Διατρέχοντας το «Σταυροφόροι. Η επική ιστορία των πολέμων για τους Αγίους Τόπους» (μτφρ.: Μάριος Κουτσούκος, εκδ. Utopia, σελ. 750) του Νταν Τζόουνς, αναρωτιόμασταν χθες γιατί οι Ουαλλοί άνδρες του 1188 να ανταποκριθούν στο κάλεσμα ενός Αγγλου αρχιεπισκόπου του Καντέρμπερι, του Βαλδουίνου, ο οποίος προσπαθούσε να τους στρατολογήσει να πολεμήσουν στην ανατολική Μεσόγειο.
Θα πολεμούσαν εναντίον του σχεδόν ανίκητου Κούρδου σουλτάνου της Αιγύπτου και της Συρίας, Σαλάχ αλ-Ντιν Γιουσούφ ιμπν Αγιούμπ, πιο γνωστού ως Σαλαντίν. Αν, βεβαίως, έφταναν ποτέ έως εκεί για να σκοτώσουν και να σκοτωθούν (αν δεν ναυαγούσε το πλοίο, αν δεν τους σκότωναν ληστές στην πορεία, αν δεν άρπαζαν κάποιο φονικό ιό κ.λπ.).
Ο Τζόουνς μας υπενθυμίζει ότι εκείνη τη μακρινή, σκοτεινή εποχή της άκρατης θρησκοληψίας, η συλλογική εμμονή είχε να κάνει με την «καταμέτρηση και άφεση των αμαρτιών»: η σταυροφορία στην Ιερουσαλήμ θα μπορούσε να είναι η μόνη οδός προς τον Παράδεισο.
Και πάλι, όμως, δεν ήταν τόσο απλό, γράφει ο Τζόουνς. Επρεπε να πειστούν προκειμένου «να πολεμήσουν ενάντια σε έναν εχθρό που κανένας από τους ακροατές (σ.σ. των ιερέων – στρατολόγων) δεν είχε δει ποτέ, σε μια χώρα την οποία οι πιο πολλοί δεν γνώριζαν καν παρά μόνο με τη φαντασία τους».
Στη μικρή πόλη Απερτέιβι της δυτικής Ουαλλίας, ένα νιόπαντρο ζευγάρι καβγάδιζε. Ο σύζυγος «ήθελε ολόψυχα να ακολουθήσει τη σταυροφορία. Η γυναίκα τού είπε ότι δεν είχε να πάει πουθενά».
Τη σκηνή περιγράφει κάποιος ονόματι Γεράλδο, συνοδός του αρχιεπισκόπου, αν και παραλείπει να μνημονεύσει τα ονόματα του ζευγαριού. Εκείνη «κρατούσε σφιχτά τον σύζυγό της από τον μανδύα και τη ζώνη του, και μπροστά σε όλους… τον εμπόδιζε να πλησιάσει τον αρχιεπίσκοπο».
Η συνέχεια μοιάζει βγαλμένη από τη φαντασία διηγηματογράφου (και ίσως και να είναι, εδώ που τα λέμε): η γυναίκα κρατάει τον άνδρα της κοντά της. Οπως όμως γράφει ο Γεράλδος, «τρεις νύχτες αργότερα άκουσε μια τρομερή φωνή να λέει: “Στέρησες τον υπηρέτη μου από εμένα, επομένως αυτό που αγαπάς πιο πολύ πρέπει να το στερηθείς εσύ”».
Ναι, η σύζυγος άκουσε τη φωνή του Θεού. Εκείνη την εποχή δεν ήταν και τόσο δύσκολο να συμβεί κάτι τέτοιο. Τι σήμαιναν όμως τα, μάλλον τρομακτικά, λόγια Του;
«Εκείνο το βράδυ», γράφει ο Τζόουνς, «ξαπλωμένη στο κρεβάτι, άλλαξε πλευρό μες στον ύπνο της κι έπνιξε κατά λάθος τον γιο της, ακόμη βρέφος που κοιμόταν μαζί της. Ηταν μια τραγωδία. Αλλά ήταν επίσης κι ένας οιωνός, όπως συνειδητοποίησε».
Μονάχη της ουσιαστικά ξεπροβόδισε τον άνδρα της για να πάει να βρει τον αρχιεπίσκοπο που στο μεταξύ είχε φύγει. Προηγουμένως, μόνη της έραψε το σύμβολο του σταυρού στο μανίκι των ρούχων του άνδρα της. Το σύμβολο των σταυροφόρων.
