«Ανυπομονώ να επιστρέψω ξανά στους αγώνες», μου λέει ο 21χρονος ποδηλάτης Σωκράτης Ζώτος. Είναι στο δωμάτιό του και αναρρώνει από έναν σοβαρό τραυματισμό. Πριν από έναν μήνα, κι ενώ είχε επιστρέψει από το Βαλπαραΐσο της Χιλής, όπου εκπροσώπησε τη χώρα μας διαγωνιζόμενος ανάμεσα σε 35 κορυφαίους ποδηλάτες στον μεγαλύτερο αγώνα urban downhill του κόσμου, το Red Bull Valparaíso Cerro Abajo, έσπασε σε μια πτώση και τα δύο του πόδια. Μέχρι πρότινος ήταν σε καροτσάκι, ενώ τώρα μπορεί να μετακινείται στο σπίτι με πατερίτσες.
Το downhill −είτε σε αστικό περιβάλλον είτε στο βουνό− δεν είναι σπορ για λιπόψυχους. Στα βίντεο που μοιράζεται ο Σωκράτης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, μπορεί κανείς να τον δει να κατηφορίζει με ιλιγγιώδη ταχύτητα πάνω στο ποδήλατό του, περνώντας με μαεστρία ντουζίνες από σκαλιά, τοιχάκια, κάγκελα και κάθε είδους εμπόδια. «Όταν είσαι ψηλά και ετοιμάζεσαι να ξεκινήσεις, νιώθεις σαν να πηγαίνεις στον πόλεμο», λέει. Οι προσδοκίες του για τον αγώνα στη Χιλή ήταν μεγάλες, όμως μια πτώση στον ημιτελικό τού κόστισε. «Είναι περίεργο που θα το πω, αλλά, αν με ρωτούσες τώρα αν θα προτιμούσα να μην είχα πέσει στη Χιλή, όπου ήξερα ότι θα βγω μέσα στους πέντε πρώτους, ή να χτυπήσω τα πόδια μου, θα δυσκολευόμουν πολύ να σου απαντήσω. Όταν κλείνω τα μάτια, δεν βλέπω εφιάλτες ότι χτύπησα τα πόδια μου, αλλά ότι έχασα τον αγώνα», λέει.
Ο Σωκράτης συμμετέχει σε αγώνες ποδηλασίας από εννέα ετών, με τον πατέρα του −που ασχολούνταν με το ποδήλατο− να τον παίρνει σε εξορμήσεις στο βουνό, όπου και μπήκε το «μικρόβιο». Στα δεκατέσσερά του, ενώ μέχρι τότε έκανε ποδήλατο σε πάρκα μέσω συλλόγου και ασχολούνταν και με άλλα αθλήματα, γνώρισε το downhill, αναζητώντας την αδρεναλίνη που έκτοτε θα κυνηγούσε παντού. Μέχρι σήμερα έχει ταξιδέψει σε 20 χώρες για αγώνες − από τον Καναδά και το Μεξικό μέχρι τη Γαλλία, την Ιταλία και την Αυστρία. Τα χρήματα που εξασφαλίζει από χορηγούς και τα μαθήματα που δίνει στην Ελλάδα σε φιλόδοξους ποδηλάτες τού επιτρέπουν να καλύπτει τα έξοδά του. Πρόσφατα φιλοξενήθηκε και στη Νέα Ζηλανδία από συναθλητές του. Η κοινότητα του downhill είναι μεγάλη και ο ίδιος αποτελεί κομμάτι της. «Έχω φίλους από όλο τον κόσμο», λέει χαρακτηριστικά.
«Το σώμα είναι σε αυτόματο πιλότο»
«Ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα, νιώθεις μια ανακούφιση όταν τελειώνει ο αγώνας, γιατί ξέρεις το ρίσκο που παίρνεις», συνεχίζει. Μπορεί η διαδρομή να είναι δίλεπτη και κατηφορική, όμως είναι τόσο έντονη και απαιτεί τόση δύναμη, που, όταν φτάνεις κάτω, είσαι εξουθενωμένος. «Παίζεις συνέχεια με τις λεπτομέρειες. Να μη βρει για ένα εκατοστό το τιμόνι κάπου, να γλιτώσεις μισό δευτερόλεπτο. Ξέρεις ακριβώς πού θα προσγειωθείς, είναι όλα υπολογισμένα. Όλα γίνονται τόσο γρήγορα γύρω σου, αλλά στο μυαλό σου πρέπει να γίνονται αργά», εξηγεί. Στο urban downhill, ο κάθε αθλητής αγωνίζεται ουσιαστικά απέναντι στον χρόνο, σε μια πίστα μέσα στην πόλη, οπότε μια πτώση μπορεί να αποβεί μοιραία για την εξέλιξη του αγώνα. Πριν από τη μέρα της κούρσας, μπορεί να επιθεωρήσει την πίστα, να τη βιντεοσκοπήσει και να καταστρώσει το σχέδιό του με λεπτομέρεια, ώστε την ώρα της κατάβασης το σώμα να λειτουργεί ενστικτωδώς. «Αν κλείσεις τα μάτια σου, μπορείς να κάνεις όλη την πίστα με το μυαλό σου. Το σώμα είναι σε αυτόματο πιλότο», λέει.
«Παίζεις συνέχεια με τις λεπτομέρειες. Να μη βρει για ένα εκατοστό το τιμόνι κάπου, να γλιτώσεις μισό δευτερόλεπτο».
Μου περιγράφει με ενθουσιασμό την εικόνα στο Βαλπαραΐσο: φαβέλες, πολύχρωμα σπίτια, ζωγραφιές στους τοίχους. «Η οικονομική κατάσταση εκεί δεν είναι ίδια με άλλες περιοχές της Χιλής, και αυτό κάνει το θέαμα ακόμα πιο εντυπωσιακό για τον κόσμο», λέει. «Είναι άλλο να δείξεις ποδήλατο σε κάποιον που έχει δει Ferrari στην πόλη και άλλο σε κάποιον που έχει μεγαλώσει φτωχικά. Ο κόσμος είχε βγει από τα σπίτια του και μας κοιτούσε λες και ήμασταν σούπερ ήρωες. Τα παιδιά ήταν ενθουσιασμένα – έκαναν σαν να ήμασταν ο Μέσι και ο Ρονάλντο. Για εκείνα ήταν το γεγονός της χρονιάς». Γνώρισε μάλιστα έναν πατέρα με τον γιο του μέσα στο κοινό, που φορούσαν μια φανέλα με την ελληνική σημαία, αφού πρόσφατα είχαν πάει διακοπές στην Ελλάδα. «Ο κόσμος είναι πολύ μικρός», του είπαν.
Σοβαροί τραυματισμοί
O Σωκράτης προπονείται τέσσερις φορές την εβδομάδα στον Υμηττό, στο μέρος όπου τον πήγαινε μικρό ο πατέρας του, και γυρεύει την αδρεναλίνη, το δικό του οξυγόνο. Εκεί συναντάει κανείς πολλούς ποδηλάτες της Αθήνας να κατηφορίζουν με φόρα στα χωμάτινα μονοπάτια, όπου οι ρίζες και τα δέντρα γίνονται εμπόδια. Στο ίδιο μέρος διδάσκει και τους μαθητές του – εφήβους που μοιράζονται τον ίδιο ενθουσιασμό. «Βλέπω παιδιά 12 και 13 ετών που τα πάνε πολύ καλύτερα από ό,τι πήγαινα εγώ στην ηλικία τους. Υπάρχει κοινότητα στην Ελλάδα, αυτό που δεν υπάρχει είναι οι υποδομές», λέει. Χαρακτηριστικό είναι πως δεν υπάρχουν κατάλληλοι χώροι για προπόνηση σε αστικό περιβάλλον, όπως απαιτεί το urban downhill. «Τα σκαλιά του Λυκαβηττού θα ταίριαζαν, αλλά είναι αδύνατον λόγω κόσμου», εξηγεί. «Θα ήθελα να υπάρχει στήριξη από την πολιτεία. Το downhill δεν είναι ολυμπιακό άθλημα, παρότι έχει παγκόσμιο πρωτάθλημα και είναι πολύ αναγνωρισμένο. Στην Ελλάδα, δυστυχώς, δεν έχουμε υποστήριξη».
Δεν είναι η πρώτη φορά που τραυματίζεται σοβαρά. «Έχω σπάσει τα χέρια μου δύο φορές, μου έχει βγει ο ώμος, και τώρα που έσπασα τα πόδια μου θα είμαι εκτός τρεις μήνες», λέει. Κάθε φορά, όμως, μετρά αντίστροφα για την επιστροφή και η αγάπη του αυτή είναι που κάνει τους γονείς του να τον υποστηρίζουν. «Είναι δύσκολο γι’ αυτούς. Την πρώτη φορά το περίμεναν, αλλά μετά άρχισαν να αναρωτιούνται αν θα πρέπει να το συνηθίσουν». Ένας τέτοιος τραυματισμός τον απομονώνει. «Δεν βγαίνω να δω τους φίλους μου. Για να βγω από το σπίτι, χρειάζομαι βοήθεια. Είναι δύσκολο, αλλά ο χρόνος περνά και θα επιστρέψω. Πάντα στη ζωή μου τα καταφέρνω όταν έχω έναν στόχο».
Τα σχέδια για το μέλλον
Όταν σπούδαζε στο Πολυτεχνείο της Πάτρας, δυσκολευόταν να συνδυάσει σπουδές και προπόνηση. «Δεν υπήρχαν μέρη όπως ο Υμηττός και δεν προλάβαινα τα ταξίδια. Έτσι, άλλαξα σχολή και τώρα σπουδάζω διαδικτυακά. Πλέον μπορεί να είμαι στο αεροπλάνο και να κάνω εργασία», λέει. Όσο για το downhill; «Θέλω να φτάσω στο μέγιστο των δυνατοτήτων μου», απαντά. Παράλληλα, σχεδιάζει να δημιουργήσει τη δική του ποδηλατική εταιρεία, που θα προσφέρει τουρ σε επισκέπτες από το εξωτερικό. «Η Ελλάδα είναι ένα κρυφό διαμαντάκι για το ποδήλατο», λέει. «Όσοι έρχονται και το βλέπουν φεύγουν έκπληκτοι». Πρώτος στόχος, ωστόσο, είναι η ανάρρωση και η επιστροφή στους αγώνες, με μια μεγάλη διοργάνωση στον Καναδά να ανοίγει το καλοκαιρινό πρόγραμμα για εκείνον. Ακούω την ανυπομονησία στη φωνή του και τον φαντάζομαι με τα πόδια του καλυμμένα με γύψους να μετράει τα δευτερόλεπτα αντίστροφα μέχρι τη στιγμή που θα ανέβει ξανά στο ποδήλατό του. «Μοιάζεις να έχεις αποδεχτεί το ρίσκο», του λέω πριν κλείσουμε. «Αν βάλω σε μια ζυγαριά τους τραυματισμούς και την ικανοποίηση που παίρνω, για μένα είναι ξεκάθαρο πού γέρνει», απαντά.
