Τι ακριβώς προσπαθεί να κάνει ο Γάλλος συγγραφέας Εμανουέλ Καρέρ στο βιβλίο του «Κολχόζ» (Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου, μτφρ. Γιώργου Καράμπελα) γράφοντας για την οικογένειά του;
Ο ίδιος προβληματίζεται με αυτό και το σχολιάζει ως εξής: «Τα βιβλία, οι ταινίες, οι αφηγήσεις που με αγγίζουν περισσότερο», γράφει, «είναι εκείνες που δείχνουν συγχρόνως την οριζόντια και την κάθετη διάσταση της ζωής. Οριζόντια: την αγάπη, τη φιλία, τις σχέσεις που κάνουμε διασχίζοντας τα ίδια νερά στον ίδιο χρόνο. Κάθετη: τις σχέσεις ανάμεσα στις γενιές, ανάμεσα σε γονείς και παιδιά, προγόνους και απογόνους που έζησαν σε διαφορετικούς κόσμους, μοιράστηκαν άλλες συλλογικές αφηγήσεις, άλλες αξίες, άλλες αυταπόδεικτες αλήθειες».
Ωστόσο, όσο γερνάει (είναι γεννημένος το 1957), αυτό που τον απασχολεί περισσότερο είναι η κάθετη διάσταση: «Οι γονείς μου, τα παιδιά μου, το παιδί που υπήρξα κι εγώ».
Την ίδια στιγμή, είναι πεπεισμένος πως «οδεύουμε προς μια ιστορική καταστροφή χωρίς προηγούμενο. (…) Αν αληθεύει αυτό, αν όντως συμβαίνει κάτι τέτοιο, τι νόημα έχει να γράφει κανείς για άλλα πράγματα; (…) Μπροστά στη μη αναστρέψιμη οικολογική καταστροφή, στη μεταναστευτική κρίση, στην τεχνητή νοημοσύνη που θα μας καταπιεί χωρίς να μας αφήσει καν χρόνο να το πάρουμε χαμπάρι, μπροστά, παρεμπιπτόντως, στο τέλος της Δημοκρατίας και όλων των δυτικών αξιών μας (λέω «παρεμπιπτόντως» επειδή έξω από εμάς κανείς δεν μοιάζει να το θεωρεί αυτό σπουδαία απώλεια), μπροστά σε όλα αυτά λοιπόν, δεν είναι εντελώς άκαιρο να γράφεις για τη δική σου ζωούλα που τελειώνει, για τη δική σου οικογενειούλα, για τα νιάτα των γονιών σου;».
Κάνει όμως μόνον αυτό ένας συγγραφέας όπως ο Καρέρ; Οχι, με τίποτα. Και το ξέρει, το ομολογεί ευθαρσώς: «Ξέρω, αρχίζοντας αυτό το βιβλίο ότι θα μιλήσω αρκετά για την Ουκρανία και για τον άγριο πόλεμο που διεξάγει εκεί η Ρωσία, διότι η Ρωσία, καλώς ή κακώς, είναι για μένα οικογενειακή υπόθεση: ο δικός μας κάθετος άξονας. Ομως, οι τελευταίοι μήνες των γονιών μου, η χρονική άβυσσος που με χωρίζει από το αγοράκι που ήμουν κάποτε, τη δεκαετία του ’60, το εκστασιασμένο από χαρά όταν του χαμογελούσε η μητέρα του από τα μπλε κεραμικά σκαλιά της πισίνας του Καζέρ-συρ-Γκαρσόν, μπορεί να είναι μηδαμινά αυτά, πάντως καταγέλαστα δεν είναι.
Ο,τι γνωρίζουμε για το δικό μας κομματάκι γης και για κανένα άλλο, στη μικρή μας χρονική ζώνη και σε καμία άλλη, στη μικρή ύπαρξη που μας δόθηκε να ζήσουμε και σε καμία άλλη, ο κόσμος μπορεί να το συνθλίψει, και το συνθλίβει προφανέστατα, παραμένει όμως δουλειά ανθρώπων σαν εμένα να το πουν. Μιας και αυτοί λοιπόν είναι νεκροί, και όσο εγώ είμαι ακόμα ζωντανός, το κάνω».
Υπάρχει κάτι άλλο να προσθέσει κάποιος; Οχι.
