«Η Ελλάδα πρέπει να κατοχυρώσει το… brand name του φυσικού
παραδείσου. Αν αυτό χαθεί, θα χρειαστούν πολλές γενιές για να
αποκατασταθεί». Και δυστυχώς, τα οικονομικά μέτρα που εφαρμόζονται
στην Ελλάδα εγείρουν απειλές προς το περιβάλλον. Αυτό υποστηρίζει,
μιλώντας στην «Καθημερινή» ο κ. Τόνι Λονγκ, διευθυντής του Γραφείου
Ευρωπαϊκής Πολιτικής του WWF. Ο κ. Λονγκ βρέθηκε την προηγούμενη
εβδομάδα στην Αθήνα, για να υποστηρίξει τις δύο κοινές επιστολές
του Διεθνούς, Ευρωπαϊκού και Ελληνικού WWF προς την κ. Κριστίν
Λαγκάρντ και τον κ. Μανουέλ Μπαρόζο, ως εκπροσώπους του ΔΝΤ και της
Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αντίστοιχα.
Στις επιστολές υπογραμμίζεται ότι με τα μέτρα προσαρμογής
ακυρώνεται η μικρή αλλά σημαντική πρόοδος που σημειώθηκε στην
περιβαλλοντική πολιτική και νομοθεσία της χώρας τα τελευταία
χρόνια. Την ίδια στιγμή, ανοίγει ένας επικίνδυνος δρόμος απαξίωσης
του ευρωπαϊκού περιβαλλοντικού κεκτημένου, όχι πλέον από ένα
απείθαρχο ελληνικό κράτος, αλλά από την ίδια την Ε.Ε.
«H κρίση που εκτυλίσσεται στην Ελλάδα δεν είναι μόνο ελληνική.
Παρά τις ιδιαιτερότητες και τις ιδιομορφίες, έχει γίνει πια καθαρό
ότι είναι μια κρίση συστημική, ευρωπαϊκή και παγκόσμια. Ανησυχούμε
για το γεγονός ότι η απάντηση στην κρίση είναι μονόπλευρη,
εστιασμένη μόνο στην επίτευξη άμεσων οικονομικών αποτελεσμάτων, μη
λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη για μακροπρόθεσμες βιώσιμες λύσεις.
Αποτελεί ζωτικής σημασίας ζήτημα το να σταματήσει η τρόικα να
επιμένει σε άμεσες διαρθρωτικές αλλαγές, χωρίς να βλέπει τη
συνολική εικόνα. Είναι ανάγκη να συμπεριλάβει το περιβάλλον στα
προγράμματα διάσωσης», υπογραμμίζει ο κ. Λονγκ.
«Οι συνέπειες από το πρόγραμμα προσαρμογής απειλούν να ακυρώσουν
σημαντικά βήματα της Ελλάδας στον περιβαλλοντικό τομέα», τονίζει ο
κ. Λονγκ. Ξεχωρίζει σαν ειδικό σημείο ανησυχίας την εφαρμογή
ευρωπαϊκών οδηγιών, ιδίως εκείνων που επηρεάζουν τον σχεδιασμό για
τη γη, όπως για παράδειγμα εκείνες για τα Πουλιά και τους
Οικοτόπους, καθώς και την οδηγία για την εκτίμηση των
περιβαλλοντικών επιπτώσεων. «Αλλά είναι κάτι περισσότερο από
παραβίαση των ευρωπαϊκών ή άλλων περιβαλλοντικών νόμων. Αφορά την
επιλογή για τον δρόμο της ανάπτυξης».
Φοβάται ότι η Ελλάδα θα γίνει κακό παράδειγμα; «Το ελληνικό
πρόγραμμα είναι ανησυχητικά όμοιο με τα προηγούμενα προγράμματα
προσαρμογής. Η συνταγή είναι ίδια. Το ΔΝΤ ενδιαφέρεται μόνο για το
έλλειμμα. Μέτρα προστασίας του περιβάλλοντος, πολύ απλά, δεν
αποτελούν προτεραιότητα. Αν αυτό γίνει κοινή πρακτική σε όλες τις
χώρες με προβλήματα, τότε θα δούμε την καταστροφή της ευρωπαϊκής
κληρονομιάς», απαντά το στέλεχος του WWF.
«Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι συνυπεύθυνη. Εχει και νομικές
ευθύνες, καθώς πρέπει να είναι θεματοφύλακας της Ευρωπαϊκής
Συνθήκης, η οποία περιλαμβάνει συγκεκριμένες υποχρεώσεις για την
προστασία και βελτίωση του περιβάλλοντος. Δεν υπάρχουν μόνο οι
άμεσες προκλήσεις, όπως υπαγορεύονται από τις αγορές ή τις εθνικές
κυβερνήσεις».
Ενσωμάτωση πράσινων λύσεων
Πώς απαντάτε σε όσους λένε ότι τα επείγοντα προβλήματα με το
έλλειμμα και το χρέος προηγούνται σε σχέση με το περιβάλλον,
ρωτήσαμε το στέλεχος του WWF.
«Δεν έχουμε απλά μια οικονομική κρίση. Πρόκειται για κρίση του
επικρατούντος οικονομικού μοντέλου, το οποίο βασίζεται στη σπάταλη
χρήση των πόρων. Λέγεται συχνά ότι η κρίση είναι επίσης και
ευκαιρία. Ε, λοιπόν είναι πλέον καιρός να αναθεωρηθεί το κυρίαρχο
οικονομικό μοντέλο και να αναδειχθεί το περιβάλλον ως θεμέλιο της
κοινωνίας, παρά ως ένα «δωρεάν αγαθό», το οποίο μπορεί να
εκμεταλλευθεί όπως θέλει ο καθένας».
Ο κ. Λονγκ αντιστρέφει τη λογική που θεωρεί ακριβή την προστασία
του περιβάλλοντος. «Αν υποχωρήσει η προστασία του περιβάλλοντος και
οι κατασκευές -για παράδειγμα- συνεχίσουν αμείωτες, ο τουρισμός θα
υποφέρει γιατί οι επισκέπτες θα στραφούν αλλού. Οταν καταστρέφεται
το περιβάλλον, είναι σχεδόν αδύνατο να αποκατασταθεί. Θα κοστίσει
δισεκατομμύρια η επανόρθωση των ελληνικών ακτογραμμών και της
βιοποικιλότητας, εάν σήμερα μηδενισθεί η προστασία τους. Οι
Ευρωπαίοι φορολογούμενοι θα πρέπει να συνεισφέρουν για πολλά χρόνια
ώστε να επανορθωθούν αυτά τα λάθη. Είναι πολύ πιο λογική -από
οικονομική και οικολογική άποψη- η ενσωμάτωση πράσινων λύσεων στις
αναγκαίες οικονομικές προσαρμογές, για τη μετάβαση σε ένα βιώσιμο
αναπτυξιακό μοντέλο».
