Με την πλήρη λειτουργία του πληροφοριακού συστήματος «Εργάνη ΙΙ» στις 16 Φεβρουαρίου, ξεκινάει στην πράξη η εφαρμογή του νέου εργασιακού νόμου «Δίκαιη εργασία για όλους» (ν. 5239/2025), καθώς οι βασικές ρυθμίσεις του –και κυρίως η διευθέτηση του χρόνου εργασίας, οι fast track προσλήψεις για την κάλυψη εκτάκτων αναγκών καθώς και το 13ωρο– από την ημερομηνία αυτή και μετά, υποχρεωτικά, θα πρέπει να δηλώνονται ηλεκτρονικά. Με στόχο την έγκαιρη ενεργοποίηση του νόμου, η πρώτη υπουργική απόφαση που υπεγράφη από την υπουργό Εργασίας Νίκη Κεραμέως ενσωματώνει στο «Εργάνη ΙΙ» τις περαιτέρω απλουστεύσεις και αναβαθμίζει καθοριστικά τις λειτουργίες του υφιστάμενου συστήματος. Ετσι, το νέο πληροφοριακό περιβάλλον δεν λειτουργεί απλώς ως ένα μητρώο ηλεκτρονικών δηλώσεων, αλλά ως μια ψηφιακή πλατφόρμα εφαρμογής του εργασιακού δικαίου, μέσω της οποίας παρακολουθούνται όλες οι μορφές απασχόλησης.
Στην καρδιά της μεταρρύθμισης βρίσκεται η ευέλικτη οργάνωση του χρόνου εργασίας, η οποία έως σήμερα προβλεπόταν νομοθετικά αλλά στην πράξη εφαρμοζόταν περιορισμένα. Βάσει του τελευταίου εργασιακού νόμου και με το «Εργάνη ΙΙ», η διευθέτηση του χρόνου εργασίας μπορεί πλέον να γίνεται σε εβδομαδιαία, μηνιαία ή ακόμη και ετήσια βάση, υπό την προϋπόθεση ύπαρξης συλλογικής ή ατομικής συμφωνίας με τον εργαζόμενο και με υποχρεωτική ψηφιακή δήλωση όλων των σχετικών στοιχείων.
Ειδικότερα, οι εργοδότες καλούνται να δηλώνουν στο σύστημα το είδος της διευθέτησης, την περίοδο αναφοράς –η οποία δεν μπορεί να είναι μικρότερη της μιας εβδομάδας ούτε μεγαλύτερη του ενός έτους– καθώς και την περίοδο αυξημένης και μειωμένης απασχόλησης. Μετά τη δήλωση της διευθέτησης, καθίσταται υποχρεωτική η υποβολή Ψηφιακής Οργάνωσης Χρόνου Εργασίας, η οποία πρέπει να είναι απολύτως συμβατή με τη συμφωνημένη κατανομή του χρόνου. Η δυνατότητα αυτή ανοίγει τον δρόμο και για την τετραήμερη εργασία με πλήρη εβδομαδιαία απασχόληση, αλλά και για ευρύτερα σχήματα ετήσιας κατανομής του χρόνου εργασίας, ιδίως σε κλάδους με έντονη εποχικότητα. Ταυτόχρονα, όμως, καθιστά τη διευθέτηση πλήρως ελέγξιμη, καθώς κάθε απόκλιση από τα δηλωθέντα στοιχεία αποτυπώνεται ψηφιακά.
Το «Εργάνη ΙΙ» λειτουργεί παράλληλα ως βασικός κόμβος για την ψηφιακή κάρτα εργασίας, μέσω της οποίας καταγράφεται η πραγματική έναρξη και λήξη της απασχόλησης σε πραγματικό χρόνο. Τα δεδομένα αυτά διαβιβάζονται αυτόματα στο σύστημα και τροφοδοτούν τον μηχανισμό ανάλυσης κινδύνου της Επιθεώρησης Εργασίας, μετατρέποντας τον έλεγχο από αποσπασματικό σε συνεχή και στοχευμένο.
Πέραν της διευθέτησης, το νέο σύστημα ενεργοποιεί και τις υπόλοιπες βασικές ρυθμίσεις του νόμου, όπως τις fast track προσλήψεις και αποχωρήσεις, τις άμεσες ψηφιακές μεταβολές ωραρίων και μισθών, αλλά και τις ειδικές ρυθμίσεις για απασχόληση την έκτη ημέρα της εβδομάδας, όπου προβλέπεται.
Παράλληλα, σε εφαρμογή του εργασιακού νόμου, στην ιστοσελίδα του υπουργείου Εργασίας έχει αναρτηθεί οπτικοακουστικό εκπαιδευτικό υλικό με μαθήματα καρδιοαναπνευστικής αναζωογόνησης (ΚΑΡΠΑ) και κοιλιακής ώθησης (λαβή Χάιμλιχ), καθώς πλέον ο νόμος προβλέπει υποχρέωση του εργοδότη να παρέχει στους εργαζομένους του σχετική εκπαίδευση ως εξής:
α) Εφόσον απασχολεί έως και 50 εργαζομένους σε μία εγκατάσταση, μέσω εκπαιδευτικών βίντεο και υλικού που παρέχονται δωρεάν από το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης.
β) Εφόσον απασχολεί περισσότερους από 50 εργαζομένους σε μία εγκατάσταση, μέσω μαθημάτων από πιστοποιημένους εκπαιδευτικούς φορείς πρώτων βοηθειών στο ήμισυ των απασχολουμένων στην εγκατάσταση, τουλάχιστον ανά τρία έτη.
Τέλος, με άλλη απόφαση που υπεγράφη από την κ. Κεραμέως, ενοποιούνται οι πολιτικές που αφορούν την πρόληψη και την αντιμετώπιση της βίας και της παρενόχλησης στον χώρο εργασίας, καθώς και τη διαχείριση εσωτερικών καταγγελιών, στο πλαίσιο περαιτέρω μείωσης της γραφειοκρατίας.
