Εχει καλλιεργηθεί μια ψευδαίσθηση ότι για όλα τα προβλήματα των εφήβων φταίνε τα κινητά και τα σόσιαλ μίντια. Και πως μόλις απαγορευθεί η χρήση τους σε παιδιά κάτω των 15 ετών, θα παίζουν μονιασμένα και χαρούμενα στις αλάνες, θα αγκαλιάζουν με ανεκτικότητα και «body positivity» τους διαφορετικούς συνομηλίκους τους και θα ζήσουν αυτά καλά και οι γονείς τους καλύτερα. Το τραγικό συμβάν με το απονενοημένο διάβημα των δύο κοριτσιών στην Ηλιούπολη δείχνει ότι δεν είναι τόσο απλά τα πράγματα και πως υπάρχουν πολύ σημαντικότερες ελλείψεις στο εκπαιδευτικό σύστημα από τα λόκερ, για να κλειδώνονται τα κινητά.
Ενα από τα πρώτα που σκέφτομαι είναι η άμεση και εύκολη πρόσβαση σε ψυχολογική υποστήριξη, χωρίς το κοινωνικό στίγμα που συχνά συνοδεύει μια επίσκεψη μαθητή στον «ψυ». Ενα δεύτερο είναι ένα σύστημα εξετάσεων που δεν εξαρτά την επαγγελματική και κοινωνική επιτυχία από ένα ολιγοήμερο τεστ, βασισμένο στην παπαγαλία και στο φροντιστήριο. Ενα τρίτο, για να κάνω και την αυτοκριτική μου, είναι μια πιο προσεκτική κι ευαισθητοποιημένη κάλυψη τέτοιων θεμάτων από τα ΜΜΕ, χωρίς αίμα κι εύκολα αποφθέγματα, που πέραν των τραυμάτων που θα μπορούσαν να προκαλέσουν σε συγγενείς και φίλους, ενδέχεται να οδηγήσουν σε μιμητισμό.
Σε πρόσφατα ρεπορτάζ διαβάσαμε, π.χ., ότι ένα στα έξι παιδιά αυτοτραυματίζεται, σε μια σιωπηλή εφηβική «επιδημία» (από το 2021 έως το 2025, παρατηρήθηκε αύξηση 31,6% στο σύνολο των περιστατικών αυτοκτονικής και αυτοτραυματικής συμπεριφοράς), που θα μπορούσε να είναι κι ένα προειδοποιητικό μήνυμα, μια έμμεση έκκληση για έγκαιρη ενήλικη παρέμβαση. Και όμως, στη συντριπτική πλειονότητά τους οι γονείς, τέσσερις στους πέντε, δεν γνωρίζουν καν τι συμβαίνει ακριβώς στο παιδί τους. Ενδιαφέρον επίσης έχει το εύρημα ότι η κρίση πλήττει κυρίως κορίτσια, που μπορεί να μαρτυρεί τη δυσκολία προσαρμογής των νέων γυναικών σε μια κοινωνία με έμφυλα στερεότυπα.
«Τα κορίτσια που πηγαίνουν δυο δυο», τραγουδούσε το 1966 ο Διονύσης Σαββόπουλος. Συμβαίνει ακόμη συχνά να μην περπατούν μόνα τους, να πηγαίνουν παντού δυο δυο για προστασία. Οταν όμως ρίχνονται στο κενό χέρι χέρι δύο τόσο νέα κορίτσια συμπαρασύρουν μαζί τους τον θεσμό της οικογένειας, τις κοινωνικές σχέσεις, το εκπαιδευτικό σύστημα, το κράτος πρόνοιας, τις πολιτικές αποφάσεις – και τη δημοσιογραφία.
