Αν θέλουμε να αξιολογήσουμε τις πολιτικές ηγεσίες θα εξετάσουμε πώς διαχειρίστηκαν τις κρίσεις που ανέκυψαν στις θητείες τους και αν τα πεπραγμένα τους αποτέλεσαν μια τομή στο ιστορικό γίγνεσθαι. Και αυτό ισχύει ακόμα περισσότερο για τις ηγεσίες των μεγάλων δυνάμεων. Μια τέτοια μεγάλη προσωπικότητα ήταν ο πρόεδρος των ΗΠΑ Χάρι Τρούμαν. Αντιπρόεδρος του Φραγκλίνου Ρούζβελτ, που ήταν αμέτοχος στη χάραξη της εξωτερικής πολιτικής της πατρίδας του – ο Ρούζβελτ τη χάρασσε μαζί με έναν κλειστό κύκλο συνεργατών του. Ετσι, όταν κλήθηκε να αναλάβει την προεδρία των ΗΠΑ, πολλοί αμφέβαλαν για τις γνώσεις του και τις ικανότητές του να διαχειριστεί τις πολύπλοκες υποθέσεις που αφορούσαν τη συγκρότηση του μεταπολεμικού κόσμου. Εχοντας απέναντί του έναν Στάλιν με ξεκάθαρη στρατηγική, έπρεπε όχι μόνον να αντιληφθεί την κρισιμότητα εκείνης της περιόδου, αλλά και να εκπονήσει ένα σχέδιο στην αντιμετώπιση του σοβιετικού επεκτατισμού. Τότε διαμορφώθηκε στο μυαλό του και συγκεκριμενοποιήθηκε στη συνέχεια, η έννοια του δυτικού κόσμου, μιας ενότητας πολιτικής, οικονομικής και πολιτισμικής.
Την άνοιξη του 1947 οι σχέσεις των δυτικών με τη Σοβιετική Ενωση βρίσκονταν στο χειρότερο σημείο. Οι συνδιασκέψεις των υπουργών Εξωτερικών στάθηκαν ανίκανες να συμβιβάσουν τα αντιτιθέμενα συμφέροντα των Σοβιετικών με τους δυτικούς συμμάχους τους. Στη Διάσκεψη της Μόσχας που έγινε την άνοιξη του 1947, μετά σαράντα τέσσερις κύριες συνεδριάσεις, φάνηκε πως το χάσμα μεταξύ Ανατολής και Δύσης γινόταν αγεφύρωτο. Ο Τσαρλς Μπόλεν, ο διερμηνέας τόσο του Ρούζβελτ όσο και του Τρούμαν στις συναντήσεις τους με τον Στάλιν, μετά την αποτυχημένη Συνδιάσκεψη της Μόσχας, έστειλε ένα προσωπικό υπόμνημα προς τον Τρούμαν στο οποίο σημείωνε μεταξύ άλλων: «Ο Στάλιν έβλεπε πως ο καλύτερος τρόπος να προωθήσει τα σοβιετικά συμφέροντα στην Ευρώπη ήταν να αφήσει τα πράγματα να σέρνονται… Η ανεργία εξαπλωνόταν. Εκατομμύρια κόσμος τρεφόταν με τα δελτία. Υπήρχε ο κίνδυνος επιδημιών. Αυτό ήταν το είδος της κρίσης μέσα στην οποία ανθούσε ο κομμουνισμός».
Η πολιτική δεν είναι μόνον ένα διαρκές deal, αλλά είναι και η κληρονομιά αξιών και ιδεών και ο σεβασμός όσων ασπάζονται αυτές τις κοινές αξίες.
Υστερα από λίγες ημέρες ο πρόεδρος Τρούμαν, σε έναν λόγο 18 λεπτών προς το Κογκρέσο, δήλωνε την απόφαση των ΗΠΑ να παρέμβουν για να δώσουν το στίγμα τους στον ευρωπαϊκό χώρο. Είπε μεταξύ άλλων: «Πιστεύω ότι η πολιτική των ΗΠΑ θα πρέπει να είναι η υποστήριξη των ελεύθερων λαών που αντιστέκονται στην επιχειρούμενη υποδούλωσή τους από ένοπλες μειονότητες ή από εξωτερικές πιέσεις…». Είχε ήδη εξαγγείλει το δόγμα Τρούμαν και στη συνέχεια το Σχέδιο Μάρσαλ το οποίο, σημειωτέον, δεν ήρθε για να ανατρέψει την κυρίαρχη βούληση των Ευρωπαίων πολιτών για δημοκρατία και ελεύθερη οικονομία, αλλά να την υποστηρίξει.
Λίγη Ιστορία αν διάβαζε ο Τραμπ μπορεί να αντιλαμβανόταν πως η πολιτική δεν είναι μόνον ένα διαρκές deal, αλλά είναι και η κληρονομιά αξιών και ιδεών και ο σεβασμός όσων ασπάζονται αυτές τις κοινές αξίες.
