Στο σημερινό εύφλεκτο περιβάλλον στις ελληνοτουρκικές σχέσεις είναι ανάγκη να διατηρηθεί –και από τη στιγμή που δεν υφίσταται, να δημιουργηθεί– ένας λειτουργικός δίαυλος επικοινωνίας Αθήνας – Αγκυρας.
Η απόλυτη απόρριψη εκ μέρους του Ταγίπ Ερντογάν οποιασδήποτε επαφής με τον Κυριάκο Μητσοτάκη δεν πρέπει να αφεθεί να «παγώσει» πλήρως το σκηνικό των ελληνοτουρκικών σχέσεων. Δεν συμφέρει καμία από τις δυο πλευρές. Το κόστος από μια υπερβολική αντίδραση ή λάθος ερμηνεία μιας ατυχούς ή ακόμη και σχεδιασμένης κίνησης μπορεί να έχει δυσανάλογο κόστος, χωρίς απαραίτητα να αποφέρει οφέλη.
Σε ό,τι μας αφορά, χρειάζεται να αξιοποιηθεί κάποιος που να διαθέτει σοβαρότητα και εμπειρία στα εξωτερικά θέματα και στη διαχείριση των ελληνοτουρκικών σχέσεων και παράλληλα να χαίρει εκτίμησης από το κατεστημένο της Αγκυρας και ειδικότερα από τον ίδιο τον Ερντογάν.
Προσωπικά μπορώ να σκεφθώ τρία πρόσωπα που θα μπορούσαν άμεσα να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις μιας τέτοιας πρωτοβουλίας και να λειτουργήσουν ως μια χρήσιμη σε αυτή τη συγκυρία «γέφυρα» μεταξύ των δύο χωρών. «Βαριά» ονόματα της ελληνικής πολιτικής, όχι όλοι της κυβερνητικής παράταξης, είναι και οι τρεις θεσμικοί, με αίσθηση εθνικού καθήκοντος. Και οι τρεις με θητεία, κατά το παρελθόν ή το παρόν, σε διάφορα όργανα της Ε.Ε., διαθέτουν προσβάσεις στις Βρυξέλλες, ενώ είναι υπέρμαχοι των χαμηλών τόνων στα ελληνοτουρκικά και της αναζήτησης ρεαλιστικών λύσεων μακριά από ρητορικές εξάρσεις και λαϊκισμούς. Εικάζω ότι θα ήταν πρόθυμοι να ενεργοποιηθούν, εάν στο παρασκήνιο υπήρχε σχετική συμφωνία από τις δύο κυβερνήσεις.
Οι δύο έχουν μια ιδιαίτερη σχέση με τον Τούρκο πρόεδρο, απόρροια διορατικών επιλογών ή προσωπικών συνθηκών που τους έφεραν κοντά στον Ερντογάν κατά το παρελθόν.
Ολοι και ιδιαίτερα η μία –ίσως και η πιο λογική– επιλογή μπορεί να εγκαινιάσει άμεσα ανοιχτή γραμμή επικοινωνίας ή και να συναντηθεί, μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας, με έμπιστο συνεργάτη του Ερντογάν, ενδεχομένως τον Ιμπραήμ Καλίν, μεταφέροντας τα αναγκαία μηνύματα. Διαθέτει το ειδικό βάρος αλλά και τον προσωπικό δεσμό για να μιλήσει απευθείας με τον Τούρκο πρόεδρο, ενώ μπορεί να συνομιλήσει και με την αντιπολίτευση, τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Τουρκία.
Η εμπιστοσύνη ανάμεσα στις δύο ηγεσίες έχει διαρραγεί. Ωστόσο, ο εκνευρισμός αποτελεί τον χειρότερο σύμβουλο, ιδιαίτερα όταν διακυβεύεται η ειρηνική συμβίωση δύο χωρών.
Η χρονική συγκυρία –το προεκλογικό σκηνικό στην Τουρκία, που πάντα αποτελεί πρόσφορο έδαφος για επικίνδυνες ρητορικές εξάρσεις, όπως και το ενδεχόμενο ενός παρατεταμένου διαστήματος κυβερνητικής αβεβαιότητας στην κινούμενη άμμο των διπλών εκλογών στην Ελλάδα– εγκυμονεί κινδύνους. Περισσότερο από κάθε άλλη φορά τα τελευταία χρόνια χρειάζεται η αποκατάσταση μιας αξιόπιστης «ανοιχτής γραμμής» επικοινωνίας μεταξύ Αθήνας και Αγκυρας.
