Κύριε διευθυντά
Μια φορά και έναν καιρό, πάνε τώρα πολλά χρόνια, υπήρχε ένα μάθημα στα ελληνικά σχολεία που ονομαζόταν Πατριδογνωσία.
Στη βιβλιοθήκη μου έχω τρία μικρά βιβλιαράκια Πατριδογνωσίας της Α΄, Β΄ και Γ΄ Δημοτικού. Τα ξαναθυμήθηκα διαβάζοντας στην «Καθημερινή» της 6ης Φεβρουαρίου το κείμενο του κ. Απόστολου Λακασά με τίτλο «Οι μαθητές γνωρίζουν τον τόπο τους – εισαγωγή της τοπικής ιστορίας και γεωγραφίας στο δημοτικό και στο γυμνάσιο τη νέα σχολική χρονιά».
Μπράβο στον υπουργό Παιδείας Κυριάκο Πιερρακάκη. Καιρός ήταν. Παραπονιόμαστε ότι καταστρέφουμε τις πόλεις μας, ότι δεν φροντίζουμε τις γειτονιές μας, τα πεζοδρόμια, τα σχολεία μας, τα παραδοσιακά μας κτίρια. Δεν είναι τόσο περίεργο, αφού κανείς δεν φρόντισε να μάθει στα παιδιά μας την αξία τους, τη σημασία τους στην καθημερινή ζωή. «Η συνοικία παντού έχει σπίτια, μονοκατοικίες, διπλοκατοικίες, πολυκατοικίες, εκκλησία, πλατεία, σχολείο, δρόμους, λεωφόρους, αγορά, γραφεία, καφενεία, καταστήματα. Στις ακρινές συνοικίες πάλι υπάρχουν διάφορα εργοστάσια κ.λπ., κ.λπ.».
Μαζί με τη δασκάλα γυρίζαμε τη γειτονιά μας και μας εξηγούσε επιτόπου τη σημασία που έχει η εκκλησία, μπαίναμε μέσα, μαθαίναμε τι είναι το ιερό, ο άμβωνας, το ψαλτήρι, παίζαμε στην πλατεία. Αν είχε άγαλμα, τι παρίστανε, τι χρησιμεύουν τα ψηλά δέντρα, τα παγκάκια. Τρέχαμε στις κούνιες και στις τραμπάλες. Μαθαίναμε την ιστορία του σχολείου (ήταν τότε που τα σχολεία το ’30 ήταν ακόμη πανέμορφα). Μας έβαζε η δασκάλα να τα σχεδιάζουμε, να τα ζωγραφίζουμε. Είχα την τύχη να μένω στο κέντρο της Αθήνας, είχα τη δυνατότητα να γνωρίσω από κοντά την αθηναϊκή τριλογία, το Ζάππειο, το Χημείο, να περπατήσω στα δρομάκια της Νεάπολης αλλά και στη Βασιλίσσης Σοφίας.
Το μάθημα της Πατριδογνωσίας με έμαθε να αγαπώ την Αθήνα, να τη σέβομαι. Καθόρισε το μέλλον μου. Μπράβο και πάλι μπράβο στον Κυρ. Πιερρακάκη. Αν τα παιδιά γνωρίσουν και αγαπήσουν την πόλη τους, αν την κάνουν δική τους, δεν θα τη βανδαλίσουν ποτέ, δεν θα την απαξιώσουν. Οταν ακόμη δίδασκα στην Αρχιτεκτονική Σχολή του ΕΜΠ είχα ανακαλύψει ένα αγγλικό σχολικό πρόγραμμα, το «Εnglish heritage education service», που ιδρύθηκε το 1984 από την αγγλική βουλή για να προστατεύσει και να ενθαρρύνει τον λαό να καταλάβει και να χαρεί την αρχιτεκτονική και αρχαιολογική του κληρονομιά. Μέσα σε μία δεκαετία είχε εκδώσει πάνω από 130 βιβλιαράκια οδηγούς για τους δασκάλους και τους μαθητές από 5-16 ετών και 40 βίντεο, σειρές σλάιτ, κασέτες… Και πάει λέγοντας.
Μία επαφή του υπουργείου Παιδείας με τον οργανισμό θα βοηθούσε σημαντικά στην οργάνωση μιας παρόμοιας υπηρεσίας έτσι που να ενσωματώνει την τοπική πολιτιστική μας κληρονομιά στη βασική εκπαίδευση. Οσοι μπορούμε να βοηθήσουμε, ας βοηθήσουμε. Η σειρά της «Καθημερινής» με τις πόλεις της Ελλάδας μπορεί επίσης να βοηθήσει σημαντικά. Προσωπικά έχω ξανανιώσει μόνο με την ιδέα.
