«Δεν θέλω να φανώ γραφικός. Αλλά πόσο ρομαντικό είναι που υπάρχει ακόμη ένας τέτοιος χώρος!» μου λέει ο Νίκος Κουρής, κρατώντας στα χέρια του ένα συλλεκτικό DVD του Καθρέφτη του Ταρκόφσκι. Έχουμε δώσει ραντεβού στο Movie Galaxy στα Εξάρχεια, ένα από τα τελευταία βιντεοκλάμπ της Αθήνας – και της Ελλάδας. Ανάμεσα σε ράφια γεμάτα DVD και αφίσες θρυλικών ταινιών, γυρίσαμε για λίγο τον χρόνο σε μια εποχή που δεν σου διάλεγε ταινίες
ο αλγόριθμος. Ο Νίκος είναι τακτικός θαμώνας εδώ, από τη δεκαετία του 2000. «Τότε που δεν υπήρχαν οι πλατφόρμες, οι σινεφίλ ερχόμασταν εδώ στον Λευτέρη, για να ανακαλύψουμε κρυμμένους θησαυρούς. Τα 400 χτυπήματα, ας πούμε, του Τρυφώ ή το Με κομμένη την ανάσα του Γκοντάρ, το Pulp Fiction του Ταραντίνο, ταινίες του Ντράγιερ, του Αντονιόνι, ακόμα και σειρές, όπως το Mad Men. Μας έλεγε ο Λευτέρης “Θα δείτε αυτή τη σειρά και θα πάθετε πλάκα!’’, και όντως, αυτή η σειρά άλλαξε την άποψη που είχαμε μέχρι τότε για την τηλεόραση. Ερχόμουν πολύ συχνά εδώ με τον Λευτέρη Βογιατζή. Δούλευα τότε στο θέατρό του, στην Κυψέλη, και με το που τελείωνε η πρόβα, περνούσαμε από δω για να ανακαλύψουμε αριστουργήματα. Ακόμα και σήμερα, εδώ θα βρεις ταινίες που δεν τις έχει καμία πλατφόρμα. Με συγκινεί που ο ιδιοκτήτης αυτού του μαγαζιού, με πραγματική αγάπη στο σινεμά, παλεύει μόνος του και συντηρεί με κόπο έναν σπάνιο κινηματογραφικό κόσμο, που αξίζει να ανακαλύψει κανείς, ειδικά οι νέοι», λέει ο Νίκος και θυμάται πριν από λίγο καιρό που ανέβηκε στη Θεσσαλονίκη για να δει σε ένα αφιέρωμα το Αυτή η νύχτα μένει του Νίκου Παναγιωτόπουλου, την ταινία όπου πρωταγωνίστησε το 2000 με την Αθηνά Μαξίμου, σε μηχανή προβολής του ’52 από την ορίτζιναλ κόπια της ταινίας 35 mm. «Ξεκινάει η ταινία και λέω: “Τι πλάνο! Τι φως! Σου ανοίγει την ψυχή!”».
Τελευταία, προσπαθεί να μυήσει και τον γιο του στη μαγεία της αναλογικής εποχής. «Τον έβαλα και άκουσε σε βινύλιο το αγαπημένο του τραγούδι από τους Dire Straits, σε αναλογικό ήχο, και μου λέει “αυτό είναι άλλο τραγούδι”. Πλέον ακούει μουσική και από το πικάπ!» λέει γελώντας. «Δεν έχω πρόβλημα με την ψηφιακή μας εποχή. Είμαι άνθρωπος που ζει στο τώρα και μ’ αρέσει. Με ενδιαφέρει, όμως, πώς μπορείς να “κλέψεις” κάτι από το παρελθόν και να το προσαρμόσεις στο σήμερα. Μπορεί να στείλω καμιά φορά, για πλάκα, και κανένα γράμμα αντί για μήνυμα στο κινητό, μόνο και μόνο για να θυμηθώ κι εγώ κάτι που έχουμε ξεχάσει, ότι ο γραφικός μας χαρακτήρας είναι η αποτύπωση του ψυχισμού μας. Λέω, συχνά, στον γιο μου: “Σήμερα, όσο γίνεται, θα περάσουμε μια μέρα χωρίς κινητά”. Χάνεις τη ζωή σου όταν ζεις διαρκώς μέσα από οθόνες. Όταν τις κλείνεις, για λίγο, συνειδητοποιείς ότι η ζωή είναι ωραία, έχει ξαφνιάσματα, έχει ενώσεις. Η εποχή τρέχει με ταχύτητα φωτός, και καλά κάνει, ας μην ξεχνάμε όμως να βιώνουμε και λίγο την απτή πραγματικότητα».
Μια αλήθεια απτή αναζητά και ο Οιδίποδας που ερμηνεύει φέτος –μοναδικά– ο Νίκος στη σκηνή της Στέγης, στην ηλεκτρισμένη εκδοχή του μύθου που σκηνοθετεί ο Βρετανός Ρόμπερτ Άικ. «Αλήθεια είναι αυτό που δεν μπορείς να ξεχάσεις. Αυτή άλλωστε είναι και η σημασία της λέξης. Ο μύθος του Οιδίποδα θέτει ένα ερώτημα: “Είναι καλύτερο να ξέρεις την αλήθεια ή όχι;”. Το τίμημα του να μάθεις την αλήθεια για τον εαυτό σου μπορεί να είναι καταστροφικό. Το κέρδος όμως είναι ότι βαθαίνεις σαν άνθρωπος. Προσωπικά, όσες φορές αναζήτησα την αλήθεια σε πράγματα που είχαν υπαρξιακή σημασία για μένα, έπαθα πολύ κακό αλλά και πολύ καλό. Έπεσα στα πατώματα, όμως σηκώθηκα. Είμαι όμως ένας άλλος πια, πιο ήσυχος, πιο σίγουρος ότι κανείς πρέπει να αγαπάει αλλά να πληρώνει και το τίμημα γι’ αυτό που πραγματικά είναι», μου λέει, πριν πούμε αντίο, με το βλέμμα του να αναζητά στα ράφια αυτού του ρετρό βιντεοκλάμπ την επόμενη ταινία που θα του αποκαλύψει κάτι καινούργιο για τον ίδιο.
Ο Νίκος Κουρής πρωταγωνιστεί στην παράσταση Οιδίποδας σε σκηνοθεσία Ρόμπερτ Άικ, με την Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, τη Ράνια Οικονομίδου κ.ά., στην Κεντρική Σκηνή της Στέγης Ιδρύματος Ωνάση. Έως 1η Φεβρουαρίου. Προπώληση: onassis.org
Ευχαριστούμε το Movie Galaxy (Ιπποκράτους 91-93, Εξάρχεια) για τη θερμή φιλοξενία.
