Ο πειρασμός είναι μεγάλος. Σε λίγους μήνες συμπληρώνονται δέκα χρόνια από τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος που οδήγησε στην υπογραφή του τρίτου ελληνικού μνημονίου. Δέκα χρόνια μετά, το κλίμα στους δρόμους μυρίζει μπαρούτι, η πόλωση στο πολιτικό σύστημα έχει χτυπήσει κόκκινο, οι διαδικτυακές κοκορομαχίες πριν από την ιστορική διαδήλωση της 28ης Φεβρουαρίου παρέπεμπαν σε μια παχύρρευστη ένταση, ικανή να αποξενώσει εκ νέου φίλους και συγγενείς. Και σαν να μην έφθαναν όλα αυτά, η Ζωή Κωνσταντοπούλου διεκδικεί ξανά ρόλο πρωταγωνιστή στη Βουλή (και όχι μόνο) κεφαλαιοποιώντας τον διάχυτο θυμό. Μα τι συμβαίνει; Επιστρέφουμε στο καλοκαίρι που θέλαμε να ξεχάσουμε;
Αυτή είναι η μία ανάγνωση της μεγάλης εικόνας της εποχής. Και είναι αυτή που «διαβάζουν» προς το παρόν η κυβέρνηση και ο πρωθυπουργός. Ολα «φωνάζουν» τα φαντάσματα του παρελθόντος: μνημόνια, Αγανακτισμένους, πάνω και κάτω πλατείες. Ή μήπως δεν είναι έτσι;
Οσοι διατηρούν επαφές με το κοινωνικό σώμα γνωρίζουν ότι αυτή είναι η μία (και μειοψηφική) όψη του νομίσματος. Η συγκέντρωση της περασμένης Παρασκευής κατέδειξε τον κοινωνικό πλουραλισμό της πάνδημης διαμαρτυρίας που κατά ένα μεγάλο της κομμάτι δεν συνομιλεί με συνωμοσιολόγους, με κοινούς χούλιγκαν με προβιά επαναστάτη ή με επιτηδευματίες του ανθρώπινου πόνου. Μόνο αν κυκλοφορούσες στις παρυφές της διαδήλωσης μπορούσες να οσμιστείς τα διακυβεύματα που έβγαλαν εκατοντάδες χιλιάδες σε όλες τις πόλεις της χώρας. Η αφορμή ήταν ένα σιδηροδρομικό δυστύχημα (που όμως στοίχισε τις ζωές δεκάδων νέων ανθρώπων), αλλά ποτέ δεν ξέρεις τι θα κάνει τη βαλβίδα της χύτρας να εκτοξευθεί.
Οσο κι αν το πολιτικό κλίμα θυμίζει αχνά το καλοκαίρι του δημοψηφίσματος, το 2025 δεν είναι 2015. Ευτυχώς.
Η κυριακάτικη αναφορά του Κυριάκου Μητσοτάκη σε «πάνω και κάτω πλατείες» («η πατρίδα μας δεν θέλει να επιστρέψει στο χρεοκοπημένο χθες με τις διχαστικές πάνω και κάτω πλατείες») αντανακλά την αδυναμία του Μαξίμου να αντιληφθεί το πλειοψηφικό ρεύμα που αρνείται να συμβιβαστεί με τις διαχρονικές παθογένειες του κρατικού μηχανισμού που παράγουν Τέμπη· παθογένειες με τις οποίες προφανέστατα συμβιβάστηκε η παρούσα κυβέρνηση παρά τη μεταρρυθμιστική της ρητορική. Είναι σαν ο πρωθυπουργός να μην αναγνωρίζει στον εαυτό του την τελευταία ευκαιρία που έχει: να συνταχθεί με όσους πιστεύουν ότι τα Τέμπη δεν είναι η μοίρα της Ψωροκώσταινας και βγαίνουν στους δρόμους για να υπερασπιστούν ένα μέλλον που διαρκώς σπρώχνεται προς τα πίσω.
Το «2015» κατέβασε οριστικά ρολά με τη διπλή εκλογική συντριβή του ΣΥΡΙΖΑ και την αποχώρηση του Αλέξη Τσίπρα από την κεντρική πολιτική σκηνή το καλοκαίρι του 2023. Και αντί αυτό να αποτελέσει έναυσμα για πολυμέτωπη μεταρρυθμιστική εκστρατεία που να ακουμπάει και την ανοιχτή πληγή των ξεχαρβαλωμένων σιδηροδρόμων, βρεθήκαμε να πετάμε πετρούλες στα σκιάχτρα της Πρώτης Φοράς Αριστερά. Αυτό από μόνο του συνιστά εθνική ήττα.
