«Το λιμάνι του Πειραιά μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην ενίσχυση της συνδεσιμότητας μεταξύ Ινδίας και Ελλάδας», τονίζει σε συνέντευξή του στην «Κ» ο Πιγιούς Γκογιάλ, ομοσπονδιακός υπουργός Εμπορίου και Βιομηχανίας της Ινδίας.
Με αφορμή την επίσημη επίσκεψή του στην Αθήνα, στο πλαίσιο εμπορικών επαφών, η «Κ» συνομίλησε μαζί του για το πακέτο συνεργασιών που βρέθηκε στο επίκεντρο των συναντήσεών του με την ελληνική κυβέρνηση, με την έμφαση να δίνεται στα λιμάνια, στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και στη μετακίνηση εξειδικευμένου προσωπικού στην Ελλάδα.
– Κατά την τελευταία επίσκεψη του πρωθυπουργού Μόντι στην Αθήνα το 2023, δηλώσατε ότι «απονέμοντας τον Μεγάλο Σταυρό του Τάγματος της Τιμής στον πρωθυπουργό Μόντι, η Ελλάδα τίμησε 1,4 δισεκατομμύρια Ινδούς». Τρία χρόνια αργότερα, σε ποιο επίπεδο βρίσκονται οι διμερείς μας σχέσεις;
– Η επίσκεψη του Ναρέντρα Μόντι στην Αθήνα τον Αύγουστο του 2023 ήταν η πρώτη επίσκεψη Ινδού πρωθυπουργού σε σχεδόν τέσσερις δεκαετίες και αποτέλεσε ορόσημο που ανύψωσε τις σχέσεις Ινδίας – Ελλάδας στο επίπεδο της «στρατηγικής εταιρικής σχέσης».
Αυτό ενισχύθηκε περαιτέρω από την επίσημη επίσκεψη του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στην Ινδία τον Φεβρουάριο του 2024, η οποία εμβάθυνε τη διμερή συνεργασία σε βασικούς τομείς. Εκτοτε, η σχέση έχει αποκτήσει πιο πρακτικό χαρακτήρα, με σαφή έμφαση στην επέκταση του εμπορίου, των επενδύσεων και της βιομηχανικής συνεργασίας, υποστηριζόμενη από τακτικές επαφές σε θεσμικό επίπεδο και μεταξύ επιχειρήσεων.
Η Ινδία και η Ε.Ε. αντιπροσωπεύουν σχεδόν δύο δισ. ανθρώπους και μια συνδυασμένη αγορά, που εκτιμάται στα 24 τρισ. δολάρια ΗΠΑ.
Να αναφέρω ότι οι δύο πλευρές μοιράζονται τον στόχο της ενίσχυσης του όγκου του διμερούς εμπορίου τα επόμενα χρόνια μέσω της διαφοροποίησης των εμπορικών καλαθιών, της αύξησης των εξαγωγών με προστιθέμενη αξία και της βαθύτερης ολοκλήρωσης των επιχειρήσεων και των εφοδιαστικών αλυσίδων.
Η οικονομική συνεργασία επεκτείνεται σε τομείς προτεραιότητας, όπως η ναυτιλία, η εφοδιαστική αλυσίδα, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, οι υποδομές, τα φαρμακευτικά προϊόντα, η γεωργία και οι ψηφιακές τεχνολογίες, με αυξανόμενη συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα και από τις δύο πλευρές.
– Μέσω της πρόσφατης συμφωνίας «ελεύθερου εμπορίου (FTA)» με την Ευρωπαϊκή Ενωση, αναμένεται αύξηση των εξαγωγών ευρωπαϊκών προϊόντων, όπως το κρασί και τα γεωργικά προϊόντα, ενώ θα καταργηθεί ο δασμός 45% επί του ελληνικού ελαιολάδου. Ποιοι είναι οι βασικοί πυλώνες αυτής της συμφωνίας;
– Ο πρώτος πυλώνας της «FTA» είναι η έκταση και η αλληλοσυμπληρωματικότητα που συνδυάζει. Η Ινδία και η Ε.Ε. αντιπροσωπεύουν σχεδόν δύο δισεκατομμύρια ανθρώπους και μια συνδυασμένη αγορά που εκτιμάται στα 24 τρισ. δολάρια ΗΠΑ, οι οποίες είναι σε μεγάλο βαθμό αλληλοσυμπληρούμενες και όχι ανταγωνιστικές.
Η Ινδία διαθέτει πλεονεκτήματα στις «εξαγωγές έργου (labour-intensive exports)» και στις υπηρεσίες που βασίζονται στη εξειδικευμένη γνώση, ενώ η Ε.Ε. διαθέτει πλεονεκτήματα σε τομείς υψηλής τεχνολογίας και έντασης κεφαλαίου, όπως οι χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, οι τηλεπικοινωνίες και οι ναυτιλιακές υπηρεσίες.
Ο δεύτερος πυλώνας είναι η ολοκληρωμένη κάλυψη της συμφωνίας, η οποία εκτείνεται σε 20 κεφάλαια που αφορούν τα εμπορεύματα, τις υπηρεσίες, τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας, τη βιωσιμότητα και το ψηφιακό εμπόριο, με το 99,5% των εξαγωγών της Ινδίας να τυγχάνει ευνοϊκής μεταχείρισης στην Ε.Ε. και την Ινδία να παρέχει ευνοϊκή μεταχείριση σε σχεδόν το 97% των εξαγωγών της Ε.Ε.
Ενας τρίτος πυλώνας είναι η προσεκτικά διαμορφωμένη προστασία ευαίσθητων τομέων. Η συμφωνία εξισορροπεί την απελευθέρωση (της αγοράς) με τις εγχώριες ευαισθησίες, διατηρώντας διασφαλίσεις για ιδιαίτερα ευαίσθητα γεωργικά προϊόντα και άλλους ευάλωτους τομείς και από τις δύο πλευρές. Ταυτόχρονα, δημιουργεί σημαντικές νέες ευκαιρίες σε επιλεγμένους τομείς.
Για παράδειγμα, η Ινδία έχει παράσχει σταδιακή πρόσβαση στην αγορά για τα ευρωπαϊκά κρασιά μέσω σταδιακών μειώσεων των δασμών σε διάστημα επτά ετών. Ομοίως, οι δασμοί στο ελαιόλαδο θα μειωθούν στο μηδέν εντός πέντε ετών, ωφελώντας τους παραγωγούς σε χώρες όπως η Ισπανία, η Ελλάδα και η Ιταλία, ενώ παράλληλα θα διευρυνθούν οι επιλογές των καταναλωτών στην Ινδία.
Ενας τέταρτος πυλώνας είναι η τόνωση του εμπορίου υπηρεσιών, παράλληλα με ουσιαστικές διατάξεις σχετικά με την επαγγελματική κινητικότητα, την κινητικότητα των φοιτητών, την ενοποίηση των ψηφιακών πληρωμών, συμπεριλαμβανομένου του UPI (σ.σ. σύστημα άμεσων πληρωμών), τα παγκόσμια κέντρα ικανοτήτων, την κυβερνοασφάλεια και το ηλεκτρονικό εμπόριο.
Ο πέμπτος και τελευταίος πυλώνας είναι η δημιουργία μιας οικονομικής εταιρικής σχέσης προσανατολισμένης στο μέλλον. Εκτός από τις μειώσεις των δασμών, η συμφωνία θεσπίζει πλαίσια συνεργασίας στους τομείς της καινοτομίας, της βιωσιμότητας, του ψηφιακού εμπορίου και της εναρμόνισης των κανονιστικών ρυθμίσεων. Στόχος της είναι να υποστηρίξει τη μακροπρόθεσμη οικονομική ολοκλήρωση, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι η ανάπτυξη θα παραμείνει χωρίς αποκλεισμούς, ανθεκτική και περιβαλλοντικά βιώσιμη.
– Με βάση τις συζητήσεις με επιχειρήσεις και τραπεζικούς ομίλους στην Ελλάδα, οι ινδικές εταιρείες φαίνεται να ενδιαφέρονται να επενδύσουν σε λιμάνια, ευρύτερες υποδομές και εφοδιαστική, τοποθετώντας την Ελλάδα και την Κύπρο στους περιφερειακούς κόμβους. Ποιες επενδύσεις συζητάτε και ποιες προτεραιότητες έχετε θέσει;
– Η στρατηγική θέση της Ελλάδας στο σταυροδρόμι της Ευρώπης, της Ασίας και της Αφρικής προσφέρει σημαντικές ευκαιρίες για ινδικές εταιρείες που επιδιώκουν να ενισχύσουν την παρουσία τους στις ευρωπαϊκές αγορές και να ενταχθούν στις περιφερειακές αλυσίδες αξίας.
Διαβλέπουμε σημαντικές δυνατότητες για τις ινδικές επιχειρήσεις να διερευνήσουν ευκαιρίες σε τομείς όπως στους λιμένες, στους εφοδιασμούς (logistics), στις υποδομές, στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, στον τουρισμό, στην τεχνολογία και ευρύτερα στις υπηρεσίες. Καθώς προχωρούν οι συζητήσεις μεταξύ επιχειρήσεων και των δύο χωρών, αναμένουμε μεγαλύτερη συνεργασία σε τομείς που συνάδουν με τις κοινές οικονομικές μας προτεραιότητες.
Εχουμε ήδη επιτυχημένα παραδείγματα συνεργασίας. Η συνεργασία μεταξύ της ινδικής GMR Airports Ltd και της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ για την ανάπτυξη του νέου διεθνούς αεροδρομίου στο Καστέλι της Κρήτης αποτελεί αξιοσημείωτο παράδειγμα της εμπιστοσύνης που δείχνουν οι ινδικές εταιρείες στην ελληνική οικονομία και του δυναμικού για μακροπρόθεσμη συνεργασία.
– Θα μπορούσε το λιμάνι του Πειραιά να εξελιχθεί σε στρατηγικό κόμβο στις διμερείς εμπορικές σχέσεις;
– Ναι, το λιμάνι του Πειραιά μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην ενίσχυση της συνδεσιμότητας μεταξύ Ινδίας και Ελλάδας, καθώς και μεταξύ Ινδίας και Ευρώπης, δεδομένης της θέσης του ως σημαντικής θαλάσσιας πύλης προς την Ευρώπη. Η Ινδία αναγνωρίζει τη στρατηγική θέση της Ελλάδας και την ισχυρή ναυτική της παράδοση.
Λιμάνια όπως του Πειραιά λειτουργούν ήδη ως βασικοί εφοδιαστικοί κόμβοι στη Μεσόγειο και η σύνδεσή τους με οδικά και σιδηροδρομικά δίκτυα προς τη Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη ενισχύει την αξία τους ως πύλες για το ευρύτερο ηπειρωτικό εμπόριο.
Καθώς το εμπόριο μεταξύ Ινδίας και Ευρώπης συνεχίζει να αυξάνεται, μια αποτελεσματική λιμενική υποδομή μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση των χρόνων διαμετακόμισης, στη μείωση του λειτουργικού κόστους και στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας της εφοδιαστικής αλυσίδας. Στο πλαίσιο αυτό, το λιμάνι του Πειραιά μπορεί να συμβάλει στην ομαλότερη και πιο αξιόπιστη διακίνηση φορτίων μεταξύ της Ασίας και των ευρωπαϊκών αγορών.
– Τον Δεκέμβριο, κατά τη διάρκεια του 1ου Ελληνοϊνδικού Ναυτιλιακού Διαλόγου, μεταξύ των θεμάτων που συζητήθηκαν ήταν ο κοινός στόχος του διπλασιασμού του διμερούς εμπορίου στα 4 δισ. δολάρια ΗΠΑ έως το 2030, καθώς και ο οικονομικός διάδρομος IMEC. Ποια είναι η τρέχουσα κατάσταση των συζητήσεων σχετικά με την υλοποίηση του IMEC;
– Ο Οικονομικός Διάδρομος Ινδίας – Μέσης Ανατολής – Ευρώπης (IMEC), ο οποίος ανακοινώθηκε κατά τη διάρκεια της προεδρίας της Ινδίας στο G20 στο Νέο Δελχί το 2023, αποτελεί μια πρωτοποριακή πρωτοβουλία που αποσκοπεί στην ενίσχυση της συνδεσιμότητας, των εμπορικών ροών και της οικονομικής ολοκλήρωσης μεταξύ της Ινδίας και της Ευρώπης.
Η Ινδία αποδίδει μεγάλη σημασία στον IMEC, καθώς μπορεί να συμβάλει στη δημιουργία ανθεκτικών αλυσίδων εφοδιασμού, στη βελτίωση των δικτύων μεταφορών και στην ενίσχυση της οικονομικής συνεργασίας. Δεδομένης της στρατηγικής θέσης της Ελλάδας, υπάρχουν σαφείς αμοιβαίες και σημαντικές ευκαιρίες συνεργασίας. Συνεχίζονται οι συζητήσεις μεταξύ των χωρών-εταίρων με σκοπό τον προσδιορισμό πρακτικών και αμοιβαία επωφελών τρόπων για την υλοποίηση του διαδρόμου.
– Ολοκληρώνοντας, στην ατζέντα των συζητήσεών σας στην Αθήνα περιλαμβάνεται επίσης η διευκόλυνση της εισόδου ειδικευμένων και εποχικών εργαζομένων, με περισσότερους από 50.000 να απασχολούνται ήδη στην Ελλάδα. Συζητάτε για περαιτέρω κινητικότητα του εργατικού δυναμικού;
– Η Ινδία διαθέτει ένα νεαρό, εξειδικευμένο και δυναμικό εργατικό δυναμικό που μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη. Η συνεργασία στον τομέα της κινητικότητας εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού μπορεί να δημιουργήσει μια αμοιβαία επωφελή συνεργασία, ανταποκρινόμενη στις εξελισσόμενες απαιτήσεις δεξιοτήτων και παρέχοντας ταυτόχρονα ευκαιρίες στους επαγγελματίες.
Σήμερα και οι δύο πλευρές συνεχίζουν να διερευνούν τρόπους ενίσχυσης της συνεργασίας στην ανάπτυξη δεξιοτήτων, στην κινητικότητα και τη δημιουργία διαφανών και δομημένων διαδρομών για τη μετακίνηση του εργατικού δυναμικού.
