«Κλείσ’ το ή βάλε κάτι άλλο να δούμε. Δεν μπορώ άλλα κακά νέα». Μη μου πείτε ότι δεν έχετε ακούσει ή δεν έχετε ξεστομίσει οι ίδιοι κάτι τέτοιο. Τα τελευταία χρόνια τα τηλεοπτικά δελτία ειδήσεων είναι γεμάτα επικίνδυνους ιούς και μεταλλάξεις, θανάτους, συρράξεις, πολιτικές κρίσεις, ακρίβεια, διατροφική κρίση, προσφυγική κρίση, ελληνοτουρκική κρίση, πάσης φύσεως προβλήματα και εγκλήματα, μια επικαιρότητα απογοητευτική και απαισιόδοξη, μια επικαιρότητα τρόμου και οδύνης, με λίγα λόγια ό,τι χειρότερο συμβαίνει στον πλανήτη μπαίνει στο καθιστικό μας την ώρα του δελτίου.
Πέρα από στρες και ανασφάλεια δεν ξέρω τι άλλο μπορεί να νιώσει κανείς παρακολουθώντας τις ειδήσεις. Οπότε μου φαίνεται απολύτως λογικό κάποιοι να μη θέλουν πια να τις παρακολουθούν, να αλλάζουν κανάλι ή να κλείνουν την τηλεόραση, γενικότερα να γυρίζουν την πλάτη τους στην ενημέρωση. «Αποφεύγω σκοπίμως τα πράγματα που μου προκαλούν στρες και ό,τι μπορεί να έχει επίπτωση στη μέρα μου. Επιδιώκω να αποφεύγω τις ειδήσεις για νεκρούς και καταστροφές», απάντησε ένας 27χρονος στην έρευνα που έγινε σε δείγμα 93.333 ατόμων σε 46 χώρες από το Reuters Institute for the Study of Journalism.
Στους δέκα ερωτηθέντες οι τέσσερις (το 38%) δήλωσαν ότι αποφεύγουν σκοπίμως την ενημέρωση. Το 2017 το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 29%. Σε διάστημα πέντε ετών αυτό το ποσοστό διπλασιάσθηκε στη Βραζιλία (54%) και στο Ηνωμένο Βασίλειο (46%). Στη Γαλλία βρίσκεται στο 36% (έναντι 33% το 2019 και 29% το 2017). Είναι βέβαιο ότι τα τελευταία χρόνια της πανδημίας, η μονοθεματική σχεδόν επικαιρότητα, επικεντρωμένη στις τραγικές συνέπειες της COVID-19, είχε αρνητική επίδραση σε ακόμη περισσότερους ανθρώπους που συνειδητά πλέον απορρίπτουν την ενημέρωση ως επιβλαβή για την υγεία τους.
Ωστόσο, δεν είναι και τόσο εύκολο να αποφύγεις τις κακές ειδήσεις. Ακόμη κι αν κλείσουμε την τηλεόραση, ο αλγόριθμος θα βρει τρόπο να μας τις σερβίρει στην οθόνη του smartphone, κάπου θα διαβάσουμε διαδικτυακές συζητήσεις για θέματα της επικαιρότητας, τα σόσιαλ μίντια είναι καθημερινά σχεδόν πεδίο προβολής δυσάρεστων νέων.
Η λύση δεν είναι να κρυβόμαστε από τα δυσάρεστα νέα και συναισθήματα αλλά να επιλέγουμε με αυστηρά κριτήρια από πού θα ενημερωθούμε, να αξιολογούμε όσα διαβάζουμε και παρακολουθούμε, να φιλτράρουμε τις ειδήσεις κρατώντας τις χρήσιμες και απορρίπτοντας τις υπόλοιπες. Εγκλήματα που γίνονται σίριαλ και μεταδίδονται πρωί, μεσημέρι, βράδυ, ανατριχιαστικές λεπτομέρειες σε σοκαριστικές υποθέσεις, εικόνες και βίντεο φρίκης και ωμής βίας δεν μας είναι απαραίτητα. Αυτά, ναι, μπορούμε να τα αποβάλουμε από τη ζωή μας.
