Κύριε διευθυντά
Το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο παρέχει μεταπτυχιακές σπουδές δωρεάν, βάσει του Κανονισμού Μεταπτυχιακών Σπουδών, ο οποίος είναι δημοσιευμένος στο Φύλλο Εφημερίδας της Κυβερνήσεως ως κανονιστική διοικητική πράξη. Με νεότερο νόμο επετράπη ρητώς η είσπραξη διδάκτρων από τους μεταπτυχιακούς φοιτητές του. Αυτά εξέθεσε ο κ. πρύτανης του Πολυτεχνείου σε εκπομπή του ραδιοφωνικού σταθμού ΣΚΑΪ, υποστηρίζοντας ότι ο ίδιος μεν τάσσεται υπέρ της δωρεάν παιδείας και σε μεταπτυχιακό επίπεδο, όπως ρυθμίζεται από τον Κανονισμό Μεταπτυχιακών Σπουδών, αλλά ότι ο νεότερος νόμος υπερισχύει του Κανονισμού, με αποτέλεσμα το Μετσόβιο να είναι αναγκασμένο να επιβάλει δίδακτρα.
Ας μου συγχωρεθεί να παροτρύνω τον κ. πρύτανη να ερωτήσει τη Νομική Υπηρεσία του Ιδρύματός του αν ο παλαιότερος ειδικός κανόνας του Κανονισμού Μεταπτυχιακών Σπουδών που προβλέπει δωρεάν μεταπτυχιακές σπουδές εκτοπίζεται από τον νεότερο νόμο που επιτρέπει επιβολή διδάκτρων, όπως υποστηρίζει. Νομίζω ότι η απάντηση που θα λάβει είναι ακριβώς η αντίθετη: ότι ο παλαιότερος ειδικός κανόνας υπερισχύει του νεότερου γενικού. Τούτο δε ανεξάρτητα από το ότι ο Κανονισμός είναι κανονιστική διοικητική πράξη και ο νεότερος κανόνας «νόμος». Κανονιστικές διοικητικές πράξεις και νόμοι έχουν την ίδια τυπική ισχύ.
Ζήτημα δε ποιος κανόνας υπερισχύει άλλου κανόνα τίθεται μόνον επί αντινομιών των κανόνων, δηλαδή όταν ο ένας κανόνας ορίζει Α και ο άλλος –Α. Οχι όταν ο ένας ορίζει Α και ο άλλος Β. Εν προκειμένω ο Κανονισμός ορίζει ότι οι μεταπτυχιακές σπουδές παρέχονται δωρεάν, ενώ ο νόμος επιτρέπει να παρέχονται και με δίδακτρα.
Αντινομία δεν υφίσταται. Θα υφίστατο μόνον αν ο νόμος επέβαλε δίδακτρα υποχρεωτικά, και όχι απλώς επειδή επιτρέπει την επιβολή τους.
Επομένως, αν το Πολυτεχνείο κρίνει ότι οι μεταπτυχιακές σπουδές πρέπει να παρέχονται με δίδακτρα, ας αλλάξει τον Κανονισμό του. Αλλά μη θεωρεί ότι ο νόμος το υποχρεώνει να επιβάλει δίδακτρα. Ο νόμος δεν το εξαναγκάζει.
*Αθήνα
