Σε άλλες εποχές, το οριστικό κλείσιμο του Εμπασσυ στο Κολωνάκι θα είχε τη θέση του στην εγχώρια επικαιρότητα, θα προκαλούσε νοσταλγικές αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης· θα σήμαινε «κάτι». Αναρωτιέμαι αν είναι μόνον η πανδημία και κυρίως ο απόηχος των φρικαλεοτήτων που διαδραματίζονται στην Ουκρανία, που καλλιεργεί μια γενικευμένη απάθεια για τα λιγότερο σημαντικά.
Οταν στα τέλη του 1962 άνοιγε το Eμπασσυ στην Πατριάρχου Ιωακείμ, η Αθήνα καβαλούσε το κύμα της μεταπολεμικής ευφορίας με νέες, σύγχρονες κινηματογραφικές αίθουσες, που κατά βάση κατασκευάζονταν στα έγκατα μεγάλων, φιλόδοξων αρχιτεκτονικά πολυκατοικιών. Σε μια παρόμοια αίθουσα, είχα στο δεύτερο μισό της δεκαετίας του ’70 την πρώτη μου κινηματογραφική εμπειρία, στο Πανελλήνιον της λεωφόρου Συγγρού. Ανακαλώ τη σχεδόν τελετουργική «κατάδυση» στα έγκατα της αχανούς αίθουσας, αρκετά μέτρα κάτω από τη γη, για να βυθιστώ στη μυσταγωγία της κινηματογραφικής απόλαυσης. Και προσπαθώ να αναλογιστώ τι μπορεί να σήμαινε αυτό για τον θεατή της δεκαετίας του ’60. «Το καύχημα της Αθήνας», «ο κινηματογράφος με την πρωτοφανή πολυτέλεια και τον εκθαμβωτικό διάκοσμο» διαβάζω σε διαφημιστικές καταχωρίσεις της εποχής και συντονίζομαι συναισθηματικά με το πνεύμα αδημονίας σε έναν κόσμο που έδειχνε να γίνεται καλύτερος.
Σχεδόν 60 χρόνια αργότερα, το Εμπασσυ κατεβάζει ρολά, σηματοδοτώντας ένα ακόμη «τέλος εποχής» καθώς οι μεμονωμένες αίθουσες βρίσκονται αντιμέτωπες με την τέλεια καταιγίδα: για αρχή, η μεγαλύτερη υγειονομική κρίση των τελευταίων 100 ετών, που κράτησε τους χειμερινούς κινηματογράφους για πολλούς μήνες εκτός λειτουργίας, στη συνέχεια η κορύφωση της υπερπροσφοράς κινηματογραφικού και τηλεοπτικού περιεχομένου υψηλής ποιότητας μέσα από διεθνείς πλατφόρμες συνδρομητικής βάσης και η σταδια-κή αποξένωση των μικρότερων ηλικιών από την κινηματογραφική εμπειρία.
Δεν υπάρχει χώρος για νοσταλγία. Το Εμπασσυ διέγραψε τον βιολογικό του κύκλο για τον απλούστατο λόγο ότι η κάποτε ακμαία αγορά του διαρκώς συρρικνώνεται. Από τη στιγμή που ακόμη κι εμείς που μεγαλώσαμε μέσα στις αίθουσες επιλέγουμε την άνεση της οικιακής ψυχαγωγίας από τη «φασαρία» που συνεπάγεται στις σημερινές συνθήκες ο παραδοσιακός «τρόπος», τα δάκρυα για το Εμπασσυ μοιάζουν λίγο άσφαιρα. Αποχαιρετάμε τον μοναδικό χειμερινό κινηματογράφο του Κολωνακίου σαν ένα αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής μας. Τώρα, ας κάνουμε δρόμο ανάμεσα στα καφέ και στα ψητοπωλεία, που δίνουν τον τόνο της αστικής ζωής στην Αθήνα του 2022.
