«Στην Ελλάδα το βασικό πρόβλημα είναι οι μισθοί. Ολα ανεβαίνουν τα τελευταία χρόνια, ενοίκια, αξία ακινήτων, τιμές σε αγαθά και υπηρεσίες, το καλάθι της νοικοκυράς, παντού αυξήσεις χωρίς φρένο, μόνο οι μισθοί βρίσκονται κολλημένοι. Δεν καταλαβαίνω γιατί». Ο 30χρονος συνομιλητής μου τελείωσε το σχολείο στην Ελλάδα, σπούδασε σε καλό πανεπιστήμιο της Αμερικής και σήμερα θεωρείται εργαζόμενος υψηλού μορφωτικού επιπέδου και υψηλής εξειδίκευσης. Εργάζεται σε πόλη των ΗΠΑ και είναι πολύ ευχαριστημένος από τις συνθήκες εργασίας, τις απολαβές του, τις προοπτικές επαγγελματικής του ανέλιξης.
Ωστόσο, δεν είναι χαρούμενος με τη ζωή του εκεί, όπως και πολλοί άλλοι της γενιάς του brain drain. Του λείπουν η Ελλάδα, η οικογένεια και οι φίλοι, η καθημερινότητα της Αθήνας. Το προηγούμενο διάστημα διερεύνησε την πιθανότητα να επιστρέψει, έστειλε βιογραφικά σε ορισμένες ελληνικές εταιρείες με παρόμοιο αντικείμενο πάνω στο οποίο εργάζεται, κάποιες τον δέχθηκαν για συνέντευξη με διάθεση άμεσης συνεργασίας. Οταν η συζήτηση έφθανε στον μισθό, η απογοήτευσή του ήταν τεράστια. Στην καλύτερη περίπτωση θα έπαιρνε τον μήνα 1.500 ευρώ. Μου μιλούσε για την εμπειρία του με θλίψη και απορία. Ζητούσε απαντήσεις.
Πρόβλημα είναι όταν εργαζόμενοι για δεκαπέντε και είκοσι χρόνια στην ίδια δουλειά, μία εβδομάδα πριν τελειώσει ο μήνας, βλέπουν άδειο τον τραπεζικό τους λογαριασμό.
Είναι δύσκολο, ωστόσο, να εξηγήσει κανείς σε έναν νέο Ελληνα που χτίζει την καριέρα του στο εξωτερικό ότι παρόλο που το 43,6% των επιχειρήσεων στη χώρα αναζητεί επαγγελματίες υψηλής εξειδίκευσης, επιστήμονες πληροφορικής, μηχανικούς, οικονομολόγους, ειδικούς στα χρηματοοικονομικά, δεν τους πληρώνει καλά. Οτι αν και η κρίση έχει τελειώσει προ πολλού, η χώρα βρίσκεται σε τροχιά ανάπτυξης, πολλές επιχειρήσεις πάνε από το καλό στο καλύτερο σημειώνοντας ρεκόρ κερδών και οι μισθοί στην υπόλοιπη Ευρώπη αυξάνονται, στην Ελλάδα παραμένουν καθηλωμένοι. Και την ίδια στιγμή οι τιμές σε τρόφιμα, ενέργεια, καύσιμα, στέγαση, υπηρεσίες, μεταφορές έχουν απογειωθεί!
Σήμερα δεν είναι πρόβλημα η ανεργία. Δουλειά βρίσκει κανείς. Πρόβλημα είναι η κακοπληρωμένη εργασία. Πρόβλημα είναι όταν εργαζόμενοι για δεκαπέντε και είκοσι χρόνια στην ίδια δουλειά, μία εβδομάδα πριν τελειώσει ο μήνας, βλέπουν άδειο τον τραπεζικό τους λογαριασμό, και 4 στα 10 ελληνικά νοικοκυριά, με δύο μισθούς, τα βγάζουν πέρα με δυσκολία, δεν μπορούν να κάνουν αποταμιεύσεις, δεν μπορούν να σχεδιάσουν τίποτα για το μέλλον.
«Μακρινό όνειρο η ενοικίαση σπιτιού στο κέντρο της Αθήνας», «μακρινό όνειρο η αγορά ακινήτου», «μακρινό όνειρο οι διακοπές για πολλούς Ελληνες», συχνοί τίτλοι σε ρεπορτάζ που διαβάζουμε. Μακρινό όνειρο η επιστροφή στην Ελλάδα, είπα στον 30χρονο συνομιλητή μου.
