«Σήμερον καλούνται οι Έλληνες εκλογείς να ψηφίσουν τους μέλλοντας ν’ απαρτίσουν την αυριανήν Γερουσίαν», έγραφε το πρωτοσέλιδο της «Καθημερινής» της 21ης Απριλίου 1929.
Η Γερουσία θεσμοθετήθηκε 2 φορές στην Ελλάδα. Το Σύνταγμα του 1844, το οποίο παραχώρησε ο Όθωνας μετά την Επανάσταση της 3ης Σεπτεμβρίου, προέβλεπε την άσκηση της νομοθετικής εξουσίας από τον βασιλιά, τη Βουλή και τη Γερουσία. Οι γερουσιαστές, 27 συνολικά, ήταν ισόβιοι και διορίζονταν από τον βασιλιά. Κατά την πρώτη συγκρότηση του θεσμού, ανάμεσα στους γερουσιαστές βρίσκουμε τους Πέτρο Μαυρομιχάλη, Ιωάννη Κολοκοτρώνη, Κωνσταντίνο Μπότσαρη και Σπυρίδωνα Τρικούπη. Πρώτος πρόεδρος της Γερουσίας διετέλεσε ο Γεώργιος Κουντουριώτης. Η πρώτη Γερουσία καταργήθηκε με το Σύνταγμα του 1864.
Μετά την ανακήρυξη της αβασίλευτης δημοκρατίας το 1924, κατατέθηκε ψήφισμα για επαναφορά του θεσμού της Γερουσίας ως νομοθετικού σώματος. Πράγματι, με το Σύνταγμα του 1927, επανασυστήθηκε με τον νόμο 3786/1929, με σκοπό την περιστολή της παντοδυναμίας της Βουλής και την αρτιότερη επεξεργασία των νόμων. Τα μέλη της ανέρχονταν σε 120. Τα 92 από αυτά εκλέγονταν με καθολική ψηφοφορία, ενώ τα 18 από επαγγελματικές οργανώσεις. Πιο συγκεκριμένα, προβλεπόταν: α) εμπορικά και βιομηχανικά επιμελητήρια: 2 έδρες, β) επαγγελματικά και βιοτεχνικά επιμελητήρια: 3 έδρες, γ) Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών: 1 έδρα, δ) γεωργικά επιμελητήρια: 5 έδρες, ε) εργατικά επιμελητήρια: 4 έδρες, στ) επιμελητήρια επιστημών και τεχνών: 3 έδρες. Τέλος, 10 γερουσιαστές θα εκλέγονταν από τη Βουλή και τη Γερουσία σε κοινή συνεδρίαση. Η θητεία των γερουσιαστών είχε διάρκεια 9 έτη, ενώ η σύνθεσή της θα ανανεωνόταν κάθε τρία χρόνια κατά το 1/3. Το δικαίωμα του εκλέγεσθαι ως γερουσιαστής είχε κάθε Έλληνας πολίτης που είχε πλήρη πολιτικά και αστικά δικαιώματα και ηλικία 40 ετών και άνω.
Οι γερουσιαστικές εκλογές, που είχε προκηρύξει η κυβέρνηση του Ελευθέριου Βενιζέλου, διεξήχθησαν στις 21 Απριλίου 1929. Η «Καθημερινή», της ίδιας ημέρας δημοσίευσε αναλυτικά τις οδηγίες προς τους ψηφοφόρους. Πιο συγκεκριμένα, διαβάζουμε ότι «κατά τας σημερινάς γερουσιαστικάς εκλογάς δικαίωμα ψήφου έχουν πάντες οι συμπληρώσαντες το 21ο έτος της ηλικίας των, οι έχοντες εκλογικόν βιβλιάριον και εγγεγραμμένοι εις τους εκλογικούς καταλόγους. Οι εγγραφέντες από του Ιανουαρίου και εντεύθεν και αποκτήσαντες εκλογικόν βιβλιάριον δεν θα ψηφίσουν διότι το διερρεύσαν έκτοτε χρονικόν διάστημα δεν επήρκεσε δια την εκτύπωσιν νέων εκλογικών καταλόγων». Αναφέρεται ακόμη ότι έγκυρο θα θεωρούνταν το ψηφοδέλτιο που είχε έναν μόνο σταυρό.
Η «Καθημερινή» της 22ας Απριλίου, στο πρωτοσέλιδό της, αναφέρει ότι «αι χθεσιναί εκλογαί διεξήχθησαν εν απολύτω τάξει και χωρίς να σημειωθή, ούτε το παραμικρόν επεισόδιον. Τίποτε εις την πόλιν, αν δεν ήσαν κλειστά τα κέντρα, και δεν εκυκλοφόρουν τα αυτοκίνητα των υποψηφίων με τας εικόνας των, δεν επρόδιδε ότι γίνονται εκλογαί προς ανάδειξιν του δεύτερου νομοθ. σώματος, της Γερουσίας. Οι Αθηναίοι προσήρχοντο ησύχως εις τα τμήματά των και εψήφιζον άνευ συνωστισμού, μεθ’ ο περιεφέροντο ασκόπως εις τας οδούς δυσφορούντες δια το γενικόν κλείσιμον των κέντρων. Μόνο εις τους προσφυγικούς συνοικισμούς παρετηρείτο ποια τις κίνησις, οφειλομένη εις προσπαθείας των υπέρ της αποχής κεκηρυγμένων όπως παρασύρουν τους ψηφοφόρους μακράν των καλπών». Γενικότερα όμως παρατηρήθηκε, σύμφωνα με το άρθρο, «έλλειψις φανατισμού». Ο πρωθυπουργός Ελ. Βενιζέλος ψήφισε στο 16ο τμήμα του Πειραιά, ενώ τον Πειραιά επισκέφτηκε και ο αρχηγός του Λαϊκού Κόμματος, Π. Τσαλδάρης, όπου και «περιήλθε τα διάφορα εκλογικά κέντρα».
Οι βενιζελικές δυνάμεις (Κόμμα των Φιλελευθέρων, Αγροτοεργατικό Κόμμα, Προοδευτικοί, Συντηρητικοί Δημοκρατικοί» εξέλεξαν 78 γερουσιαστές. Η αντιβενιζελική παράταξη (Λαϊκό Κόμμα, Ελευθερόφρονες, Ανεξάρτητοι Βασιλόφρονες) κατέλαβαν συνολικά 12 έδρες, ενώ το Αγροτικό Κόμμα εξέλεξε 2 γερουσιαστές.
Η Γερουσία καταργήθηκε την 1η Απριλίου του 1935, μετά την καταστολή του βενιζελικού στρατιωτικού κινήματος. Μετά την επάνοδο του βασιλιά Γεωργίου Β’ και την επαναφορά του Συντάγματος του 1911, αποφασίστηκε η μη ανασύστασή της.
Επιμέλεια στήλης: Μυρτώ Κατσίγερα, Βασίλης Μηνακάκης, Αντιγόνη-Δέσποινα Ποιμενίδου, Θανάσης Συροπλάκης
