Στα τέλη του 18ου και στις αρχές του 19ου αιώνα, η περιοχή των Κάτω Χωρών γνώρισε πρωτοφανείς πολιτικές μεταβολές. Η άλλοτε κραταιά Ολλανδική Δημοκρατία των Επτά Επαρχιών, η οποία κατά τον 17ο αιώνα είχε αποτελέσει μία από τις μεγαλύτερες εμπορικές και ναυτικές δυνάμεις της Ευρώπης, είχε εισέλθει (ήδη από τα μέσα του 18ου αιώνα) σε φάση παρακμής.
Οι εσωτερικές συγκρούσεις μεταξύ των υποστηρικτών του οίκου των Οράγγης και των «Πατριωτών» σε συνδυασμό με τις πιέσεις των μεγάλων ευρωπαϊκών δυνάμεων υπονόμευσαν σε μεγάλο βαθμό τη σταθερότητα του κράτους.
Η έκρηξη της Γαλλικής Επανάστασης και οι πόλεμοι που στη συνέχεια ξέσπασαν στην Ευρώπη είχαν ως συνέπεια δραματικές αλλαγές στη χώρα. Το 1795 οι γαλλικές επαναστατικές δυνάμεις εισήλθαν στις Κάτω Χώρες, οδηγώντας στην κατάρρευση της παλαιάς Δημοκρατίας και στην ίδρυση της Βαταβικής Δημοκρατίας, ενός κράτους το οποίο συνδέθηκε στενά με τη Γαλλία. Το 1806, ο Ναπολέων εγκαθίδρυσε το Βασίλειο της Ολλανδίας, τοποθετώντας στον θρόνο τον αδελφό του, Λουδοβίκο Βοναπάρτη, ενώ το 1810 η περιοχή ενσωματώθηκε στη Γαλλική Αυτοκρατορία.
Με την πτώση του Ναπολέοντα, δημιουργήθηκε στις Κάτω Χώρες ένα κενό εξουσίας αναδεικνύοντας την ανάγκη αναδιοργάνωσης της πολιτικής τάξης πραγμάτων στην περιοχή. Στο προσκήνιο επανήλθαν τα μέλη της δυναστείας της Οράγγης, τα οποία υποχρεώθηκαν να εγκαταλείψουν τη χώρα μετά την κατάρρευση της Δημοκρατίας το 1795, διατηρώντας στενές σχέσεις με τους ηγεμονικούς οίκους της Ευρώπης, οι οποίοι πρόβαλλαν αντίσταση στον Ναπολέοντα.
Στις 30 Νοεμβρίου 1813 αποβιβάστηκε στο Σχέβενινγκεν ο Ουλιέλμος Φρειδερίκος της Οράγγης-Νασάου, πρωτότοκος γιος του τελευταίου επιτρόπου (Stadtholder) της Ολλανδικής Δημοκρατίας των Κάτω Χωρών Ουλιέλμου Ε΄, ο οποίος έγινε δεκτός με ενθουσιασμό από τον ντόπιο πληθυσμό.
Λίγες ημέρες αργότερα ανακηρύχθηκε «κυρίαρχος πρίγκιπας των Ηνωμένων Κάτω Χωρών». Ωστόσο, η αναγνώρισή του ως του νέου ηγεμόνα των Κάτω Χωρών καθώς και το πολιτειακό καθεστώς του κράτους του συνδέθηκαν με τις αποφάσεις του Συνεδρίου της Βιέννης (1814-1815). Στο πλαίσιο της επιθυμίας των ευρωπαϊκών δυνάμεων να δημιουργήσουν ένα κράτος στις εκβολές του Ρήνου ως ανάχωμα έναντι της ενδεχόμενης γαλλικής επεκτατικής διάθεσης, αποφασίστηκε η συγκρότηση του Ηνωμένου Βασιλείου των Κάτω Χωρών.
Στις 16 Μαρτίου 1815 ο Ουλιέλμος Φρειδερίκος ανακηρύχθηκε βασιλιάς με το όνομα Ουλιέλμος Α΄. Ο Ουλιέλμος Α΄ επιδίωξε να εκσυγχρονίσει το κράτος και να ενισχύσει την οικονομία, προωθώντας μεγάλα έργα υποδομών, την ανάπτυξη της βιομηχανίας και τη δημιουργία ενός τραπεζικού συστήματος. Ωστόσο, η πολιτική του συγκεντρωτισμού και η προσπάθειά του να επιβάλει τη διοικητική και την πολιτισμική ενοποίηση μεταξύ των βόρειων και των νότιων επαρχιών προκάλεσαν αντιδράσεις, ιδίως στις νότιες επαρχίες του κράτους του.
Η αντίδραση των κατοίκων των νοτίων επαρχιών του Ηνωμένου Βασιλείου των Κάτω Χωρών έναντι της πολιτικής του Ουλιέλμου δεν άργησε να εκδηλωθεί ως επανάσταση το 1830. Οι νότιες επαρχίες του βασιλείου αγωνίστηκαν για την ανεξαρτησία τους, η οποία επιτεύχθηκε αρχικά τον Δεκέμβριο του 1830 και στη συνέχεια το 1839 αναγνωρίστηκε με τη Συνθήκη του Λονδίνου.
Επιμέλεια στήλης: Μυρτώ Κατσίγερα, Βασίλης Μηνακάκης, Αντιγόνη-Δέσποινα Ποιμενίδου, Αθανάσιος Συροπλάκης

