Πριν από λίγους μήνες, σε κεντρική πλατεία της Κηφισιάς, δύο ανήλικα κορίτσια πιάστηκαν στα χέρια. Χτυπήθηκαν με μανία για αρκετή ώρα και γύρω τους όλο αυτό το διάστημα αρκετοί συνομήλικοί τους τραβούσαν βίντεο και φώναζαν υπέρ της μιας ή της άλλης, χωρίς κανείς να προσπαθήσει να τις χωρίσει. Απλοί παρατηρητές που «ψυχαγωγούνται ζητωκραυγάζοντας μέσα σε ένα σύγχρονο “Κολοσσαίο”», όπως σημείωνε πρόσφατα στην «Κ» ένας ψυχαναλυτής. Το περιστατικό έληξε όταν κάποιος περαστικός κάλεσε την αστυνομία.
Οι συμπλοκές μεταξύ ανηλίκων είναι πλέον συνηθισμένη είδηση, συχνά δεν μας προξενεί καν εντύπωση. Πέφτει πολύ ξύλο, επιστρατεύονται ρόπαλα, μαχαίρια, σφυριά και τσεκούρια. Καθημερινά είναι και τα περιστατικά bullying και άγριας βίας σε παιδιά ηλικίας ακόμη και δημοτικού σχολείου. Τα αίτια του φαινομένου αναλύονται. Η αστυνομία, από τα στοιχεία που συλλέγει και επεξεργάζεται, κάνει λόγο για προβληματικές οικογένειες, για γονείς με ζητήματα ψυχικής υγείας, εξαρτήσεις ή και εμπλοκή στο ποινικό σύστημα. Οι ψυχαναλυτές μιλούν για συνεχή «τραύματα», που δεν προλαβαίνουν να κλείσουν.
Ας πάρουμε, για παράδειγμα, τον σημερινό 13χρονο, ένα παιδί δηλαδή που γεννήθηκε το 2010. Μεγάλωσε μέσα στην οικονομική κρίση, ενδεχομένως σε ένα σπίτι με έναν ή και δύο άνεργους γονείς, σε ένα περιβάλλον με θυμό, ανέχεια, εντάσεις, απελπισία. Βίωσε κατόπιν την υγειονομική κρίση, έχασε την καθημερινότητα του σχολείου και τους φίλους του, περιορίστηκε στο σπίτι, το παράθυρό του στον κόσμο ήταν μια οθόνη. Σήμερα, ζει μια άλλη κρίση προερχόμενη από τον πόλεμο στην Ουκρανία, πάλι στριμώχνεται, πάλι επηρεάζεται με πολλούς τρόπους. Ολες αυτές είναι συνεχόμενες πληγές, ανοίγουν η μία μετά την άλλη, χωρίς να έχει κλείσει η προηγούμενη. Προτού ένα παιδί προλάβει να συζητήσει για όλα αυτά που εισπράττει ως απειλή, φόβο, απαισιοδοξία ή απλά μεγάλη αλλαγή στη ζωή του, προτού καταλάβει καλά καλά τι γίνεται για να μπορέσει να τα βάλει σε λέξεις, να τα εκφράσει, έρχεται μια καινούργια πρόκληση.
Θα ήταν αρκετά βολικό, φυσικά, να λέγαμε ότι τα περιστατικά ανήλικης βίας αφορούν μόνο προβληματικές οικογένειες. Αλλά το φαινόμενο είναι πολύ ευρύτερο, αρκετά έντονο, τα περιστατικά πληθαίνουν και εμπλουτίζονται σε διαστροφή και επίπεδα βίας, φτάνουν από το δημόσιο σχολείο μέχρι και τα καλά ιδιωτικά εκπαιδευτήρια. Δεν υπάρχουν εύκολες ούτε κοινώς αποδεκτές λύσεις. Συμφωνούμε, όμως, όλοι ότι η βία των ανηλίκων είναι μια βόμβα στα θεμέλια της κοινωνίας, διαρρηγνύει τον κοινωνικό ιστό, υπονομεύει την πρόοδο, παράγει διαρκώς νέα και πιο άγρια βία.
