Το μεγαλύτερο σοκ στην προσφορά πετρελαίου εδώ και δεκαετίες έχει εισέλθει στον τέταρτο μήνα του –χωρίς να διαφαίνεται λύση, καθώς ούτε οι ΗΠΑ ούτε το Ιράν φαίνονται ότι προτίθενται να υποχωρήσουν–, η αγορά ωστόσο παραμένει εκπληκτικά ήρεμη. Αυτό αντανακλά μια δυσάρεστη πραγματικότητα: οι μεγαλύτεροι παράγοντες που επηρεάζουν τη σημερινή αγορά ενέργειας είναι μια σειρά από αγνώστους Χ. Οι νέες επιθέσεις μεταξύ Ιράν και Ισραήλ το Σαββατοκύριακο αύξησαν τις τιμές του πετρελαίου κατά 4% στα 98 δολάρια το βαρέλι τη Δευτέρα, αλλά το αργό πετρέλαιο Brent παραμένει πολύ χαμηλότερα από τα επίπεδα που καταγράφηκαν μόλις πριν από λίγες εβδομάδες. Αυτό συνέβη παρ’ όλο που τα Στενά του Ορμούζ –το πιο κρίσιμο σημείο για τη μεταφορά πετρελαίου στον κόσμο– παρέμειναν σε μεγάλο βαθμό κλειστά, διαταράσσοντας ροές που ισοδυναμούν με περίπου το 13% της παγκόσμιας προσφοράς. Μεγάλο μέρος της αισιοδοξίας της αγοράς αντανακλά τις προσδοκίες ότι οι συνθήκες στον Κόλπο θα μπορούσαν να αλλάξουν από τη μια μέρα στην άλλη. Η ναυτιλία διέπεται τόσο από τις αξιολογήσεις κινδύνου όσο και από τη γεωπολιτική. Οι φορείς εκμετάλλευσης δεξαμενόπλοιων, οι ασφαλιστές και οι έμποροι είναι πιθανό να παραμείνουν επιφυλακτικοί, φοβούμενοι ότι τα πλοία θα μπορούσαν να εγκλωβιστούν ξανά σε περίπτωση νέων εχθροπραξιών. Πλέον οι έμποροι πετρελαίου λειτουργούν ως επί το πλείστον στο σκοτάδι.
Ο πρώτος σημαντικός άγνωστος Χ είναι πόσο καιρό μπορούν να διαρκέσουν τα παγκόσμια αποθέματα. Οι κυβερνήσεις και οι εταιρείες έχουν αξιοποιήσει εμπορικά και στρατηγικά αποθέματα με πρωτοφανή ρυθμό από τότε που ξέσπασε η σύγκρουση στις 28 Φεβρουαρίου. Τα παγκόσμια αποθέματα αργού πετρελαίου και καυσίμων μειώθηκαν με ρυθμό 5,27 εκατ. βαρελιών την ημέρα τον Μάρτιο, επιταχύνοντας στα 8,62 εκατ. βαρέλια τον Απρίλιο και πιθανότατα πλησιάζοντας τα 9 εκατ. βαρέλια τον Μάιο. Οι αντλήσεις θα μπορούσαν να αυξηθούν περαιτέρω σε περίπου 11 εκατ. βαρέλια την ημέρα τον Ιούνιο, καθώς η εποχική ζήτηση αυξάνεται ενόψει του καλοκαιριού στο Βόρειο Ημισφαίριο. Η αγορά έχει αποδειχθεί αξιοσημείωτα προσαρμόσιμη και θα μπορούσε να συνεχίσει να βρίσκει λύσεις, αλλά τα συστήματα αποθήκευσης δεν είναι απείρως ευέλικτα. Ενα άλλο άγνωστο στοιχείο είναι η Κίνα. Ο δεύτερος μεγαλύτερος καταναλωτής πετρελαίου στον κόσμο μείωσε απότομα τις εισαγωγές αργού πετρελαίου μέσω θαλάσσης, λόγω των υψηλότερων τιμών, με τις εισαγωγές να μειώνονται τον Μάιο στα 6,36 εκατ. βαρέλια την ημέρα, το χαμηλότερο επίπεδο εδώ και σχεδόν μια δεκαετία.
Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας τον περασμένο μήνα αναθεώρησε δραματικά τις προβλέψεις του για την παγκόσμια ζήτηση, προβλέποντας ότι θα συρρικνωθεί κατά 420.000 βαρέλια την ημέρα το 2026, σε σύγκριση με την προπολεμική προσδοκία για αύξηση 1,3 εκατ. βαρελιών την ημέρα. Η κατανάλωση αναμένεται να μειωθεί κατά 2,45 εκατ. βαρέλια την ημέρα μόνο το δεύτερο τρίμηνο. Ορισμένοι αναλυτές και εμπορικοί οίκοι είναι πιο απαισιόδοξοι, εκτιμώντας ότι η ζήτηση θα μπορούσε να έχει μειωθεί έως και 5 εκατ. βαρέλια την ημέρα τον Μάιο. Οποιο στοιχείο κι αν είναι σωστό, όσο περισσότερο διαρκεί η διαταραχή του Ορμούζ, τόσο μεγαλύτερη θα είναι η επίδραση στην οικονομική δραστηριότητα και στη ζήτηση καυσίμων. Η αγορά πετρελαίου σήμερα φαίνεται αξιοσημείωτα χαλαρή ενόψει παρατεταμένης και άνευ προηγουμένου αναστάτωσης. Μέρος αυτού μπορεί να οφείλεται στην κόπωση έπειτα από μήνες αστάθειας, αλλά μπορεί επίσης να αντικατοπτρίζει το πόσο λίγα γνωρίζει κανείς αυτή τη στιγμή για την πραγματική κατάσταση της αγοράς πετρελαίου – και σε ποιο βαθμό η τιμολόγηση βασίζεται στο κλίμα και στις προσδοκίες. Αυτή είναι μια επισφαλής βάση.
