Η ψυχολογία και η καθημερινότητα των πολιτών απέχουν πολύ από το εορταστικό κλίμα των ημερών, και οι προσδοκίες τους για το μέλλον κάθε άλλο παρά αισιόδοξες είναι. Στην κοινωνία κυριαρχεί έντονη καχυποψία για τον τρόπο λειτουργίας των θεσμών και μια αυξανόμενη απογοήτευση, κυρίως απέναντι στο πολι-τικό σύστημα.
Η δυσαρέσκεια στρέφεται τόσο κατά της κυβέρνησης, που υφίσταται σοβαρό πολιτικό κόστος, όσο και κατά της αντιπολίτευσης, η οποία στερείται οράματος και αδυνατεί να παρουσιαστεί ως πειστική εναλλακτική.
Η απαξίωση, ωστόσο, δεν περιορίζεται στους πολιτικούς· επεκτείνεται στο γενικότερο πλαίσιο των θεσμών, και αυτό είναι το χειρότερο.
Υπάρχει μια γενικευμένη αίσθηση πως αρχές και αξίες παραβιάζονται συστηματικά, δημιουργώντας ένα ζοφερό σκηνικό που εξηγεί και τη ραγδαία άνοδο της λεγόμενης αντισυστημικής ψήφου, όπως αυτή αποτυπώνεται στις δημοσκοπήσεις.
Και αν η δυσπιστία προς τους πολιτικούς αποτελεί σχεδόν πάγιο φαινόμενο των τελευταίων δεκαετιών, η όλο και βαθύτερη απογοήτευση από τη λειτουργία θεσμών όπως η Δικαιοσύνη, γεννά μεγαλύτερη ανησυχία.
Η δυσπιστία προς τους πολιτικούς και η απογοήτευση από τη λειτουργία θεσμών όπως η Δικαιοσύνη ωθούν σε άκριτες επιλογές.
Η Ελλάδα ήταν ανέκαθεν μια χώρα στην οποία το κράτος δικαίου υπολειπόταν των προσδοκιών. Σήμερα όμως εδραιώνεται η αίσθηση πως η κατάσταση επιδεινώνεται. Η συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών εκφράζει αγανάκτηση για τα ελλείμματα και την ανεπάρκεια στις διαδικασίες απονομής της δικαιοσύνης, του βασικού θεσμικού πυλώνα κάθε ευνομούμενου κράτους.
Η Θέμις συχνά δεν είναι τυφλή. Αν προσθέσει κανείς και την ανικανότητα κάποιων, το σκηνικό προκαλεί οργή και ανασφάλεια, και ωθεί τους πολίτες σε άκριτες επιλογές.
Η γνωστή επισήμανση ενός πρώην πρωθυπουργού ότι «αυτή είναι η Ελλάδα» ή, ακόμη περισσότερο, αυτή ενός άλλου ότι «η Ελλάδα έχει συστημική διαφθορά, πελατειακή πολιτική και παρασιτική οικονομία», μπορεί να ενοχλούν, αλλά δυστυχώς σε σημαντικό βαθμό αντανακλούν μια πραγματικότητα η αντιμετώπιση της οποίας πρέπει να αναδειχθεί σε προτεραιότητα για τις υγιείς δυνάμεις της χώρας, που υπάρχουν και έχουν τεράστιες δυνατότητες, αλλά παραμένουν απρόθυμες να δώσουν τις αναγκαίες μάχες.
Πρέπει να βγουν από την αποστασιοποίηση και την παθητική αποδοχή ενός ενοχλητικού περιβάλλοντος. Και αυτό δεν αφορά μόνο τους πολιτικούς και τους δικαστικούς λειτουργούς που όντως πιστεύουν στο δημόσιο συμφέρον και το υπηρετούν με ήθος και εντιμότητα, αλλά και τους καινοτόμους και αξιόπιστους επιχειρηματίες, τους πνευματικούς ταγούς, όπως και τους διαμορφωτές της κοινής γνώμης.
Ο εφησυχασμός δεν είναι απλώς λάθος. Μπορεί να αποτελέσει προπομπό δυσάρεστων εξελίξεων.
