Επειτα από παλινωδίες ετών, πλήθος υποσχέσεων περί… καταληκτικών ημερομηνιών, πολιτικές αντιπαραθέσεις, συγκρούσεις κατασκευαστικών συμφερόντων και αμφισβητήσεις ως προς τη χρησιμότητά τους, τα πολυσυζητημένα «μεγάλα έργα» της Θεσσαλονίκης εισέρχονται πλέον σε τροχιά υλοποίησης. Μετρό, επέκταση αεροδρομίου και διευθέτηση χώρων του λιμανιού, υποθαλάσσια αρτηρία, ζώνη καινοτομίας είναι οι υποδομές που, κατά τον υπουργό ΠΕΧΩΔΕ Γιώργο Σουφλιά, «αλλάζουν την όψη της Θεσσαλονίκης» και θέτουν σε «τροχιά ταχύρρυθμης ανάπτυξης τη Βόρειο Ελλάδα». Η επισκέψεις του πρωθυπουργού Κώστα Καραμανλή στα εργοτάξια του μετρό και του αεροδρομίου δεν αφήνουν περιθώρια για άλλες καθυστερήσεις.
Το μήνυμα ήταν σαφές: αποτελεί πολιτική βούληση του ιδίου και της κυβέρνησής του να προχωρήσουν και να ολοκληρωθούν τα έργα.
Αυτή είναι και η διαφορά με προηγούμενες κυβερνητικές εξαγγελίες για τη Θεσσαλονίκη.
«Οι Θεσσαλονικείς άκουγαν επί πολλά χρόνια λόγια. Εμείς δεσμευτήκαμε να αλλάξουμε σελίδα, να περάσουμε από τα λόγια στη δράση και το κάνουμε», υπογράμμισε χαρακτηριστικά ο κ. Καραμανλής. Ποια πόλη όμως θα υποστηρίξουν τα έργα που δρομολογούνται σήμερα και απορρέουν από το ρυθμιστικό σχέδιο του 1985, προ εικοσαετίας δηλαδή;
Σχεδιάστηκαν και κατασκευάζονται για να εξυπηρετήσουν μια Θεσσαλονίκη του 2030 και του 2050 με σαφώς διαφορετική οικιστική διάταξη από τη σημερινή και ενδεχομένως αυξημένο κατά πολύ πληθυσμό ή για να καλύψουν μεσοπρόθεσμες λύσεις;
Προβληματισμοί και εντάσεις καταγράφονται ήδη για την αναγκαιότητα της υποθαλάσσιας αρτηρίας, για τη θέση του αεροδρομίου, την επάρκεια της γραμμής του μετρό αλλά και για την ανεπάρκεια σε επίπεδο, άλλων, μικρότερης κλίμακας υποδομών (πάρκινγκ κ.λπ.) που θα καταστήσουν λειτουργικότερα τα υπό κατασκευήν μεγάλα έργα.
Χάθηκε πολύτιμος χρόνος και τα προβλήματα πιέζουν αφόρητα. Η Θεσσαλονίκη κατέχει πλέον τη θλιβερή πρωτιά στην ατμοσφαιρική ρύπανση μεταξύ των πόλεων της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Το κυκλοφοριακό πνίγει την πόλη και η ποιότητα ζωής υποβαθμίζεται διαρκώς.
Μπροστά σ’ αυτή την πραγματικότητα, οι Αρχές προωθούν την αναθεώρηση του υπάρχοντος ρυθμιστικού σχεδίου της Θεσσαλονίκης, φιλοδοξώντας να δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις για την ανάδειξή της σε μητρόπολη με εμβέλεια στη ΝΑ Ευρώπη και την ενίσχυση του διεθνούς της χαρακτήρα. Με την επικαιροποίηση του ρυθμιστικού σχεδίου, «προσδιορίζονται εκ νέου τα κρίσιμα έργα υποδομής» στο πλαίσιο «μιας ισορροπημένης χωρικής οργάνωσης και σχεδιασμού της οικιστικής ανάπτυξης σε μητροπολιτικό επίπεδο και με βάση τις αρχές της αειφορίας».
Να υποθέσει κανείς ότι θα επαναπροσδιοριστούν σε αυτό το πλαίσιο ο ρόλος της υποθαλάσσιας αρτηρίας, η θέση του αεροδρομίου και η διακλάδωση του μετρό προς περιοχές όπως η Χαλκιδική ή ο κάμπος του Λαγκαδά, που κατά τις εκτιμήσεις των ειδικών θα αποτελέσουν τις βασικές βαλβίδες οικιστικής αποσυμπίεσης της Θεσσαλονίκης;
Οπως και να έχει, το θέμα με την έναρξη της κατασκευής των μεγάλων(;) έργων ανοίγει αντικειμενικά και η συζήτηση, σε επίπεδο κοινωνίας, για το ποια Θεσσαλονίκη οραματίζονται, κυρίως εκείνοι που με τον έναν ή τον άλλο τρόπο διαχειρίζονται την τύχη της.
