Τώρα που κατακάθισε το γκλίτερ ας το πούμε. Από πού κι ως πού είναι τάχα η Eurovision ένας αθώος «διαγωνισμός» «τραγουδιού» που πρέπει ν’ αγκαλιάσουμε όσοι θέλουμε μία Ευρώπη ενωμένη, ζωηρή, με κοινές αναφορές και κοινότητα συζητήσεων;
Αν στόχος μας είναι να ενισχύσουμε το κοινό φρόνημα μέσω κοινότητας διασκεδάσεων, ας γιορτάσουμε τα τέκνο κλαμπ στη Γερμανία και τη Γεωργία, τα θερινά σινεμά της Αθήνας και τις μουσικές σκηνές από την Ελβετία μέχρι τη Σκανδιναβία που τα καλοκαίρια υποδέχονται μαζικά την ιδρωμένη νεολαία. Να «τιμήσουμε» το εράσμους, τη ryanair, τα προγράμματα ανταλλαγής καλλιτεχνών, τα μορφωτικά Ινστιτούτα και τα φροντιστήρια ξένων γλωσσών. Να «γιορτάσουμε» Ευρωπαϊκά κανάλια τύπου arte, τη ζώνη Σένγκεν, τα πάρκα της Ισπανίας, τα αμφιθέατρα στου Ζωγράφου, τις φοιτητικές εστίες στη Χαϊδελβέργη και κάθε άλλο τόπο δημιουργίας κοινών αναμνήσεων μεταξύ Ευρωπαίων, που, όμως, αρνούνται να είναι ανεγκέφαλοι.
Στην Ελλάδα, η ευρωτρασίλα της Eurovision είναι σημαντικό τάχα θέμα ελλείψει άλλων θεαμάτων, αλλά και λόγω φτώχειας του πληθυσμού. Αφού το παίζει η τηλεόραση, ας το δούμε. Θλίψη. Είναι, όμως, ακόμη πιο θλιβερή η προσπάθεια επηρεαστών-με-το-ζόρι να πείσουν «πως το τραγούδι είναι καλό, θα σκίσει». Τι επιχείρηση ήπιας μαζικής αποβλάκωσης ήταν κι αυτή; Να πειστούν οι άνθρωποι πως «το σόου μας είναι πάρα πολύ καλό, απλά δεν το καταλαβαίνεις καημένε».
Γιατί καλούμαι, τάχα, να βιώνω ευρω-ανάταση μέσω τηλεοπτικού σκουπιδιού και ποδοσφαίρου; Θα ένιωθα αληθινά περήφανη αν η Ελλάδα έσκιζε στους μισθούς κι οπότε οι άνθρωποι δεν ήξεραν τι να πρωτοδιαλέξουν για Σάββατο βράδυ: Ωδείο, βόλτα ή ήσυχη αποταμίευση και διάβασμα στον καναπέ;
Ο Άνταμ Σμιθ το είχε πει. Ένας δολοφονικός σεισμός στην Κίνα δεν μπορεί να με ταράξει όσο εάν χάσω το μικρό μου δαχτυλάκι. Η εγγύτητα, η απόσταση παίζουν ρόλο στα συναισθήματα και τις ηθικές κρίσεις. Είναι, λοιπόν, αδύνατο για έναν άνθρωπο με τα προνόμια του τρόπου ζωής σε μία Ευρωπαϊκή πρωτεύουσα να ξυπνάει και να κοιμάται με την αγωνία των Παλαιστινίων. Υπάρχει, όμως, πόλεμος, πώς να το κάνουμε; Και η Ευρώπη-σε επίπεδο ηγεσίας- μοιάζει παραλυμένη.
Όπως γράφει η Γερμανίδα επιφυλλιδογράφος Καρολίν Έμκε σε άρθρο της για τη Γάζα, όταν κάνεις καφέ σε απασχολεί η ζάχαρη, το γάλα. Δυσκολεύεσαι να σκεφτείς όσα συνθέτουν τη ζωή των παιδιών της Παλαιστίνης. Είναι μακρινά κι από απόσταση φαντάζουν ψεύτικα, ιδίως λόγω της βαρβαρότητάς τους που φέρνει ίλιγγο. Η πείνα, οι εκτοπίσεις, η ζωή σε τέντες, τα βασανιστήρια, η δολοφονία παιδιών. Πώς να τα πιστέψουμε; Το παράδοξο είναι πως όσο περισσότερο διαρκούν οι πόλεμοι, τόσο πιο απίστευτοι και μπανάλ μοιάζουν. Απίθανοι σε σχέση με το γάλα βρώμης και την αγαπημένη μου κούπα. Οι επόμενες γενιές θα μάς ρωτήσουν όμως: πού κοιτούσατε; (Es Geschieht, Νοέμβριος 2024, στην ανθολογία Respekt ist zumutbar).
Δεν είναι μόνον τα στοιχειοθετημένα δημοσιεύματα για καμπάνια επιρροής του Ισραήλ στη Eurovision (Ελένη Σαμπάνη, Καθημερινή). Δεν είναι μόνον οι προφανείς αιτιάσεις για πολύχρωμο ξέπλυμα μίας ακροδεξιάς κυβέρνησης που «απλώς στέλνει τραγούδι». Το ουσιώδες είναι η ίδια η ευρωτρασίλα ως αποπροσανατολισμός. Κάποια πράγματα αξίζουν περισσότερη προσοχή απ’ ό,τι άλλα που καταλαμβάνουν αφάνταστα μεγάλο χώρο στο διαδίκτυο και την τηλεόραση.
Παράδειγμα: η unicef. Δημοσίευσε φωτογραφίες δεκάχρονων που στήνονται στην ουρά να λάβουν νερό. Είναι Παλαιστίνιοι, υποσιτισμένοι και διψασμένοι-δεν κάνει να το δούμε αυτό, μην τυχόν και μάς βγει το γάλα από τη μύτη; Η δρ. Renee Van De Weerdt βρέθηκε ως απεσταλμένη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας στη Γάζα. «Τίποτα δεν σε προετοιμάζει για τη Γάζα» δήλωσε. Από τη συμφωνία εκεχειρίας τουλάχιστον 880 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί στη Λωρίδα, χιλιάδες οι τραυματισμένοι. Το σύστημα υγείας σακατεμένο. Τραυματίες περιμένουν σε λίστα αναμονής εξόδου από τη χώρα (πληροφορίες από την Ιστοσελίδα των Ηνωμένων Εθνών, Humanitarian Aid, News). Η αληθινή Ευρωπαϊκή συζήτηση αφορά τη στάση μας απέναντι σ’ αυτά.
