Το 2015, στη διάρκεια της προεκλογικής του εκστρατείας ο Ντόναλντ Τραμπ, αναφερόμενος στην εξωτερική πολιτική όπως αυτός προετίθετο να την ασκήσει, είπε ότι «υπάρχει κάτι απρόβλεπτο στον Τραμπ και αυτό είναι υπέροχο». Εννοούσε προφανώς –μιλώντας σε τρίτο πρόσωπο για τον εαυτό του– ότι οι ηγέτες δεν έπρεπε ποτέ να αποκαλύπτουν αυτό που πρόκειται να κάνουν.
Εδώ και δύο μήνες ο πρόεδρος των ΗΠΑ δεν έπαυσε καθημερινώς να διατυπώνει θέσεις συχνά αναιρετικές η μία από την άλλη, σε σημείο που έμπειρος Βρετανός δημοσιογράφος, με άρθρο του στο συντηρητικό περιοδικό «The spectator», να αναρωτιέται εάν στην περίπτωση του κ. Τραμπ «υπάρχει κάποια μέθοδος στην τρέλα ή πρόκειται απλώς και μόνον περί τρέλας». Αφησε αναπάντητο το ερώτημά του, φυσικά.
Κατά την άποψη ορισμένων, εάν υπάρχει μία σταθερά στην πολιτική του Αμερικανού προέδρου είναι η δημιουργία χάους και ανασφάλειας, πρωτίστως στους συμμάχους της Ουάσιγκτον – Αραβες και Ευρωπαίους. Ωστόσο, δεν είναι η πρώτη φορά που οι Ευρωπαίοι αντιμετωπίζουν με σκεπτικισμό τις στρατιωτικές παρεμβάσεις των ΗΠΑ. Και ο πόλεμος που εξαπέλυσε ο πρόεδρος Τζορτζ Μπους ο νεότερος εναντίον του Ιράκ το 2003 ανέδειξε κρίσιμες διαφωνίες κυρίως από την πλευρά της Γαλλίας.
Οπως έλεγε ο Αφροαμερικανός πυγμάχος Μάικ Τάισον, «o καθένας έχει ένα σχέδιο στο μυαλό του, έως ότου φάει μια γροθιά στα δόντια».
Η κριτική που ασκείται στον κ. Τραμπ είναι ότι ξεκίνησε έναν πόλεμο βασιζόμενος σε φαντασιώσεις που διαψεύσθηκαν στο πεδίο της μάχης, δίχως να έχει σχέδιο εξόδου. Αλλά όπως έλεγε ο Αφροαμερικανός πυγμάχος Μάικ Τάισον, «ο καθένας έχει ένα σχέδιο στο μυαλό του, έως ότου φάει μια γροθιά στα δόντια». Τόσο απλά.
Οταν το 1956 η Βρετανία, η Γαλλία και το Ισραήλ εισέβαλαν στην Αίγυπτο για να ανακτήσουν τον έλεγχο του Σουέζ, που εθνικοποίησε ο Νάσερ, είχαν σαφώς επεξεργασθεί σχέδιο λεπτομερές. Απέτυχαν ωστόσο και η «γροθιά στα δόντια» δόθηκε όχι από τους Μπααθιστές, που είχαν καταλάβει την εξουσία στην Αίγυπτο, αλλά από τον Αμερικανό πρόεδρο Ντουάιτ Αϊζενχάουερ, ο οποίος δεν επιθυμούσε να ταυτισθεί με τις «αποικιακές δυνάμεις» της Βρετανίας και της Γαλλίας.
Σχολιάζοντας την ταπεινωτική ήττα του τότε Βρετανού πρωθυπουργού Αντονι Ιντεν, ο Ουίνστον Τσώρτσιλ, ο οποίος δεν υιοθέτησε ποτέ πολιτική κατευνασμού, είχε πει: «Δεν θα τολμούσα ποτέ να αρχίσω τον πόλεμο του Σουέζ, αλλά δεν θα τολμούσα και να τον σταματήσω». Στις μέρες μας, ο εγκλωβισθείς πρόεδρος Τραμπ αναζητεί τρόπο εξόδου από τον πόλεμο που κήρυξε με το Ισραήλ εναντίον του Ιράν, χώρα στην οποία έχουν συμφέροντα στρατηγικά οι άλλες δύο μεγαλύτερες πυρηνικές δυνάμεις του πλανήτη, η Κίνα και η Ρωσία.
Το 1969, όταν ο Τζον Λένον, που περνούσε τον μήνα του μέλιτος με τη σύζυγό του σε ξενοδοχείο του Μόντρεαλ, ρωτήθηκε από δημοσιογράφο τι περιμένει να πετύχει ξαπλωμένος στο κρεβάτι, εκείνος του απάντησε αυθόρμητα «Just give peace a chance» – «Δώστε απλώς μια ευκαιρία στην ειρήνη». Και έτσι προέκυψε το μεγαλύτερο αντιπολεμικό τραγούδι του περασμένου αιώνα. Αλλαξαν, όμως, από τότε οι καιροί.
