστών μας. Σήμερα η χώρα μας αποτελεί έναν εξέχοντα και ανταγωνιστικό τουριστικό προορισμό. Ο Ξένιος Ζευς και η Ξενία Αθηνά ζουν στη νοοτροπία μας αλλά όχι των πάντων. Δυστυχώς, ο λαϊκισμός σοβαρά υπονομεύει τη ζωή μας –κοινωνική, οικονομική, πολιτική– και ατυχώς «παίζει» στα ΜΜΕ.
Σπυρος Ρανης
Απάντηση
Υπάρχει δυστυχώς και ο «δαίμων του τυπογραφείου», που μετέτρεψε, στην προπηλακιζόμενη επιφυλλίδα, το επίρρημα «ετησίως» (ίσως για να το κάνει δημωδέστερο) σε «καθημερινά». Ετσι προκάλεσε (πάντοτε ο «δαίμων») και την έκρηξη της εκπληκτικής σε ένταση επιστολογραφικής μοχθηρίας.
Ανεξήγητη η ένταση, αφού και για 18.000 ψωμάκια «καθημερινά» προϋποτίθενται πολλές, πολύτιμες σήμερα, θέσεις εργασίας.
Χρηστος Γιανναρας
Για τον κ. Χατζημαρκάκη
Κύριε διευθυντά
Σχετικά με την επιστολή του καθηγητού Κλασικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης, κ. Μιχαήλ Πασχάλη, στη στήλη «γράμματα αναγνωστών» αναφέρω:
Ο κ. Χατζημαρκάκης, και ως βουλευτής του κόμματος των Φιλελευθέρων της Γερμανίας και ως εκπρόσωπος της Γερμανίας στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, δεν έπαψε να ενδιαφέρεται για την Ελλάδα και να δίνει δημόσια αγώνες στα χρόνια που όλα τα ΜΜΕ της Γερμανίας είχαν στραφεί κατά της Ελλάδας και την δυσφήμιζαν άγρια. Ο πρώην πρόεδρος της Γερμανίας Ρόμαν Χέρτζοκ είχε δηλώσει δημόσια τον Νοέμβριο του 2013 ότι η Ελβετία και η Αγγλία είναι οι γενέτειρες της Δημοκρατίας και όχι η Ελλάδα και τότε ο κύριος Χατζημαρκάκης είχε το θάρρος και την ελληνική υπερηφάνεια να απαντήσει σχετικά.
Καλό θα ήταν, ο κ. καθηγητής να ρίξει μια ματιά τόσο στον περσινό Τύπο όσο και στο βιβλίο του κυρίου Χατζημαρκάκη «παράγων η Ελλάς». Οσο για την αφαίρεση του διδακτορικού τίτλου, ειδικά στους κύκλους των πολιτικών, υπάρχουν εκείνοι που έχουν λόγο να ρίχνουν πέτρες στον δρόμο εκείνων που θέλουν να ανακόψουν την πορεία προς τα επάνω. Θέλω να ελπίζω ότι ο κ. καθηγητής δεν είχε τέτοια πρόθεση.
Νικολαος Παπαδηλερης
