Εκλογές είναι η ανανέωση μέσα σε σταθερό θεσμικό πλαίσιο. Συνήθως, βάσει δημοσκοπήσεων και γνωστών πρωταγωνιστών, γνωρίζουμε, λίγο-πολύ, τι μας περιμένει την επόμενη ημέρα. Οι σημερινές εκλογές είναι διαφορετικές. Η απλή αναλογική εισάγει μια αστάθεια που δεν είναι προϊόν σημαντικής ιδεολογικής διαμάχης σε μια διχασμένη κοινωνία, αλλά αναπόσπαστο κομμάτι της διαδικασίας, όχι της ουσίας. Ψηφίζουμε σήμερα και αύριο θα βρισκόμαστε σε ένα νέο πολιτικό τοπίο, χωρίς να γνωρίζουμε πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα. Καθώς όλα εξαρτώνται από το τι θα βγάλει η κάλπη, είναι άσκοπο να ασχοληθούμε σήμερα με σενάρια. Αυτό που οφείλει να μας απασχολεί, ασχέτως εκλογικού συστήματος και αποτελέσματος, είναι τι πρέπει να διαφυλαχθεί από την πρόσφατη πορεία μας, τι να βελτιωθεί, τι να απορριφθεί. Επειδή, όσο και αν διαρκέσει η περιπέτεια που ξεκινάει σήμερα, η χώρα καλείται να αντιμετωπίσει άμεσους κινδύνους στο εσωτερικό και στη διεθνή σκηνή. Δεν υπάρχουν περιθώρια για εσωστρέφεια.
Με τα δεδομένα των τελευταίων χρόνων, είναι σαφές ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης και η κυβέρνησή του ήταν μακράν ικανότεροι των αντιπάλων στη διαχείριση προβλημάτων και στον προγραμματισμό για το μέλλον. Εγιναν μεταρρυθμίσεις, κατατέθηκαν σοβαρές προτάσεις για την ανάπτυξη της χώρας, αντιμετωπίστηκαν πρωτοφανείς κρίσεις (από την πανδημία έως την τουρκική επιθετικότητα), εδραιώθηκε κανονικότητα στην οικονομία, απλοποιήθηκε (σε μεγάλο, αν και όχι ακόμη ικανοποιητικό, βαθμό) η επαφή του πολίτη με το κράτος. Το πρόβλημα είναι ότι δεν αρκεί να είναι κανείς καλύτερος από «τους άλλους». Η επιβίωσή μας απαιτεί περισσότερα. Απαιτεί επένδυση στις αρετές μας, ουσιαστική συνεννόηση, ισχυρές συμμαχίες, κινητοποίηση όλου του Ελληνισμού, απαλλαγή από ολέθριες συνήθειες και συμπεριφορές. Στις τελευταίες συμπεριλαμβάνονται οι υποκλοπές, η ανοχή στη βία (είτε «αντιεξουσιαστική», είτε αστυνομική), η γενικευμένη προχειρότητα και ανευθυνότητα στην εκτέλεση των καθηκόντων μας (όπως απέδειξε η τραγωδία των Τεμπών), ο αλληλοσπαραγμός με ελάχιστη αφορμή, η κυνική και απάνθρωπη αντιμετώπιση προσφύγων και μεταναστών, η οποία μας ντροπιάζει και υπονομεύει την εικόνα της χώρας. Αυτό το τελευταίο είναι κορυφαίας σημασίας, επειδή σήμερα μεγαλύτερη αξία έχει η φευγαλέα εικόνα απ’ όλα τα βιβλία Ιστορίας και το διεθνές δίκαιο. Η εικόνα κρίνεται με την ίδια ταχύτητα και επιπολαιότητα όχι μόνο από τους «χρήστες» των κοινωνικών δικτύων αλλά κι απ’ αυτούς που εκλέγουν. Παντού, σοβαρές αποφάσεις λαμβάνονται βάσει του άμεσου αντίκτυπου στα πιο ευερέθιστα τμήματα των ψηφοφόρων.
Πρέπει να υπάρχει σταθερό πλαίσιο κανό- νων και αξιών μέσα στο οποίο ο καθένας μπορεί να δημιουργεί, να επιβραβεύεται για τους κόπους του.
Είναι κρίσιμο οι ερχόμενες εβδομάδες να μην κλονίσουν τη σταθερότητα των τελευταίων χρόνων. Πρέπει να υπάρχει σταθερό πλαίσιο κανόνων και αξιών μέσα στο οποίο ο καθένας μπορεί να δημιουργεί, να δείχνει την αξία του, να επιβραβεύεται για τους κόπους του. Αυτό απαιτεί πειθαρχία, οργάνωση και αυστηρά κριτήρια, όχι υποσχέσεις όπως αυτή του ΣΥΡΙΖΑ για κατάργηση της βάσης εισαγωγής στα ΑΕΙ. Η Ν.Δ., από την άλλη, οφείλει να αποδείξει ότι η ανάπτυξη πρέπει να συμβαδίζει με σεβασμό για το περιβάλλον και την ποιότητα ζωής, με τις αντοχές μιας κοινωνίας που παρότι αποδείχθηκε ανθεκτικότατη, έχει φθάσει στα όριά της, έχει ανάγκη από δικαιοσύνη, αξιοκρατία και σεβασμό. Αν ο ΣΥΡΙΖΑ «ποντάρει» σε αυτό το σημείο, οφείλει να πείσει πως θα εξασφαλίσει οτιδήποτε θετικό όταν αναζητεί εξουσία μέσω της τεχνητής πλην αναπόφευκτης αστάθειας του εκλογικού συστήματος που εισήγαγε.
Η τύχη της χώρας είναι στα χέρια των πολιτών σήμερα. Από αύριο, οι πολιτικοί και οι θεσμοί πρέπει να την οδηγήσουν σε ασφαλές λιμάνι. Θα πετύχουν μόνο αν σεβαστούν τους πολίτες και την ανάγκη μας να συνεχίσουμε τη ζωή μας χωρίς άλλες, περιττές περιπέτειες.
