Πριν από περίπου 59.000 χρόνια, ένας Νεάντερταλ υπέφερε από φρικτό πονόδοντο, λόγω ενός χαλασμένου τραπεζίτη στην κάτω γνάθο. Το δόντι αυτό βρέθηκε σε ένα σπήλαιο στη Σιβηρία και φέρει ενδείξεις «οδοντιατρικών εργασιών» που έγιναν με ένα μικρό, πέτρινο εργαλείο, για να απομακρυνθεί το χαλασμένο δόντι και να μειωθεί ο πόνος.
Οι ερευνητές λένε ότι το δόντι είναι η απόδειξη ότι οι Νεάντερταλ ήταν ικανοί να κάνουν «οδοντιατρικές εργασίες» δεκάδες χιλιάδες χρόνια πριν από το δικό μας είδος. Είναι μια ακόμη απόδειξη των τεχνικών δεξιοτήτων και των γνώσεων που είχαν τα εξαφανισμένα ξαδέλφια του Homo sapiens.
Το δόντι ανακαλύφθηκε στο σπήλαιο Τσαγκίρσκαγια της Ρωσίας, μια τοποθεσία πλούσια σε απολιθώματα Νεάντερταλ, στην αριστερή όχθη του ποταμού Τσαρίς, στους πρόποδες της οροσειράς Αλτάι, στη νότια Σιβηρία.
Στο κέντρο του γομφίου υπάρχει μια βαθιά τρύπα που φτάνει μέχρι τον πολφό, όπου βρίσκονται οι νευρικές απολήξεις και τα αιμοφόρα αγγεία. Τα σημάδια στο δόντι και το σχήμα της τρύπας δείχνουν ότι επρόκειτο για σκόπιμη τροποποίηση και όχι για τυχαία φθορά.
Πειράματα που έγιναν σε τρία δόντια σύγχρονων ανθρώπων δείχνουν ότι μια τρύπα τέτοιου σχήματος, με τα ίδια μοτίβα αυλακώσεων, θα μπορούσε να δημιουργηθεί με τη διάτρηση του γομφίου με ένα πέτρινο εργαλείο, παρόμοιο με εκείνα που βρέθηκαν στο σπήλαιο.
Το δόντι αυτό είναι το παλαιότερο γνωστό παράδειγμα «επεμβατικής οδοντιατρικής χειρουργικής», σύμφωνα με την αρχαιολόγο Ξένια Κολομπόβα, του Ινστιτούτου Αρχαιολογίας και Εθνογραφίας του Σιβηρικού Παραρτήματος της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών.
Η Κολομπόβα ήταν η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης που δημοσιεύεται σήμερα στην επιστημονική επιθεώρηση PLOS One. «Είναι σημαντικό, επειδή αποδεικνύει ότι οι Νεάντερταλ διέθεταν εξελιγμένες γνωστικές ικανότητες, μπορούσαν να σχεδιάσουν μια ιατρική στρατηγική, κάτι που καταρρίπτει την παρωχημένη άποψη ότι μόνο οι σύγχρονοι άνθρωποι επιδεικνύουν τέτοια συμπεριφορά», εξήγησε.
«Η διαδικασία απαιτούσε να διαγνωστεί η πηγή του πόνου, να κατανοήσουν ότι η αφαίρεση του χαλασμένου ιστού θα ανακούφιζε τον ασθενή, να επιλέξουν σκόπιμα το κατάλληλο πέτρινο εργαλείο και να τρυπήσουν με ακρίβεια το δόντι, με ελεγχόμενες κινήσεις», περιέγραψε.
Ο Νεάντερταλ που υποβλήθηκε σε αυτήν την πρωτόγονη θεραπεία ήταν ενήλικος, όμως οι ερευνητές δεν ήταν σε θέση να καθορίσουν το φύλο του, με βάση μόνο το δόντι.
Υπάρχουν επίσης ενδείξεις ότι οι Νεάντερταλ, συμπεριλαμβανομένου και εκείνου με το χαλασμένο δόντι, χρησιμοποιούσαν οδοντογλυφίδες για να απομακρύνουν τα υπολείμματα τροφής από τα δόντια τους.
Με πληροφορίες του Reuters, ΑΠΕ
