Είναι σύνθετη η δουλειά της Δικαιοσύνης, υπό την έννοια ότι εξυπηρετεί πολλούς σκοπούς. Ο πρώτος είναι η απονομή δικαίου. Σε μια διαφορά υπεισέρχεται ο αμερόληπτος δικαστής, που αποφασίζει ποιος έχει δίκιο. Ο κριθείς ως αδικοπράτης μπορεί να γκρινιάξει για την απόφαση, μπορεί (σύμφωνα με τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου) ακόμη και να βρίσει τον δικαστή, αλλά πρέπει να εφαρμόσει την απόφαση. Αυτό είναι ο σεβασμός στη Δικαιοσύνη, που όλοι επιζητούμε. Σεβασμός, δεν σημαίνει ότι δεν κρίνουμε την απόφαση, αλλά οφείλουμε να την εφαρμόσουμε, είτε μας αρέσει είτε όχι. Το τελευταίο αφορά μόνο τους έχοντες εξουσία, γιατί ο απλός πολίτης –θέλει, δεν θέλει– θα την εφαρμόσει.
Ο δεύτερος σκοπός δεν είναι ο «κολασμός των ενόχων», όπως συνηθίζουμε να λέμε, αλλά η συμμόρφωσή τους. Οι ποινές πρέπει να είναι τέτοιες, που θα μεγιστοποιούν τις πιθανότητες ότι ο καταδικασθείς δεν θα το ξανακάνει, αλλά και όλοι εμείς οι υπόλοιποι δεν θα το επιχειρήσουμε.
Υπάρχει και ένας τρίτος –ίσως παραμελημένος– σκοπός. Η Δικαιοσύνη πρέπει να ερευνά σύνθετες υποθέσεις, στις οποίες ουδείς άλλος μπορεί να ρίξει φως. Δεν μπορεί, π.χ., ένας δημοσιογράφος να πάρει απάντηση από τον ιδρυτή της Intellexa (που φτιάχνει το κατασκοπευτικό λογισμικό Predator) στο ερώτημα: «Τι εννοούσατε, κ. Ταλ Ντίλιαν, όταν δηλώνατε ότι “ο όμιλός μας ανέπτυξε λογισμικό προληπτικής άμυνας και το παρέχει νόμιμα αποκλειστικά σε εξουσιοδοτημένες κυβερνητικές αρχές και αρχές επιβολής του νόμου” και ότι “είναι ακόμη πιο σοβαρό έγκλημα να οργανώνεται μια συνωμοτική εγκληματική πράξη για να στείλει αθώους ανθρώπους στη φυλακή προκειμένου να καλυφθούν πολιτικές αρχές. Ο Νίξον έχασε την προεδρία του στην υπόθεση Watergate επειδή προσπάθησε να συγκαλύψει μια επιχείρηση υποκλοπών”»; (24.3.2026). Οι έχοντες τη δικαστική εξουσία μπορούν να πιέσουν ώστε να υπάρξει απάντηση. Ακούμε αυτές τις μέρες σεβάσμιους δικαστές να λένε ότι δικονομικώς ο εισαγγελέας του Αρείου Πάγου κ. Κωνσταντίνος Τζαβέλλας τα έκανε όλα σωστά και επαναρχειοθέτησε την υπόθεση. Ναι, σύμφωνοι. Για να το λένε αυτοί, έτσι πρέπει να ‘ναι. Αλλά αυτό θυμίζει λίγο το ιατρικό ανέκδοτο «η εγχείρηση επέτυχε, ο ασθενής απέθανε». Αν ο Αρειος Πάγος, πέντε χρόνια τώρα, τα κάνει όλα σωστά και δεν μάθαμε ακόμη από ποιους και γιατί παρακολουθείτο το μισό υπουργικό συμβούλιο, αρχηγοί των Ενόπλων Δυνάμεων, επιχειρηματίες, δημοσιογράφοι κ.ά., τότε πρέπει να μιλάμε για καθολική αποτυχία της Δικαιοσύνης. Αν όλα γίνονται σωστά και έχουμε αυτά τα αποτελέσματα, τότε ποιος υπονομεύει το κύρος της Δικαιοσύνης;
