Διατρέχουμε το βιβλίο του Ουρουγουανού συγγραφέα Εδουάρδο Γκαλεάνο (1940-2015) «Το ποδόσφαιρο στη σκιά και στο φως» (μτφρ. – επίμετρο: Κώστας Αθανασίου, εκδ. Μεταίχμιο) περίπου δεκαπέντε ημέρες πριν από το εναρκτήριο λάκτισμα του Μουντιάλ 2026, στις 11 Ιουνίου.
Αυτή θα είναι η πρώτη διοργάνωση που θα πραγματοποιηθεί από τρεις διαφορετικές χώρες, τις ΗΠΑ, το Μεξικό και τον Καναδά. Οι αγώνες θα φιλοξενηθούν σε συνολικά δεκαέξι πόλεις (έντεκα στις ΗΠΑ, τρεις στο Μεξικό και δύο στον Καναδά), ενώ θα αγωνιστούν 48 εθνικές ομάδες, έναντι των 32 που συμμετείχαν παλαιότερα.
Το βιβλίο του Γκαλεάνο, το λέγαμε και τις προηγούμενες ημέρες, περιλαμβάνει επεισόδια και σκηνές από την ιστορία του Μουντιάλ, από τη γένεσή του έως τη διοργάνωση του 2014 (δυστυχώς, την επόμενη χρονιά ο σπουδαίος αυτός συγγραφέας μάς άφησε).
Υπάρχει ένα κεφάλαιο στο βιβλίο του που τιτλοφορείται «Η μπάλα ως σημαία» και αρχίζει ως εξής: «Το καλοκαίρι του 1916, κατά τη διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, ένας Αγγλος λοχαγός έδωσε το σύνθημα της επίθεσης κλωτσώντας μια μπάλα».
Ο Γκαλεάνο δεν διευκρινίζει σε ποια μάχη έγινε αυτό, πρόκειται όμως για την αιματηρή Μάχη του Σομ, που ξεκίνησε την 1η Ιουλίου του 1916.
Εκείνη μόνο την ημέρα οι Βρετανοί έχασαν σχεδόν 20.000 άνδρες (19.240 νεκροί). Οι συνολικές απώλειες (νεκροί, τραυματίες, αγνοούμενοι) έφτασαν στις 57.470. Πρόκειται για την πλέον φονική μάχη στην ιστορία του βρετανικού στρατού.
«Ο λοχαγός Νέβιλ όρμησε από το παραπέτο που τον προστάτευε», συνεχίζει ο Γκαλεάνο, «και, κυνηγώντας την μπάλα, τέθηκε επικεφαλής της επίθεσης κατά των γερμανικών χαρακωμάτων. Το σύνταγμά του δίστασε, αλλά τον ακολούθησε. Ο λοχαγός σκοτώθηκε από μια οβίδα, όμως η Αγγλία κατέκτησε εκείνη τη νεκρή ζώνη και η μάχη γιορτάστηκε ως η πρώτη νίκη του αγγλικού ποδοσφαίρου στο Μέτωπο του πολέμου».
Τσεκάρω την ιστορία που διηγείται ο Γκαλεάνο: όντως, ο Γουίλφρεντ «Μπίλι» Νέβιλ του 8ου Τάγματος, σύνταγμα του Ανατολικού Σάρεϊ, σκοτώθηκε την 1η Ιουλίου του 1916. Εγινε διάσημος καθώς ηγήθηκε της «ποδοσφαιρικής εφόδου» (football charge) όχι με μία αλλά δύο μπάλες, τις οποίες κλώτσησε προς τη μεριά των γερμανικών γραμμών, 300 μέτρα απόσταση.
Ηταν το κόλπο του για να καλμάρουν τα νεύρα των ανδρών του (ηγείτο διμοιρίας, όχι συντάγματος, λοχαγός ήταν) αλλά και για επικεντρωθούν στα σημεία όπου είχαν πέσει οι μπάλες.
Ο λοχαγός Νέβιλ εξόρμησε πρώτος, δίνοντας το καλό παράδειγμα, αλλά σύμφωνα με τις επίσημες αναφορές των στρατιωτικών μονάδων, έπεσε πολύ γρήγορα νεκρός όχι από οβίδα αλλά από σφαίρα. Είχε φτάσει στα γερμανικά συρματοπλέγματα και ήταν έτοιμος να ρίξει χειροβομβίδα. Σε λίγες ημέρες θα έκλεινε τα 22…
Αργότερα, ένας επιζών αξιωματικός έγραψε στην αδελφή του ότι ο Γουίλφρεντ σούταρε δύο μπάλες. Στη μία είχε γράψει «Ιστ Σάρεϊ εναντίον Βαυαρών», στην άλλη «Χωρίς διαιτητή»…

