Τι εξηγεί τις τραγικές πρόσφατες επιδόσεις της Ελλάδας απέναντι στον νέο κορωνοϊό; Σύμφωνα με τα νεότερα στοιχεία του ΕΟΔΥ, ο μέσος όρος θανάτων ημερησίως από την COVID-19 το τελευταίο επταήμερο στην Ελλάδα είναι 103. Στο Βέλγιο, χώρα με αντίστοιχο πληθυσμό και τριπλάσιο αριθμό ημερήσιων κρουσμάτων, οι νεκροί είναι 25 την ημέρα. Σε αριθμό θανάτων ανά πληθυσμό, η Ελλάδα έχει την τρίτη χειρότερη επίδοση στην Ε.Ε. Στη Βουλγαρία, που έχει οριακά χειρότερη επίδοση από τη χώρα μας, λιγότεροι από τρεις στους δέκα έχουν εμβολιαστεί έστω και με μία δόση και μόλις 8,7% του πληθυσμού έχει λάβει αναμνηστική δόση.
Στον αριθμό των διασωληνωμένων, παρά την ενθαρρυντική αποσυμπίεση του τελευταίου δεκαημέρου (576 από 688), τα στοιχεία παραμένουν εξόχως ανησυχητικά. Στην κορύφωση του κύματος της «Δέλτα» (6 Δεκεμβρίου), οι διασωληνωμένοι είχαν φτάσει τους 715, άρα έως τις 20.1 δεν είχαν μειωθεί σχεδόν καθόλου. Στο Βέλγιο, ο αριθμός των ατόμων που νοσηλεύονται με COVID σε ΜΕΘ έχει μειωθεί από 838 στις 13 Δεκεμβρίου (πριν από το κύμα της «Ομικρον») σε 359 (στοιχεία 27.1). Εξ αυτών, 173 είναι διασωληνωμένοι.
Τι συμβαίνει λοιπόν; Είναι γνωστό ότι η Ελλάδα είναι η χώρα με το δεύτερο υψηλότερο ποσοστό ατόμων άνω των 65 ετών (22,3%) στην Ε.Ε. μετά την Ιταλία. Είναι επίσης γνωστό ότι, παρά τις πρωθυπουργικές παροτρύνσεις, τις εκστρατείες ενημέρωσης και –εσχάτως– τα πρόστιμα, περίπου 300.000 άτομα άνω των 60 ετών δεν είχαν εμβολιαστεί καθόλου έως τα μέσα Ιανουαρίου. Σύμφωνα με το ECDC, 87% του ελληνικού πληθυσμού άνω των 60 ετών έχουν ολοκληρώσει το βασικό πρόγραμμα εμβολιασμού. Το αντίστοιχο ποσοστό στην Ιταλία είναι 90,8% και στην –εξίσου γερασμένη με την Ελλάδα– Φινλανδία είναι 93,9%· στο Βέλγιο είναι 94,2%.
Είναι επίσης γνωστή η μελέτη των καθηγητών Τσιόδρα και Λύτρα, που δημοσιεύθηκε στο Scandinavian Journal of Public Health, σύμφωνα με την οποία η θνητότητα αυξάνεται όταν αυξάνεται η πίεση στο σύστημα υγείας –ιδίως πέρα από το όριο των 400 διασωληνωμένων– και οι νοσηλευόμενοι εκτός Αττικής λαμβάνουν σαφώς χαμηλότερης ποιότητας φροντίδα. Ο καθηγητής Λύτρας μίλησε για «κραυγαλέα και απαράδεκτη μεγάλη υγειονομική ανισότητα μεταξύ Αττικής και υπόλοιπης Ελλάδας».
Ολα αυτά τα δεδομένα παίζουν τον ρόλο τους, αλλά δεν αρκούν για να δοθεί πλήρης απάντηση. Αξιωματούχοι, επιστήμονες και δημοσιογράφοι έχουν καθήκον να διερευνήσουν το θέμα βαθύτερα, επειγόντως. Χάνονται κάθε μέρα ζωές που θα μπορούσαν να σωθούν. Μια τραγωδία χωρίς τέλος.
