Χωρίς καμία διάθεση σαρκασμού (απέναντι στο σύμπαν) έπειτα από μία ακόμα χρονιά που ο Χαρούκι Μουρακάμι δεν κέρδισε το Νόμπελ, διάβασα αυτό το παλιότερο μυθιστόρημά του που μόλις επανακυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Ψυχογιός. Γραμμένο το 1992, δηλαδή μετά τον θρίαμβο του Νορβηγικού δάσους, το Νότια των συνόρων, δυτικά του ήλιου, είναι το λιγότερο μουρακαμικό μυθιστόρημα του Μουρακάμι (αν δεχτούμε, όπως πρέπει να κάνουμε, ως αρχετυπικό το Κουρδιστό πουλί), λείπει δηλαδή το πληθωρικό στοιχείο, η πολυπλοκότητα, ο μαγικός ρεαλισμός. Αλλά συγχρόνως είναι απολύτως χαρακτηριστικό του: ένας άντρας σε αναζήτηση του εαυτού του. Πρώτο πρόσωπο, κινηματογραφική ματιά, επιρροή από τη δυτική κουλτούρα – αν ανοίξετε το βιβλίο σε μια τυχαία σελίδα και διαβάσετε λίγες γραμμές, χωρίς να ξέρετε τι κρατάτε στα χέρια σας, θα καταλάβετε αμέσως. Είναι ένα μικρό κατόρθωμα αυτό. Μεγάλο κατόρθωμα. Ακόμα μεγαλύτερο όμως είναι το ότι δεν θα θέλετε να το αφήσετε απ’ τα χέρια σας, είτε το βρίσκετε υπέροχο είτε απλώς ενδιαφέρον.
Η ιστορία μοιάζει έως τη μέση με μυθιστόρημα ενηλικίωσης, αλλά στη συνέχεια εξελίσσεται διαφορετικά, αποκτά ένα μυστήριο και μια αγωνία, γίνεται λιγότερο χαριτωμένη και περισσότερο ενήλικη. Ίσως θα μπορούσαμε να μιλήσουμε για τη μεγάλη πλήξη της δυτικής ζωής (παρά τα ιαπωνικά στοιχεία του, το σύμπαν του Μουρακάμι είναι επί της ουσίας δυτικό) στον μεταπολεμικό κόσμο, η οποία μπορεί να πάρει τη μορφή ενός γενικευμένου υπαρξιακού δράματος ή ακόμα και πολιτικής αλληγορίας, αλλά δεν παύει να είναι μια μάχη του ενός με τον εαυτό του. Το βιβλίο ενδείκνυται για μια ομαλή εισαγωγή στον μουρακαμικό κόσμο, αλλά και ως ένα ωραίο σφηνάκι για τους ήδη μυημένους.
Το Νότια των συνόρων, δυτικά του ήλιου κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ψυχογιός, σε μετάφραση Βασίλη Κιμούλη.
