Πώς οικοδομείται η ανταγωνιστικότητα και ποια είναι η σύνδεση της τοπικής καινοτομίας με την παγκόσμια κατάταξη κάθε χώρας; Με αυτό το ερώτημα συνεδρίασαν στην Ελλάδα εκπρόσωποι από τον ακαδημαϊκό, επιχειρηματικό, πολιτικό, οικονομικό και επιστημονικό κλάδο δεκαέξι χωρών, συζητώντας πρωτοβουλίες και στρατηγικές για την προώθηση της καινοτομίας. Ο φορέας στον οποίο ανήκουν, το Global Federation of Competitiveness Councils, εστιάζει στην ανταγωνιστικότητα με αιχμή την καινοτομία και τη διάχυσή της, ώστε να έχει τα περισσότερα οφέλη για την κοινωνία.
Μάλιστα, εξέδωσε από την Ακαδημία Αθηνών μία πρόσκληση για επί τόπου καινοτομία. Σε αυτή καλεί τους πολιτικούς να αναπτύξουν στρατηγικές για να υποστηρίξουν την καινοτομία σε πόλεις και περιφέρειες – και τους τοπικούς φορείς να στελεχώσουν ομάδες που θα δώσουν ώθηση στην καινοτομία και τον οικονομικό μετασχηματισμό. Οι σύνεδροι επισκέφθηκαν και τα Ιωάννινα, τα οποία αναδεικνύονται σε ένα από τα ελληνικά κέντρα καινοτομίας σε συνεργασία με το τοπικό πανεπιστήμιο και τον ιδιωτικό τομέα.
Ξεκινώντας από την πραγματικότητα «στο έδαφος» και έναν οδικό χάρτη για τη μελλοντική ανάπτυξη, το GFCC τονίζει την ανάγκη αξιοποίησης όλων των διαθέσιμων πόρων και ενίσχυσης της επιχειρηματικότητας, αξιοποίησης των υποδομών, καλλιέργειας ενός καινοτόμου πόλου ανθρώπινου ταλέντου, εστίασης σε τομείς προστιθέμενης αξίας και την ποιότητα της ζωής και, τέλος, προώθησης των τοπικών πλεονεκτημάτων στην παγκόσμια σκηνή.
Η διεθνής ένωση είχε την ευκαιρία να εμβαθύνει και στην ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας, καθώς στις εργασίες της συμμετείχαν πολλοί από τους πρωταγωνιστές της ελληνικής προσπάθειας. Οι σύνεδροι άκουσαν για την εντυπωσιακή βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της χώρας, όπως αυτή καταγράφεται στον δείκτη του Economic Intelligence Unit, αλλά και για τις μεταρρυθμίσεις που πρέπει να συνεχιστούν, όπως η διαμόρφωση ενός ευνοϊκού θεσμικού και νομικού πλαισίου για την πρακτική εφαρμογή και εμπορευματοποίησn της καινοτομίας. Οπως το έθεσε η πρόεδρος του GFCC και του Συμβουλίου Ανταγωνιστικότητας των ΗΠΑ, Ντέμπορα Γουίνς-Σμιθ, αν και η Ελλάδα έχει πολύ υψηλές δυνατότητες, υπάρχει ακόμη έλλειμμα στη σύνδεση έρευνας και επιχειρήσεων, με σημαντικά περιθώρια ενίσχυσης της εξωστρέφειας των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
Η απελευθέρωση της επιχειρηματικότητας από το δαιδαλώδες γραφειοκρατικό σύστημα παραμένει ζητούμενο, όπως και η μεταρρύθμιση της Δικαιοσύνης, αλλά είναι η Παιδεία εκείνη που χρειάζεται να αλλάξει ριζικά, ώστε να αναπτύσσει την κριτική σκέψη και τις δεξιότητες που χρειάζεται το ανθρώπινο δυναμικό, ως ο πιο βασικός παράγοντας για την οικονομική ανάπτυξη στις αναπτυγμένες οικονομίες.
Οι αλλαγές που προωθεί η κυβέρνηση είναι στη σωστή κατεύθυνση. Αλλά η πραγματικότητα «στο έδαφος», στα Ιωάννινα, στη Θεσσαλονίκη, ακόμη και την Αθήνα, είναι ότι υπάρχει έλλειψη στις ειδικότητες που ζητούν τα νέα κέντρα καινοτομίας και οι επιχειρήσεις. Χρειάζεται συστράτευση δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και η ουσιαστική συνεισφορά πανεπιστημίων και παραγωγικών φορέων για την κατάρτιση του υπάρχοντος ανθρώπινου δυναμικού, ώστε να επωφεληθούμε ως κοινωνία από τις ευκαιρίες που ανοίγει η τέταρτη βιομηχανική επανάσταση.
