Θα σταθώ σε μια παράμετρο της κοινωνικής και πολιτιστικής ιστορίας μας, με αφορμή τον πρόσφατο θάνατο του δημοφιλούς και συμπαθούς ηθοποιού Αγγελου Αντωνόπουλου. Στη μακρά και πλούσια σταδιοδρομία του, ο ρόλος του συνταγματάρχη Βαρτάνη στον τηλεοπτικό «Αγνωστο Πόλεμο» τον καθιέρωσε στο ευρύ κοινό, αλλά ταυτόχρονα δίνει την αφορμή να θυμηθούμε πολύ ενδιαφέροντα στοιχεία για την κοινωνία του 1970. Ισως είναι πλέον η εποχή, καθώς έχει περάσει χρόνος μεγαλύτερος του μισού αιώνα, να αποπειραθούμε να διαβάσουμε με πολλαπλά εργαλεία τα πρώτα χρόνια της ελληνικής τηλεόρασης.
Συνέπεσε η εξάπλωση των τηλεοπτικών δεκτών με τα χρόνια της δικτατορίας, αν και οι πρώτες εκπομπές είχαν αρχίσει το 1966. Αλλά ο «Αγνωστος Πόλεμος» με το γνωστό πατριωτικό θέμα του επί γερμανικής κατοχής έφερε μια μικρή επανάσταση στην τότε καθημερινότητα χωρίς να υπάρχει απόλυτη σύνδεση με την επικρατούσα πολιτική κατάσταση. Ηταν, φυσικά, ένα απλοϊκό σενάριο με καλούς και κακούς που είχε λάβει έγκριση από το καθεστώς. Ο «Αγνωστος Πόλεμος», όμως, αποτέλεσε κοινωνικό φαινόμενο που περιμένει ακόμη την ανάλυσή του.
Ημουν παιδί τότε και έβλεπα το σίριαλ. Η Ελλάδα ερήμωνε όταν παιζόταν ο «Αγνωστος Πόλεμος». Ηταν μια νέα, κοινή εμπειρία. Ισως να ήταν και μια αυτόματη αντίδραση κοινωνικής συσπείρωσης, ίσως να ήταν απλώς γιατί ήταν κάτι τόσο καινούργιο. Η αλήθεια πάντως ήταν αυτή. Οι δρόμοι, την ώρα της προβολής, θύμιζαν ημέρες στρατιωτικού νόμου. Οσοι δεν είχαν ακόμη τηλεόραση, μαζεύονταν σε φιλικά ή γειτονικά σπίτια. Οι βιτρίνες καταστημάτων ηλεκτρικών ειδών μετέδιδαν χωρίς ήχο τον «Αγνωστο Πόλεμο» (όπως και ποδοσφαιρικούς αγώνες).
Ο Αγγελος Αντωνόπουλος, αλλά και η Γκέλυ Μαυροπούλου, ο Γιώργος Σίσκος, ο Θόδωρος Εξαρχος και πολλοί ακόμη (ανάμεσά τους και ο πρόωρα χαμένος Κώστας Καραγιώργης, που είχε αποκτήσει το στάτους του σταρ λόγω του σίριαλ) είχαν γίνει μέλη της ελληνικής οικογένειας. Ηταν ένα φαινόμενο με πολλές ερμηνείες και ως τέτοιο πρέπει να εξεταστεί.
Επιπλέον, υπάρχει και κάτι ακόμη. Το 1971, όταν άρχισε ο «Αγνωστος Πόλεμος», όσοι ήταν πάνω από 30 χρόνων είχαν ζώσες μνήμες από την Κατοχή. Είναι κάτι που δεν πρέπει να μας διαφεύγει.
Σε κάθε περίπτωση, η ιστορία των πρώτων χρόνων της ελληνικής τηλεόρασης έχει πολλά κεφάλαια που περιμένουν τον συγγραφέα τους. Είναι μια άλλη οπτική πάνω στην εξέλιξη της ελληνικής κοινωνίας.
