Τα μέλη και των δύο συμμοριών, της πιο πρόσφατα αποκαλυφθείσας στη Μεταμόρφωση Μεσσηνίας και εκείνης στο Αμάρι της Κρήτης, που αντιμετωπίζουν βαρύτατες κατηγορίες, φαίνεται να ακολουθούσαν παρόμοιες μαφιόζικες πρακτικές. Πυρπολούσαν χωράφια, κατέστρεφαν καλλιέργειες, έκοβαν ελιές από τη ρίζα, διέκοπταν το νερό άρδευσης οι μεν, ξήλωναν περιφράξεις και καταπατούσαν εκτάσεις οι δε· οι πρώτοι αν δεν λάμβαναν τα χρήματα που ζητούσαν, οι δεύτεροι, τις περιουσίες των συντοπιτών τους. Αμφότεροι εισέπρατταν ευρωενισχύσεις δηλώνοντας στον ΟΠΕΚΕΠΕ εκτάσεις ή ζωικό κεφάλαιο… άλλων. Και στις δύο περιοχές, ακόμη και σήμερα, μετά τις συλλήψεις, ο φόβος σοβεί στα βάθη και στις επιφάνειες της ζωής. Λίγοι μιλούν.
Στην Ελλάδα δεν υφίστανται εκτεταμένα δίκτυα μαφιόζων με υψηλές διασυνδέσεις, πανίσχυρες εγκληματικές ομάδες δεμένες με τον όρκο της σιωπής που κρατούν κοινωνίες ολόκληρες στη σκιά του τρόμου. Το οργανωμένο έγκλημα μοιάζει να ευδοκιμεί μακριά από τον απλό άνθρωπο, έξω από την οικεία καθημερινότητα, σε βρώμικες πίστες με βαριές δουλειές. Ομως οικογενειακά δίκτυα και κυκλώματα δρουν, και σιωπή τηρείται. Κυρίως από τρομοκρατημένα θύματα εκβιασμών. Και όχι μόνον. Σε διαφορετικά περιβάλλοντα και από ωφελουμένους της σαπρίας. Διότι, πλην του φόβου των αντιποίνων, τη φωνή των ανθρώπων πνίγουν και τα τοπικιστικά συμφέροντα, η συντεχνιακή αλληλεγγύη, η εξασφάλιση αμοιβαίων παράνομων εκδουλεύσεων. Σήμερα εγώ, αύριο εσύ. Δεν νοείται διαφθορά χωρίς συνενοχή και άκρα εχεμύθεια. Πώς αλλιώς επιζούν τα μαγαζάκια με την ανταποδοτική πελατεία; Οι φατρίες των επιόρκων ή των διαπλεκομένων με τοπικές εξουσίες; Οι φάμπρικες ασύλληπτων πράξεων για την παράνομη απομύζηση ευρωκονδυλίων; Ακριβώς με την αποσιώπηση της αυθαιρεσίας από εμπλεκόμενους ή ευθυνόφοβους βλέποντες και ακούοντες, που φέρουν μέσα τους πλήθος στρεβλών βεβαιοτήτων. Τρανταχτές υποθέσεις διαφθοράς έμειναν για καιρό στο σκοτάδι εξαιτίας του «παραπετάσματος καπνού», της εσκεμμένης συσκότισης κινήσεων, του πνεύματος αλληλοβοήθειας και συμψηφισμών που διέπει τις νησίδες παρανομίας στους διοικητικούς λαβυρίνθους.
Η σιδηροπαγής ομερτά. Σπάει μόνο όταν σπάνε οι δεσμοί μεταξύ διωκτών και διωκομένων, όταν λειτουργούν οι θεσμοί και καταρρέει ο φόβος, όταν υφίσταται ένα πλαίσιο κοινών αξιών, κοινών στόχων, κοινών δεσμεύσεων, μια κοινή αντίληψη της πραγματικότητας. Δεν υφίσταται.
