Κύριε διευθυντά
Στην «Καθημερινή» της Κυριακής της 15-4-18, ο δημοσιογράφος Παύλος Παπαδόπουλος έγραψε άρθρο, με τίτλο «Ο δρόμος από τα Ιμια στο Ελσίνκι», στο οποίο, βασιζόμενος σε συζητήσεις με τον αείμνηστο Νίκο Θέμελη, διευθυντή του Γραφείου του πρωθυπουργού Κώστα Σημίτη, και στο βιβλίο του τελευταίου «Πολιτική για μια δημιουργική Ελλάδα 1996-2004», περιγράφει με αρκετή ακρίβεια τις προσπάθειες που έγιναν στο Ευρωπαικό Συμβούλιο του Ελσίνκι τον Δεκέμβριο 1999 για την επιτυχή ένταξη της Κύπρου στην Ε.Ε. και για την επίλυση των ελληνοτουρκικών διαφορών. Στο φύλλο της επομένης εβδομάδος (22-4-18), ο ίδιος δημοσιογράφος επανήλθε στο θέμα, με τίτλο «Η καραμανλική στρατηγική απέναντι στο Ελσίνκι». Στο άρθρο αυτό, μας παρουσιάζει μια «άλλη άποψη για τα ελληνοτουρκικά» ενός «έμπειρου διπλωμάτη», ο οποίος, όμως, επιθυμεί να διατηρήσει την ανωνυμία του. Ο εν λόγω «ντροπαλός» συνάδελφος αναπτύσσει τους λόγους για τους οποίους, ως προς τις ελληνοτουρκικές διαφορές, ο ίδιος και η πολιτική του παράταξη έκαναν ό,τι περνούσε από το χέρι τους για να «βουλιάξουν» το Ελσίνκι.
Δεν είναι δυνατόν, στο στενό πλαίσιο μιας επιστολής, να αναπτύξω διεξοδικά τα της ένταξης της Κύπρου στην Ε.Ε. και να αντικρούσω πλήρως τις πολλές πλάνες και τους εθελοτυφλισμούς του ανώνυμου συναδέλφου. Επειδή, όμως, κατά το διάστημα 1998-2004, βρέθηκα στο επίκεντρο των σχετικών γεγονότων και των παρασκηνίων, θεωρώ ότι πρέπει, να επισημάνω τα εξής: α) Δεν ήταν δυνατόν να εντάξουμε την Κύπρο στην Ε.Ε., με άλυτο, ακόμη, το Κυπριακό –πράγμα που επιτύχαμε– χωρίς να δεχθούμε οποιαδήποτε συζήτηση, με κάποια προοπτική, για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις. β) Δεν μπορεί να αποσιωπάται ότι στα συμπεράσματα της συνόδου γίνεται ρητή αναφορά στην ανάγκη διεξαγωγής ελληνοτουρκικού διαλόγου πριν υπάρξει τυχόν προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. γ) Οσον αφορά τις υποθέσεις που διατυπώνονται σχετικά με τη σύνταξη συνυποσχετικού και δη ως προς τα χωρικά ύδατα: Δεν μπορεί να γίνει δεκτό ότι το συνυποσχετικό θα είχε το περιεχόμενο που αναφέρεται ως βέβαιο. δ) Το χειρότερο, όμως, είναι ότι, ως προς την υφαλοκρηπίδα, ακόμη και αν υπήρχε συνυποσχετικό, προκαταλαμβάνεται και η απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου με τη φράση «Θεωρώ σχεδόν βέβαιο ότι πιθανή απόφαση του ΔΔΧ για τον καθορισμό της υφαλοκρηπίδος θα εγκλωβίσει την Ελλάδα σε τετελεσμένα που δεν θα μπορούν να γίνουν αποδεκτά». ε) Σημειωτέον ότι είχαν, ήδη από το 2000, αρχίσει διαβουλεύσεις μεταξύ Ελλάδος και Τουρκίας για τα θέματα αυτά, κατά τις οποίες σημειώνετο πρόοδος. στ) Αποδέχεται το status quo ως κάτι το φυσιολογικό, παρά τις καθημερινές εμπειρίες μας. ζ) Σε κάποιο σημείο, αναφέρει ότι «στο κοντινό μέλλον η Τουρκία μπορεί να είναι περισσότερο αποφασισμένη να συγκλίνει με την Ευρώπη, με αποτέλεσμα να υποχωρήσει ο τουρκικός επεκτατισμός». Υπενθυμίζω ότι, το 2000, η Τουρκία «έκανε τούμπες» για να αρχίσει την ενταξιακή της πορεία.
Αριστειδης Αγαθοκλης, Πρέσβης ε.τ.
