Ηαγορά ακινήτων της Θεσσαλονίκης έχει εμφανίσει αξιοσημείωτη ανάπτυξη από τις αρχές της περασμένης δεκαετίας. Αυτό οφείλεται κυρίως στο γεγονός ότι η πόλη αποτέλεσε αντικείμενο επιχειρηματικού ενδιαφέροντος από ελληνικούς και πολυεθνικούς φορείς, οι οποίοι ενέταξαν τη Θεσσαλονίκη στα άμεσα σχέδια επέκτασης των δραστηριοτήτων τους. Ανταποκρινόμενοι σε αυτό το γεγονός, φορείς ανάπτυξης ακινήτων και κατασκευαστικές εταιρείες ενέτειναν τη δραστηριότητά τους.
Η ανάπτυξη έργων μεσαίας και μεγάλης κλίμακας είχε ως αποτέλεσμα την περαιτέρω ανάβαθμιση ορισμένων περιοχών και κατά συνέπεια τη διαρκή ανοδική πορεία των αγοραίων και μισθωτικών αξιών σε αυτές. Παράλληλα, δημιουργήθηκαν προϋποθέσεις ανάπτυξης νέων αγορών, λόγω της ραγδαίας οικιστικής ανάπτυξης περιοχών τόσο στην ανατολική όσο και στη δυτική πλευρά του πολεοδομικού συγκροτήματος της πόλης.
Η σημαντικότερη ανάπτυξη έχει σημειωθεί στην ανατολική Θεσσαλονίκη, όπου συγκεντρώνονται και λειτουργούν από τα μέσα της περασμένης δεκαετίας υπεραγορές, κέντρα λιανεμπορίου-ψυχαγωγίας και εστίασης, συγκροτήματα εκθεσιακών χώρων με έμφαση στους κλάδους επίπλου και ένδυσης-υπόδησης, συγκροτήματα καταστημάτων και γραφείων και κάθετες μονάδες στον κλάδο της αυτοκινητοβιομηχανίας. Οι αγοραίες αξίες των οικοπέδων και αγροτεμαχίων στην ανατολική Θεσσαλονίκη έχουν σημειώσει ραγδαία άνοδο και σε πολλές περιπτώσεις οι ζητούμενες αξίες κινούνται σε «παράλογα» επίπεδα. Σε αυτό συνετέλεσε και η παράλληλη ανάπτυξη της αγοράς κατοικιών στην ίδια περιοχή, όπου εκτός σπανίων περιπτώσεων η ζήτηση υπερτερεί της προσφοράς. Αυτό, σε συνδυασμό με την έλλειψη οικοπεδικών εκτάσεων προς ανάπτυξη κατοικιών, έχει αντίστοιχα οδηγήσει τις αγοραίες αξίες σε υψηλά, σε σχέση με το προσφερόμενο προϊόν, επίπεδα και τους δείκτες αντιπαροχής να αγγίζουν και ίσως να ξεπερνούν στις μεγαλύτερες από πλευράς ζήτησης περιοχές το επίπεδο του 65%.
Το παραδοσιακό εμπορικό κέντρο της πόλης εμφανίζει αντιθέσεις σε ό,τι αφορά τα εμπορικά και επαγγελματικά ακίνητα. Αφενός, για τα εμπορικά καταστήματα με κορυφαία την οδό Τσιμισκή ακολουθούμενη από τις οδούς Αγ. Σοφίας, Μητροπόλεως και Πλ. Αριστοτέλους, οι αγοραίες και μισθωτικές αξίες διατηρούνται σε υψηλά επίπεδα, αφετέρου δε οι υπόλοιποι δρόμοι του κέντρου εμφανίζουν σημάδια ύφεσης στη ζήτηση μετά ένα πενταετές περίπου χρονικό διάστημα σημαντικής ανόδου των μισθωτικών αξιών. Ταυτόχρονα, η ζήτηση γραφειακών χώρων για αγορά αλλά κυρίως για μίσθωση στο εμπορικό κέντρο σημειώνει αντίστοιχη κάμψη από τα μέσα του περασμένου έτους, ιδίως στα κτίρια ηλικίας 25-40 ετών που παλαιότερα χρησιμοποιούνταν ως κατοικίες.
Εξαίρεση αυτού του κανόνα αποτελούν τα σύγχρονα και οργανωμένα κτίρια γραφείων που προσελκύουν χρήστες υψηλών απαιτήσεων και διατηρούνται έτσι σε ικανοποιητικά επίπεδα οι αγοραίες και μισθωτικές αξίες τους.
Η δυτική Θεσσαλονίκη παρουσιάζει δείγματα ανάπτυξης, τα οποία αναμένεται να ενταθούν τα επόμενα έτη, λόγω της ύπαρξης μεγάλου αριθμού αναξιοποίητων εκτάσεων γης. Μέχρι πριν από μερικά χρόνια, η περιοχή αυτή είχε ταυτισθεί ως επί το πλείστον με την παρουσία βιομηχανικών και αποθηκευτικών ακινήτων, ενώ όσον αφορά στα οικιστικά ακίνητα, η εικόνα της αγοράς ήταν υποβαθμισμένη. Η ανάπτυξη της αγοράς κατοικιών με πρωταγωνιστές τους δήμους Ευόσμου, Ελευθερίου-Κορδελιού και Ωραιοκάστρου οδήγησε στην αύξηση του πληθυσμού της περιοχής και στην τόνωση της ζήτησης για αγορά εκτάσεων γης. Παράλληλα, δημιουργήθηκε μια νέα αγορά συγκροτημάτων εκθεσιακών χώρων και γραφείων με πρωταγωνίστρια την οδό 26ης Οκτωβρίου, σε απόσταση μόλις 2 χλμ. από το κέντρο της πόλης. Η δυτική Θεσσαλονίκη διαθέτει σήμερα όλα τα εχέγγυα για να διαδραματίσει έναν πρωταγωνιστικό ρόλο στο χάρτη της αγοράς ακινήτων της Θεσσαλονίκης. Τα υπό εξέλιξη και ολοκλήρωση οδικά έργα βελτιώνουν τις υποδομές της και διευκολύνουν την πρόσβαση προς τη δυτική πλευρά του πολεοδομικού συγκροτήματος. Επίσης, η διάθεση στην Τοπική Αυτοδιοίκηση των στρατοπέδων των δυτικών συνοικιών και η αξιοποίηση παλαιών βιομηχανοστασίων -κυρίως καπνομάγαζων- θα δώσει και σε αυτήν την περιοχή τη δυνατότητα στην ανάπτυξη πάρκων λιανεμπορίου – ψυχαγωγίας και εστίασης, που στερείται μέχρι σήμερα ανάλογων έργων.
Είναι βέβαιο ότι η υλοποίηση των έργων κυρίως οδοποιίας που βρίσκονται σε εξέλιξη θα δώσουν περαιτέρω ώθηση στην αγορά ακινήτων της Θεσσαλονίκης. Οφείλει όμως να παραδεχθεί κάποιος που ασχολείται ενεργά με την αγορά ακινήτων της πόλης, ότι παρά τις σημαντικές προοπτικές που εμφανίζει η αγορά της Θεσσαλονίκης, σε πολλές περιπτώσεις οι ζητούμενες αξίες ήδη έχουν «προεξοφλήσει» ως δεδομένη την ανάπτυξη της αγοράς, χωρίς να λαμβάνουν υπ’ όψιν το συναφές ρίσκο που αναλαμβάνει ο αγοραστής. Για το λόγο αυτόν η Θεσσαλονίκη με κύριο εκφραστή ορισμένες περιοχές στο κέντρο και ανατολικά έχει χαρακτηριστεί, ίσως όχι άδικα, «ακριβή» αγορά στον χώρο των ακινήτων.
(1) O κ. Δ. Τζιβράς είναι στέλεχος της Lambert Smith ΗamptoΘεσσαλονίκης.
