Κύριε διευθυντά
Επηρεασμένη από τα γεγονότα στη Μέση Ανατολή, έψαξα το βιβλίο του καθηγητή μου στο ΕΜΠ, Αγγελου Προκοπίου «Ο λαός της Βίβλου», γραμμένο το 1959, με την ευκαιρία ενός ταξιδιού του στην Παλαιστίνη το καλοκαίρι του 1958. Εννιά χρόνια πριν, ο ∆αβίδ Μπεν Γκουριόν, πρόεδρος της Εκτελεστικής Επιτροπής της Ιουδαϊκής Προστασίας, είχε σηκώσει τη σημαία του νέου κράτους και είχε κηρύξει στο Τελ Αβίβ την ίδρυση του Κράτους του Ισραήλ στην Παλαιστίνη.
Με τον δικό του ελκυστικό τρόπο ο Αγγελος Προκοπίου αφηγείται την ιστορία του ισραηλίτικου λαού, από την ίδρυσή του μέχρι τη δημιουργία του Κράτους του Ισραήλ.
«Οπως οι Ελληνες έτσι και οι Εβραίοι, γράφει, δεν μπορούν να μετρηθούν με τη μικρή γη της κληρονομιάς τους. Γιατί είναι δύο μικροί λαοί, μεγάλων πνευματικών γεγονότων».
«Και οι δύο αποτελούν λαούς που εργάστηκαν στον χώρο και τον χρόνο για ολόκληρο το γένος των ανθρώπων.
∆ιαφέρουν όμως στο ότι για σαράντα αιώνες ο λαός της Βίβλου, οι Εβραίοι, αιχμαλωτίζονται, εκτοπίζονται και σφάζονται από τις αυτοκρατορίες της Ασίας και της Ευρώπης. Η δημιουργία κράτους ήταν από τα πιο σημαντικά γεγονότα του 20ού αιώνα. Αν το κατανοήσει κανείς αυτό, κατανοεί το γιατί οι Εβραίοι θα κάνουν ό,τι μπορούν για να παραμείνουν στη γη τους.
Ο παναραβικός εθνικισμός δεν θα τους τρομάξει, ούτε θα τους σταματήσει. Οι Εβραίοι δεν έχουν άλλο δρόμο, οφείλουν να διατηρήσουν τη χώρα τους που με κόπο κατάφεραν να δημιουργήσουν, τη συνοχή τους, που δεν έσπασε στους αιώνες της διασποράς τους, σε όλο τον κόσμο.
Και στον στόχο τους αυτό βρίσκουν συμπαραστάτες όλους τους κοσμοπολίτες Εβραίους που εξακολουθούν να είναι διασκορπισμένοι σε όλο τον πλανήτη, με πολλές υπηκοότητες, αλλά με κοινή θρησκεία και καταγωγή».
∆εν είναι εύκολο, ιδιαίτερα στις μέρες που ζούμε. Ο Αγγελος Προκοπίου στον «Λαό της Βίβλου» έχει συγκεντρώσει σε τρία μέρη τα άρθρα που δημοσίευσε τότε η «Καθημερινή» με τις εντυπώσεις και τις σκέψεις του από το ταξίδι του στο Ισραήλ και κάποια ακόμη άρθρα για τη ζωγραφική και τη χαρακτική του Ισραήλ.
«Από τον Ιωσήφ ώς τον Φρόιντ, ο λαός αυτός μιλούσε για όνειρα», προλογίζει ο Αγγελος Προκοπίου.
Ενα βιβλίο που αξίζει κανείς να το διαβάσει, αν το βρει (ίσως να το ξαναεκδώσει η «Καθημερινή»), έστω κι αν δεν συμφωνήσει κανείς σε όλα. Αλλωστε από το 1958 μέχρι σήμερα έχουν περάσει 68 χρόνια. Πολλά έχουν αλλάξει. Οι συνθήκες δεν είναι πια οι ίδιες, ούτε οι ηθικές αξίες.
Μέσα όμως από τις σελίδες του θα βοηθήσει να καταλάβει κανείς κάποια πράγματα γι’ αυτά που συμβαίνουν στη Μέση Ανατολή σήμερα.
*Ομότιμη καθηγήτρια ΕΜΠ
