Κινδύνους και για τις ελληνικές εξαγωγές αγαθών δημιουργούν οι πρόσφατες γεωπολιτικές εξελίξεις και οι συνθήκες επιβράδυνσης που προκάλεσαν στο διεθνές εμπόριο, μέσω κυρίως τριών καναλιών σύμφωνα με το δελτίο οικονομικών εξελίξεων της Alpha Bank. Η τράπεζα επισημαίνει το αυξημένο κόστος παραγωγής, τις διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα και τον κίνδυνο μείωσης της ζήτησης από βασικούς εμπορικούς εταίρους. Σημειώνεται ότι οι εξαγωγές προς τις 13 χώρες της Μέσης Ανατολής που έχουν επηρεαστεί συγκριτικά περισσότερο αντιπροσωπεύουν το 6,4% των ελληνικών εξαγωγών το 2025, ενώ οι εξαγωγές στις ευρωπαϊκές χώρες που πιέζονται ενεργειακά υπερέβησαν το 57%.
Από την άλλη πλευρά, την τελευταία διετία η Ευρωπαϊκή Ενωση (Ε.Ε.-27) έχει προχωρήσει σε σύναψη στρατηγικών εμπορικών συμφωνιών και μνημονίων συνεργασίας με τρίτες χώρες και περιφερειακούς οργανισμούς (π.χ. Ινδία, Αυστραλία, Mercosur), οι οποίες μεσοπρόθεσμα δημιουργούν νέες προοπτικές για τους Ευρωπαίους εξαγωγείς, διευκολύνοντας την πρόσβαση σε ταχέως αναπτυσσόμενες αγορές και συμβάλλοντας στη διαφοροποίηση των εξαγωγικών προορισμών. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, οι εξαγωγές αγαθών της Ε.Ε.-27 προς την Ινδία θα διπλασιαστούν έως το 2032, ενώ το διμερές εμπόριο με την Αυστραλία αναμένεται να αυξηθεί έως και 33% την επόμενη δεκαετία. Οι ελληνικές επιχειρήσεις έχουν, συνεπώς, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της τράπεζας, την προοπτική να ενισχύσουν το μερίδιό τους, υπό την προϋπόθεση της υιοθέτησης στοχευμένων πολιτικών εξωστρέφειας και στήριξης της ανταγωνιστικότητας.
Οι αναλυτές της Alpha Bank εκτιμούν ότι τα πρόσφατα μέτρα στήριξης που υιοθέτησε η κυβέρνηση για τη βιομηχανία, τον πρωτογενή τομέα και το πετρέλαιο κίνησης συμβάλλουν στην ενίσχυση της εξαγωγικής δραστηριότητας μέσω της συγκράτησης του κόστους ενέργειας, της τόνωσης της παραγωγής και της διευκόλυνσης της μεταφοράς και κατ’ επέκτασιν της διατήρησης της ανταγωνιστικότητας των ελληνικών εξαγωγικών επιχειρήσεων. Το 2025 η εξαγωγική δραστηριότητα των ελληνικών επιχειρήσεων επέδειξε ιδιαίτερη ανθεκτικότητα, με τις εξαγωγές να διαμορφώνονται στα 48,7 δισ. ευρώ σε τρέχουσες τιμές, έναντι 50 δισ. ευρώ το 2024. Η μικρή υποχώρηση αποδίδεται στις εξαγωγές πετρελαιοειδών προϊόντων, καθώς εξαιρουμένης της συγκεκριμένης κατηγορίας οι εξαγωγές αγαθών ανήλθαν στα ιστορικά υψηλά επίπεδα των 37 δισ. ευρώ έναντι 36,2 δισ. το 2024. Η Ε.Ε. αποτελεί σταθερά τον σημαντικότερο εμπορικό εταίρο, με πάνω από το 57% των ελληνικών εξαγωγών να κατευθύνονται προς αυτήν. Από τις χώρες εκτός της Ευρωπαϊκής Ενωσης, οι εξαγωγές προς τις ΗΠΑ διαμορφώθηκαν σε 2,4 δισ. ευρώ, παραμένοντας ουσιαστικά αμετάβλητες σε σύγκριση με το 2024, εξέλιξη ιδιαίτερα σημαντική, δεδομένης της αβεβαιότητας που επικράτησε τον περασμένο χρόνο λόγω δασμών.
Οι ελληνικές εξαγωγές σε δεκατρείς χώρες της Μέσης Ανατολής ανήλθαν σε 3,1 δισ. ευρώ το 2025, αντιπροσωπεύοντας το 6,4% των συνολικών εξαγωγών, το οποίο είναι το δεύτερο υψηλότερο ποσοστό στην Ε.Ε.-27 μετά το αντίστοιχο της Κύπρου. Σε ό,τι αφορά την ανάλυση ανά κατηγορία προϊόντων, το 2025 καταγράφηκε αύξηση της αξίας των εξαγωγών τροφίμων (+9,4%), ποτών και καπνού (+7,8%), χημικών (+3,9%) και βιομηχανικών προϊόντων (+3,4%), η οποία συνοδεύτηκε από ενίσχυση της συμμετοχής τους στο σύνολο των εξαγωγών. Αντιθέτως, οι εξαγωγές ορυκτών καυσίμων, λιπαντικών και συναφών προϊόντων μειώθηκαν κατά σχεδόν 15%, αν και εξακολουθούν να κατέχουν το μεγαλύτερο μερίδιο επί του συνόλου (26%).
