Στην εθελούσια επαναφορά των μικρών καθημερινών πρακτικών που πασίχαροι εγκαταλείψαμε βασίζεται τώρα η εξέλιξη της πανδημίας. Λίγο διήρκεσε η αυτοθεραπεία του άλματος στην απόλυτη ελευθερία. Η αμεριμνησία σκάλωσε πάνω στο κορμί του απρόσκλητου έκτου κύματος. Με εξημερωμένους όλους τους φόβους, η απόδραση από τους καταναγκασμούς της αυτοπροστασίας έμοιαζε με βήμα έξω από το τούνελ, όχι με βαθιά ανάσα πριν από τη νέα κατάδυση στην καθημερινότητα των ταχέως μεταδιδόμενων παραλλαγών (σήμερα των ΒΑ.4 και ΒΑ.5), της ανησυχίας για την αύξηση των στενόχωρων δεικτών του πανδημικού στερεότυπου. Oμως τίποτα δεν είναι ίδιο. Φαντάζει απίθανη μια επαναφορά στον παρελθόν – υποχρεωτική χρήση μάσκας σε όλους τους εσωτερικούς χώρους, είσοδος σε καταστήματα με αρνητικό ράπιντ τεστ, αυστηρή τήρηση αποστάσεων. Εχει αποκλειστεί μια τέτοια επίσημη εντολή. Αλλωστε, δεν τη χρειαζόμαστε. Ολοι γνωρίζουμε πώς να προστατευόμαστε.
Ωστόσο, πόσο εύκολο είναι να εφαρμοστεί οικειοθελώς κάτι βιωμένο ως οχληρό, τραυματικό, ψυχοφθόρο; Πόσοι μπορούν να αντισταθούν στο ρεύμα της πολυπόθητης ραθυμίας; Ζήσαμε τον εκφυλισμό των ανανεούμενων μέτρων σε θέατρο ρουτίνας, που όλοι εκτελούσαν, όμως λίγοι ερμήνευαν την ουσία του. Σήμερα, ο κορωνοϊός εξακολουθεί να μεταλλάσσεται και να σκοτώνει, ναι μεν λιγότερους, αλλά ακόμη πολλούς. Μόνο τον τελευταίο μήνα της αποκλιμάκωσης των θανάτων αφάνισε περισσότερους από όσους χάνονται σε ένα χρόνο σε τροχαία. Ο αυξανόμενος ή σταθερά μεγάλος αριθμός των λοιμώξεων παρατείνει το τρέχον επίπεδο κρίσης, όμως πλέον χωρίς ασπίδες, άρα «κάν” το μόνος σου». Είναι μια μικρή αρωγή στο υγειονομικό σύστημα, ένα χαρτί πιο ελκυστικό από τα τορπιλισμένα εθνικά μέτρα. Μπορεί να χτίσει ένα θεμέλιο αυτο-οργάνωσης και μια λίγο πιο συνειδητή κοινωνία. Σίγουρα δεν αρκεί, όμως μπορεί να υψώσει ένα ανάχωμα στην απώλεια ελέγχου. Η εκτεταμένη ανυπακοή κατά τη σταδιακή χαλάρωση των μέτρων καλλιέργησε την πεποίθηση ότι οι πολλοί είναι κυνικοί, εαυτούληδες, αδιάφοροι μπρος στον αλλότριο πόνο, επιρρεπείς στην πόλωση. Μέχρις ενός σημείου. Σε έναν κόσμο παραδομένο ξανά στην αβεβαιότητα, το βλέμμα αλλάζει. Και μικρές μετακινήσεις ενδέχεται να εκκινήσουν ουσιώδεις μεταβολές.
Με τη στήριξη των Αρχών. Οχι υποχρεωτικά μέτρα, αλλά ίσως μεγαλύτερες διευκολύνσεις στη διενέργεια τεστ, διαθέσιμες μάσκες σε εσωτερικούς δημόσιους χώρους, φιλτράρισμα του αέρα τους. Σώζουν ζωές. Η φάση της θερινής ιδιόβουλης αυτοπροστασίας θα έχει προβλήματα, όπως όλες οι προηγούμενες. Υπάρχουν όρια σ’ αυτό που μπορεί να κάνει μόνος του ο καθένας. Ομως μέσα στο υγειονομικό πέλαγος είναι μια ασφαλής νησίδα.
