Κύριε διευθυντά
Στο ενδιαφέρον και εμπεριστατωμένο άρθρο του κ. Τάκη Σ. Παππά με τίτλο «Μπορεί η Ευρώπη;» («Καθημερινή» 26/4/2026) επισημαίνεται ότι απειλούνται τα βασικά θεμέλια στα οποία οικοδομήθηκε το μακρο-ιστορικό εγχείρημα της Ενωμένης Ευρώπης (Ε.Ε.), όπως η ασφάλεια, η ευημερία και η ταυτότητά της.
Στο πλαίσιο της επιχειρηματολογίας του άρθρου, είναι χρήσιμο να εξετασθεί ποια είναι η θέση της Ελλάδος στις θεμελιακές αυτές προκλήσεις και συγκεκριμένα:
α) Αναφορικά με την ασφάλεια και την κρατική ισχύ, βασική γι’ αυτές προϋπόθεση αποτελεί η πληθυσμιακή πληρότητα, σε σχέση με την ηλικιακή και ποιοτική διάρθρωσή της. Αναμφίβολα το δημογραφικό αποτελεί υπαρξιακή απειλή για τη χώρα μας, όταν μάλιστα δεν εφαρμόζεται επαρκώς η αναγκαία και ικανή πολιτική για την εξάλειψή της.
β) Στα κρίσιμα μεγέθη της ευημερίας, του εισοδηματικού επιπέδου, και της οικονομικής ισχύος, η Ελλάδα αντιμετωπίζει διαχρονικά οξυμένα προβλήματα. Η υψηλή δανειακή επιβάρυνση, οι ανεπαρκείς αποταμιευτικές ροές, η χαμηλής προστιθέμενης αξίας και παραγωγικότητας οικονομική και επιχειρηματική συγκρότηση, διαμορφώνουν μία μάλλον μη βιώσιμη εξέλιξη.
γ) Στα ταυτοτικά και αξιακά θέματα η κατάσταση της χώρας μας δεν βρίσκεται σε καλύτερη πορεία. Σύμφωνα με βάσιμα στοιχεία, η εμπιστοσύνη των (Νεο) Ελλήνων σε θεσμούς, αρχές, πολιτικές αξίες, κοινωνικά πρότυπα, κράτος δικαίου, δημοκρατική διακυβέρνηση κ.λπ. βαίνει μειούμενη.
Συνεπώς, στο ερώτημα εάν η Ελλάδα μπορεί, διαφαίνεται μία, ιστορικής σημασίας, αμφισβήτηση.
Για την ανατροπή της, επιβάλλονται ριζοσπαστικές μεταρρυθμίσεις που θα αφορούν στη συνταγματική και πολιτική λειτουργία, στην παραγωγική ανασυγκρότηση, στην ανανέωση του πολιτικού, του διοικητικού προσωπικού, στην αναβάθμιση της δημόσιας διοίκησης, των θεσμών κ.λπ.
Και βέβαια οι μεταρρυθμίσεις αυτές θα συντονίζονται με τις ευρύτερες αλλαγές που απαιτούνται στο οικοδόμημα της Ε.Ε. (άμυνα, εξωτερική πολιτική, ενιαία χρηματοοικονομική αγορά, πολιτική θεσμοποίηση κ.λπ.).
*Πρώην Γενικός Γραμματέας Υπουργείου Ανάπτυξης
