Τη Δευτέρα 7 Νοεμβρίου του 1938, ένας Πολωνός εβραϊκής καταγωγής πυροβόλησε τον γραμματέα της ναζιστικής πρεσβείας στο Παρίσι. Ο κατώτερος διπλωμάτης Ερνστ φον Ρατ είχε αρνηθεί να βοηθήσει την οικογένεια του πρώτου να φύγει από τη Γερμανία.
Δύο ημέρες μετά, στις 9 Νοεμβρίου του 1938, ο διπλωμάτης πέθανε και στίφη φαιοχιτώνων –υπό την καθοδήγηση του αιμοσταγούς Ράινχαρντ Χάιντριχ και του διαβολικού Γιόσεφ Γκέμπελς– ξεχύθηκαν στους δρόμους των γερμανικών πόλεων. Εκαψαν σχεδόν όλες τις συναγωγές (1.574), κατέστρεψαν 7.000 καταστήματα που ανήκαν σε Εβραίους, βανδάλισαν ακόμη και εβραϊκά κοιμητήρια.
Η ιρλανδική Νύχτα των Κρυστάλλων είχε την ίδια πορεία, αλλά και διαφορές. Οι εικόνες από το βίντεο που κατέγραψαν οι περαστικοί είναι φρικιαστικές – από την επίθεση του 1938 δεν υπάρχουν ούτε φωτογραφίες. Το κίνητρο του δράστη προς το παρόν άγνωστο, αλλά όπως τότε έτσι και σήμερα, στίφη ναζί ξεχύθηκαν στο Μπέλφαστ καίγοντας σπίτια, μαγαζιά μεταναστών και λεωφορεία. Τον ρόλο του Χάιντριχ είχε ο ακροδεξιός πολιτικός Τόμι Ρόμπινσον, που είχε καλέσει σε διαδηλώσεις σε όλη τη χώρα μέσω των social media, και στον ρόλο του Γκέμπελς ο πολύς Ελον Μασκ, ο οποίος κηρύσσει τον ρατσισμό από την πλατφόρμα του Χ με κάθε ευκαιρία.
Οι Κρίσταλναχτ δεν γίνονται ξαφνικά. Χρειάζεται διαρκής και χρόνια καλλιέργεια του μίσους. Ούτε είναι αποτέλεσμα της οργής, που κάποιοι βαφτίζουν «δίκαιη». Αν το κίνητρο ήταν η τιμωρία, οι σύγχρονοι φαιοχίτωνες θα λίντσαραν τον δράστη του αποτρόπαιου περιστατικού με θύμα έναν Σκωτσέζο. Δεν θα έκαιγαν κτίρια όπου μένουν οι μελαψοί και τα λεωφορεία που τούς μεταφέρουν στη δουλειά τους.
Το πρόβλημα με τους ακροδεξιούς είναι ότι δεν γνωρίζουν Ιστορία ή γνωρίζουν τόση όση χρειάζεται για να πουν «είναι άλλο αυτό». Οι κήρυκες του μίσους, αυτοί τους οποίους ακούν και πιστεύουν διάφοροι ανεγκέφαλοι με ξυρισμένα κεφάλια, ποτέ δεν έχουν καθαρά ρατσιστικά κίνητρα. Πάντα προσβλέπουν σε άλλα οφέλη, οικονομικά ή πολιτικά. Εκατομμύρια μεροκαματιάρηδες εβραϊκής καταγωγής στάλθηκαν στα κρεματόρια επειδή οι ναζί στην πρώτη φάση προσέβλεπαν να ενθυλακώσουν την περιουσία των σχετικώς ελαχίστων πλουσίων ή κάπως περισσότερων «μεσαίων» Εβραίων. Μετά ο ένοπλος αντισημιτισμός είχε πάρει τον δρόμο του και δεν υπήρχε τρόπος να σταματήσει.
Ισως ακουστεί κυνικό, αλλά το μέγιστο έγκλημα στην ιστορία της ανθρωπότητας, το Ολοκαύτωμα, άφησε πίσω του μόνο ένα καλό. Το «Ποτέ ξανά»…
«Ποτέ ξανά», ανεξαρτήτως ποιοι είναι οι θύτες και ποιοι τα θύματα. Ποτέ ξανά ρατσισμός, είτε παίρνει τη μορφή του αντισημιτισμού είτε –τρομάρα τους!– του αντιμεταναστευτισμού.
