Βρετανική έρευνα προσφέρει σημαντική ελπίδα στις γυναίκες που υποφέρουν από καρκίνο του μαστού, εντοπίζοντας μέσω τεστ DNA τις ατομικές ανάγκες και ιδιαιτερότητες κάθε ασθενούς και την αποφυγή της χημειοθεραπείας, που προξενεί σοβαρές παρενέργειες σε πολλές γυναίκες.
Η θεραπεία του καρκίνου του μαστού έχει προχωρήσει πολύ, αλλά ένα από τα πιο δύσκολα ερωτήματα ήταν πάντα: ποιος χρειάζεται πραγματικά χημειοθεραπεία και ποιος μπορεί να τα καταφέρει με ασφάλεια χωρίς αυτήν;
Η χημειοθεραπεία σώζει μεν ζωές, συνοδεύεται δε από σοβαρές επιπτώσεις και μακροπρόθεσμους κινδύνους, και μια νέα μελέτη, που παρουσιάστηκε στο ετήσιο συνέδριο της Αμερικανικής Εταιρείας Κλινικής Ογκολογίας στο Σικάγο, δείχνει ότι μια εξέταση του όγκου με βάση το DNA μπορεί να βοηθήσει τα δύο τρίτα ορισμένων ασθενών με καρκίνο του μαστού να αποφύγουν με ασφάλεια τη χημειοθεραπεία χωρίς να θέσουν σε σημαντικό κίνδυνο τα μακροπρόθεσμα αποτελέσματά της.
Οπως εξηγεί ο καθηγητής Βιοϊατρικής στο Πανεπιστήμιο Ανγκλια Ράσκιν της Βρετανίας, Τζάστιν Στέμπιν, σε άρθρο του που δημοσιεύεται στην έγκριτη επιστημονική επιθεώρηση The Conversation, η νέα προσέγγιση χρησιμοποιεί μια γενετική εξέταση για τη μέτρηση της δραστηριότητας ενός συνόλου γονιδίων που σχετίζονται με τον καρκίνο στον όγκο. Αντί να εξετάζει απλώς τον καρκίνο στο μικροσκόπιο, η εξέταση εξετάζει το εσωτερικό των καρκινικών κυττάρων και μετρά πόσο έντονα ενεργοποιούνται ή απενεργοποιούνται ορισμένα γονίδια. Από αυτό, προχωρά σε μια στάθμιση τού το πόσο επιθετικός είναι ο συγκεκριμένος όγκος και πόσο πιθανό είναι να επανεμφανιστεί μετά από τυπική θεραπεία.
Οι γιατροί χρησιμοποιούν στη συνέχεια αυτήν τη στάθμιση για να καθοδηγήσουν τις αποφάσεις θεραπείας. Εάν η εκτίμηση από τη στάθμιση υποδηλώνει ότι ο καρκίνος είναι λιγότερο επιθετικός και πως η χειρουργική επέμβαση, η ακτινοθεραπεία και τα ορμονικά χάπια είναι αρκετά, η χημειοθεραπεία μπορεί να αποφευχθεί με ασφάλεια. Εάν η στάθμιση σηματοδοτεί υψηλότερο κίνδυνο επανεμφάνισης του καρκίνου, συνιστάται η χημειοθεραπεία επειδή είναι πιο πιθανό να κάνει πραγματική διαφορά.
Κρίσιμος διαχωρισμός
Με άλλα λόγια, η εξέταση βοηθά στον διαχωρισμό των ασθενών σε εκείνες για τις οποίες η χημειοθεραπεία θα βοηθήσει πραγματικά από εκείνες για τις οποίες θα ήταν επιβλαβής και με κανένα επιπλέον όφελος, εκτιμά ο δε Στέμπιν.
Αυτό συνιστά μεγάλο βήμα, διότι βασίζεται σε μια μεγάλη, αυστηρή κλινική δοκιμή σε προχωρημένο στάδιο. Για αυτόν τον συγκεκριμένο, πολύ συνηθισμένο τύπο πρώιμου καρκίνου του μαστού, η μελέτη δείχνει ότι περισσότερες από τα δύο τρίτα των γυναικών που φαίνονται υψηλού κινδύνου με βάση τα παραδοσιακά μέτρα μπορούν με ασφάλεια να παραλείψουν τη χημειοθεραπεία εάν η βαθμολογία τους στο γονιδιακό τεστ είναι χαμηλή, χωρίς να χάσουν την προστασία από την υποτροπή του καρκίνου.
Αυτό σημαίνει ότι λιγότερες γυναίκες υποβάλλονται σε μήνες τριχόπτωσης, ναυτίας, κόπωσης, κινδύνου μόλυνσης, πρόωρης εμμηνόπαυσης, πιθανής υπογονιμότητας και μακροπρόθεσμων καρδιακών ή νευρικών επιπτώσεων, όταν αυτό δεν βελτιώνει στην πραγματικότητα τις προοπτικές τους.
Η εργασία προέρχεται από έρευνα, με επικεφαλής ερευνητές στο University College London, στη βρετανική πρωτεύουσα, στην οποία συμμετείχαν πολλά νοσοκομεία και κέντρα καρκίνου.
Επικεντρώθηκε σε άτομα με την πιο κοινή μορφή πρώιμου καρκίνου του μαστού –έναν που τροφοδοτείται από ορμόνες και όχι από μια πρωτεΐνη που ονομάζεται HER2– τα οποία παραδοσιακά θα εξετάζονταν για χημειοθεραπεία με βάση παράγοντες όπως το μέγεθος του όγκου ή το εάν είχε εξαπλωθεί σε κοντινούς λεμφαδένες.
Μέθοδος
Συμμετείχαν περισσότεροι από 4.400 ασθενείς ηλικίας 40 ετών και άνω, καθιστώντας τη μία από τις μεγαλύτερες μελέτες του είδους της. Οι συμμετέχοντες ανατέθηκαν τυχαία είτε σε τυπική αντιμετώπιση, όπου οι αποφάσεις για χημειοθεραπεία βασίζονταν στις συνήθεις πληροφορίες που συλλέγουν οι γιατροί σχετικά με τον καρκίνο, όπως το μέγεθος και η εμφάνισή του, είτε σε μια ομάδα όπου το αποτέλεσμα της εξέτασης χρησιμοποιήθηκε για να καθοδηγήσει εάν συνιστάται χημειοθεραπεία. Στη συνέχεια, παρακολουθήθηκαν για αρκετά χρόνια για να διαπιστωθεί πόσο συχνά υποτροπίαζε ο καρκίνος και πόσοι παρέμειναν χωρίς καρκίνο.
Το ίδιο το γονιδιακό τεστ Prosigna δεν είναι καινούργιο. Εχει ήδη εγκριθεί και χρησιμοποιείται σε ορισμένα κέντρα. Αυτό που έλειπε μέχρι τώρα είναι ισχυρά στοιχεία κλινικών δοκιμών που να δείχνουν ότι η χρήση του για την καθοδήγηση αποφάσεων χημειοθεραπείας είναι εξίσου ασφαλής ή και καλύτερη από την τρέχουσα πρακτική σε έναν ευρύ, πραγματικό πληθυσμό, τονίζει η ανάλυση του Βρετανού καθηγητή.
Πηγή: The Conversation
