Διάβασα το πολύ ενδιαφέρον βιβλίο του Kimmo Rentola «Δαυίδ εναντίον Γολιάθ» (εκδ. Παπαδόπουλος) που πραγματεύεται τον σοβιετοφινλανδικό πόλεμο και τις σχέσεις της Φινλανδίας με τη Σοβιετική Ενωση στην επόμενη δεκαετία. Ενα βιβλίο γεμάτο με πραγματολογικά στοιχεία μέσα από αρχειακές πηγές. Ο Στάλιν, μετά το σύμφωνο Μολότοφ-Ρίμπεντροπ, θεώρησε πως είχε λυμένα τα χέρια του να διευρύνει τον ζωτικό χώρο της Σοβιετικής Ενωσης. Εκτός από την Πολωνία και τις βαλτικές χώρες στα σχέδιά του ήταν και ένα μέρος της Φινλανδίας, βέβαιος ων ότι αυτή η χώρα με τα έλη και τα δάση ελάχιστη θα προέβαλε αντίσταση.
Ενα βασικό μέλημα του Στάλιν ήταν να πληροφορηθεί ποια θα ήταν κυρίως η αντίδραση των Βρετανών σε αυτό το εγχείρημά του, κάτι όχι ιδιαίτερα δύσκολο λόγω του κατασκοπευτικού δικτύου που ήδη λειτουργούσε υπό τον Κιμ Φίλμπι. Στο Φόρεϊν Οφις γίνονταν περίπλοκοι υπολογισμοί με βάση την ευρύτερη εικόνα του ευρωπαϊκού πεδίου. Ετσι «οι Βρετανοί διπλωμάτες εκτιμούσαν ότι ο πόλεμος και η κατοχή θα ήταν φρικτή για τους Φινλανδούς, προσέφεραν όμως ενδιαφέρουσες προοπτικές για τη Βρετανία. Ο πόλεμος θα απορροφούσε σοβιετικό πετρέλαιο, τρόφιμα, στρατιωτικό υλικό που διαφορετικά θα μπορούσαν να σταλούν στη Γερμανία. Επί πλέον μια σοβιετική επίθεση στη Φινλανδία μπορούσε να οδηγήσει σε σύγκρουση τη Γερμανία με τη Σοβιετική Ενωση» (σελ. 35).
Πριν από τον Β΄ Π.Π. ο Τσώρτσιλ είχε ανεπτυγμένη τη στρατηγική των ζωνών επιρροής, που τελικά οδήγησε πρώτα στη συμφωνία των ποσοστών στη Μόσχα και στη συνέχεια στη Γιάλτα.
Ψυχρή ανάλυση για ένα σενάριο πέρα από κάθε αρχή του διεθνούς δικαίου. Τους Βρετανούς διπλωμάτες δεν τους ενδιαφέρει η εισβολή και η κατοχή –αυτά τα προσπερνούν με τη λέξη «φρικτή»–, επικεντρώνονται στο τι θα συνέβαινε αν η Σοβιετική Ενωση δεν εισέβαλλε στη Φινλανδία, διότι στη μεγάλη σκακιέρα η μικρή Φινλανδία είναι ένα ακόμα πιόνι. Ακόμα πιο κυνικός στην προσέγγισή του ήταν ο τότε υπουργός Ναυτικών της Βρετανίας. Ποιος ήταν αυτός; Μα ο Ουίνστον Τσώρτσιλ, ο οποίος σε συζήτηση που είχε με τον Σοβιετικό πρέσβη στο Λονδίνο Ιβάν Μάισκι του είπε: «Κατανοούμε πλήρως ότι κυρίαρχη δύναμη της ανατολικής ακτής της Βαλτικής θάλασσας πρέπει να είναι η Σοβιετική Ενωση», ενώ έκρινε ότι «τα σύνορα της αυτοκρατορικής Ρωσίας ήταν ιστορικά φυσιολογικά». Και συνεχίζει τον συλλογισμό του ο Τσώρτσιλ: «Οσο πιο ισχυρή είναι η θέση της Σοβιετικής Ενωσης εκεί, τόσο καλύτερα για εσάς και για εμάς και τόσο χειρότερα για τη Γερμανία» (σελ. 36-37).
Από την άλλη πλευρά, ένας από τους στενούς συνεργάτες του Στάλιν, ο Λ.Ζ. Μεκλίς, υποστήριζε πως η Γερμανία επιτελούσε ένα χρήσιμο έργο διότι υπονόμευε τον βρετανικό ιμπεριαλισμό ο οποίος ήταν ο κύριος εχθρός της Σοβιετικής Ενωσης (σελ. 40). Παρατηρούμε δηλαδή ότι η τύχη της Φινλανδίας ελάχιστα ενδιαφέρει τους Βρετανούς, ενώ από τότε ο Τσώρτσιλ είχε ανεπτυγμένη τη στρατηγική των ζωνών επιρροής, που τελικά οδήγησε πρώτα στη συμφωνία των ποσοστών στη Μόσχα και στη συνέχεια στη Γιάλτα.
