Τον παραπάνω στίχο τραγουδούσε το 1973 ο Τόλης. Προφητικός στίχος «διά πάσα χρήση». Ξέρω πως το ιδανικό θα ήταν ο Μητσοτάκης να υπαγορεύει και ο Τραμπ να εκτελεί. Ο Ελληνας πρωθυπουργός να βάζει στόχους και ο πλανητάρχης να τους υλοποιεί. Θα είχαμε τότε και πάλι την Ελλάδα των δύο ηπείρων και των πέντε θαλασσών. Αλλά ας είμαστε ρεαλισταί. Ουδείς Ελληνας πρωθυπουργός υπαγόρευσε στον πρόεδρο των ΗΠΑ την πολιτική που θα ακολουθήσει στα ελληνοτουρκικά. Μάλλον συνέβαινε μερικές φορές το αντίθετο. Συνεπώς η προχθεσινή δήλωση του Κυριάκου Μητσοτάκη πως «δεν είναι δική μας υπόθεση η αναφορά σε συμφωνίες για οπλικά συστήματα ανάμεσα σε δύο άλλα κράτη», κακώς προκάλεσε οργή στον «πατριωτικό» χώρο. Η υπεράσπιση του αυτονόητου είναι κουραστική, αλλά ενίοτε είναι επιβεβλημένη.
Η Τουρκία είναι μια χώρα 85-90 εκατ. κατοίκων, με τον δεύτερο μεγαλύτερο στρατό στο ΝΑΤΟ και με ανεπτυγμένη –κατά γενική ομολογία– την πολεμική της βιομηχανία. Επιπροσθέτως, το αυταρχικό καθεστώς προσφέρει πολιτική βεβαιότητα και επενδυτική σταθερότητα. Εύλογα, άπαντες θέλουν να κάνουν μπίζνες μαζί της. Οποιος αρνείται αυτές τις παραδοχές, απλώς ζει σε έναν άλλον κόσμο. Από την άλλη πλευρά, οι ΗΠΑ έχουν τα δικά τους συμφέροντα τα οποία προστατεύονται από μια αυστηρή νομοθεσία. Να μην έχουμε καμία αυταπάτη: Αν ο Ερντογάν δεν διέπραττε το τραγικό λάθος να αγοράσει τους S-400, σήμερα η Τουρκία ήδη θα είχε τα πρώτα F-35 κι ας διαμαρτυρόταν η ελληνική πλευρά για την επιθετικότητά της. Τα μεγάλα κράτη βλέπουν τη μεγάλη εικόνα και προσπαθούν να την αναδιαμορφώσουν σύμφωνα με τα συμφέροντά τους. Πώς το είχε πει ο Χένρι Κίσινγκερ στην Γκόλντα Μέιρ; «Γκόλντα, πρώτα είμαι Αμερικανός, μετά υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ και μετά Εβραίος».
Δυστυχώς στην πατρίδα μας, σε ένα μέρος του πολιτικού συστήματος, επικρατεί η λογική του εθνικού τσαμπουκά πιστεύοντας πως ο πλανήτης περιστρέφεται γύρω από την Ελλάδα.
Δυστυχώς στην πατρίδα μας, σε ένα μέρος του πολιτικού συστήματος, επικρατεί η λογική του εθνικού τσαμπουκά. Πιστεύουν πως, καθώς ο πλανήτης περιστρέφεται γύρω από την Ελλάδα, εμείς έχουμε τη δυνατότητα να καθορίζουμε τις εξελίξεις με γνώμονα το εθνικό μας συμφέρον, όπως το εννοούν αυτοί. Επειδή η δυνατότητα υπάρχει, αναζητούν τους ηγέτες που θα έχουν και την ικανότητα να ικανοποιήσουν τους μύχιους πόθους τους, που μόνο μύχιοι δεν είναι. Τους διαβάζουμε και τους ακούμε καθημερινά. Για όλους αυτούς ο ρεαλισμός σημαίνει υποτέλεια και εθνομηδενισμό, μια λέξη που τους είναι ιδιαίτερα προσφιλής και συνδεδεμένη με συγκεκριμένα πρόσωπα.
Ρεαλισμός δεν σημαίνει μόνον ανάλυση του συσχετισμού των δυνάμεων, αλλά και τακτικές κινήσεις για την ανατροπή του, αν είναι δυσμενής, για την παγίωσή του, αν είναι ευνοϊκός. Απαιτεί συνεργασίες και συμμαχίες που κινούνται πάνω σε μια στρατηγική. Δυστυχώς στην Ελλάδα η εθνική στρατηγική υπάρχει μόνο στο επίπεδο μιας γενικόλογης διακήρυξης και όταν οι συζητήσεις μπαίνουν στα επιμέρους θέματα αναφύονται αντίθετες προσεγγίσεις. Το «Ας είμαστε ρεαλισταί» στον χώρο της πολιτικής δεν έγινε ποτέ σουξέ.
