Ολοι οι μελετητές συμφωνούν σε έναν αφορισμό για τον λαϊκισμό. Ενώ διατυπώνει ορθώς τις βασικές ερωτήσεις της κοινωνίας, δίνει πάντα τις λάθος απαντήσεις. Ετσι και η κ. Μαρία Καρυστιανού διατύπωσε τα σωστά ερωτήματα με αφορμή το τραγικό δυστύχημα των Τεμπών και πρωτίστως για τη μετέπειτα πολιτική διαχείρισή του. Αυτή υπήρξε άθλια είτε από δόλο, καταπώς λένε οι πιο φιλύποπτοι, είτε λόγω της γνωστής ελληνικής αβελτηρίας τού «έλα μωρέ τώρα…», είτε, το πιο πιθανό, λόγω και των δύο. Απλώς εξαιτίας της επιχείρησης συσκότισης που επέτυχε η κυβέρνηση, δεν μπορεί πλέον να γίνει γνωστό ποιο ήταν το ποσοστό του δόλου και ποιο της αβελτηρίας.
Σε αυτά τα σωστά ερωτήματα η κ. Καρυστιανού αποφάσισε να δώσει τη λάθος απάντηση. Τη δημιουργία κόμματος με πρώτο (τουλάχιστον χρονικώς) στόχο τη βελτίωση της απονομής δικαιοσύνης στη χώρα. Ομως η ίδρυση του κόμματος καθαυτή είναι λαϊκιστική πολιτική πράξη. Είναι η λάθος απάντηση σε ένα σωστό ερώτημα. Ελλείψει στοιχείων θα πιστέψουμε ότι η κ. Καρυστιανού κινείται από τις προθέσεις που διακηρύσσει. Βεβαίως, είδαμε τον Μάρκο Ρούμπιο να μεταμφιέζεται από υπουργός Εξωτερικών της υπερδύναμης σε τσιρλίντερ του Ορμπαν (έφτασε να ανέβει σε προεκλογικό μπαλκόνι) και το σύστημα Τραμπ απανταχού γης στηρίζει κάθε διαταραγμένο που κατεβαίνει σε εκλογές. Φτιάχνεται μια διεθνής της λαϊκιστικής Δεξιάς, που παλεύει να στηρίξει κόμματα ομοϊδεατών σε όλο τον κόσμο. Αυτό ίσως να εξηγεί τη μεγάλη κινητικότητα στον χώρο της λαϊκιστικής Δεξιάς και τους ξεκούδουνους τεμενάδες που κάνουν Ελληνες πολιτικοί σε όποια ανοησία εξαπολύει το κίνημα MAGA.
Ομως ακόμη και με καλές προθέσεις, η προσπάθεια της κ. Καρυστιανού να φτιάξει κόμμα για να διεκδικήσει, όπως λέει, την πρωθυπουργία αναδεικνύει ένα άλλο κακό χαρακτηριστικό της πολιτικής μας ζωής. Στην Ελλάδα το γκουβέρνο δεν προσφέρει μόνο πολλά προσωπικά ωφελήματα. Αποτελεί τον μόνο τρόπο να κάνει κάποιος κάτι, ακόμη το καλό. Ολοι οι άλλοι παίκτες της πολιτικής είναι είτε εξαρτημένοι από την εκτελεστική εξουσία –π.χ. Κοινοβούλιο–, είτε κατασυκοφαντημένοι –βλέπε ανεξάρτητες Αρχές, μη κυβερνητικές οργανώσεις κ.ά.–, είτε ισχνοί. Eνα εκατομμύριο κόσμος πέρυσι στις πλατείες για τα Τέμπη ταρακούνησε για λίγο το πολιτικό σύστημα, αλλά, όπως έδειξε η πορεία του σκανδάλου στον ΟΠΕΚΕΠΕ, επ’ ουδενί άλλαξε τον τρόπο πολιτικής διαχείρισης των κυβερνητικών αμαρτημάτων.
Ολοι οι παίκτες της πολιτικής, εκτός από το γκουβέρνο, είναι είτε εξαρτημένοι από την εκτελεστική εξουσία, είτε κατασυκοφαντημένοι, είτε ισχνοί.
Το πολιτικό μας αφήγημα της εξουσίας είναι επικεντρωμένο στην πρωθυπουργία. Πρωθυπουργό νομίζουμε ότι ψηφίζουμε στις εκλογές, και όχι βουλευτές που με τη σειρά τους εκλέγουν πρωθυπουργό. Από τον πρωθυπουργό περιμένουμε να λύσει όλα τα προβλήματα. Από τον πρωθυπουργό απογοητευόμαστε και ψηφίζουμε κάποιον άλλο ελπίζοντας ότι αυτός θα είναι ο «Σωτήρ ημών». Ασυναίσθητα, αλλά πολύ δικαιολογημένα, πιστεύουμε ότι για να γίνει κάτι –καλό ή κακό– πρέπει να το θέλει και να το παλέψει ο πρωθυπουργός και μόνο αυτός.
Συνεπώς, αν υποθέσουμε ότι οι προθέσεις της κ. Καρυστιανού είναι αγαθές και γνωρίζοντας ότι τα πάντα κινούνται από το κεντρικό γκουβέρνο, γιατί είναι λάθος η απάντησή της; Πρώτον, γιατί στην πολιτική και οι άγιοι κολάζονται κι αντί να κάνουν το καλό που λένε, κάνουν μεγαλύτερο κακό. Δεύτερον, το πρόβλημα της χώρας δεν είναι το πρόσωπο του πρωθυπουργού, αλλά το πρωθυπουργοκεντρικό σύστημα που δεν επιτρέπει τις βέλτιστες λύσεις, δηλαδή αυτές που προκύπτουν από την πλέρια δημοκρατική διαδικασία.
Αν δεν κατανοήσουμε ότι ο ρόλος του πρωθυπουργού είναι μεν σημαντικός σε μια δημοκρατία, αλλά γίνεται βαρίδι μετά το κρίσιμο σημείο συγκέντρωσης εξουσίας, αν δεν καταλάβουμε ότι πρέπει να ενισχυθούν οι υπόλοιποι πόλοι εξουσίας, απλώς θα ανακυκλώνουμε τα προβλήματα. Θα φτιάχνονται κόμματα για να περνούν κάποιοι καλά και πολλοί χειρότερα.
