Πέρασε μια κρίσιμη εβδομάδα για την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) και πλησιάζει μια επίσης σημαντική συνεδρίαση για την ομοσπονδιακή τράπεζα των ΗΠΑ (Fed) στα μέσα Δεκεμβρίου. Αν και οι αγορές δεν διαθέτουν μαγικές ικανότητες για να προβλέψουν το μέλλον –όσο και εάν προσπαθούν– είναι ξεκάθαρο πως το μονοπάτι της πολιτικής ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ κινείται ακριβώς στην αντίθετη κατεύθυνση από τη μεγάλη αναδίπλωση της επεκτατικής νομισματικής πολιτικής της Fed. Αυτή η απόκλιση αντανακλά την εύθραυστη ανάπτυξη της Ευρωζώνης εν αντιθέσει με την αρκετά πιο ισχυρή οικονομία των ΗΠΑ.
Την Πέμπτη, ο πρόεδρος της ΕΚΤ, Μάριο Ντράγκι, απογοήτευσε τον κόσμο, με τους χρηματιστηριακούς δείκτες Dax της Φρανκφούρτης και Cac-40 του Παρισιού να διολισθαίνουν κατά 3,58%, επειδή τα μέτρα που ανακοίνωσε για την ενίσχυση των τιμών στην Ευρωζώνη δεν ανταποκρίνονταν στις υψηλές προσδοκίες των αγορών. Ηταν λιγότερα και ηπιότερα. Δεν αρκούσαν η μείωση του επιτοκίου καταθέσεων για τις εμπορικές τράπεζες από το -0,2% στο -0,3%, η παράταση του προγράμματος ποσοτικής χαλάρωσης τουλάχιστον ένα εξάμηνο έως τον Μάρτιο του 2017, η ενσωμάτωση ομολόγων των τοπικών και περιφερειακών κυβερνήσεων, αλλά και η επανεπένδυση των πληρωμών κεφαλαίων από τη λήξη των τίτλων. Ωστόσο, οικονομικοί αναλυτές διαβλέπουν μέχρι την επόμενη άνοιξη την υιοθέτηση πρόσθετων μέτρων. Ισως να περιλαμβάνουν μεγαλύτερες μηνιαίες αγορές τίτλων από τα υφιστάμενα 60 δισ. ευρώ που περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης του 1,1 τρισ. ευρώ που μόλις τέθηκε σε εφαρμογή τον Μάρτιο του 2015. Και αυτό διότι ο πληθωρισμός παραμένει πεισματικά χαμηλός στο 0,1% από τα επίπεδα κοντά στο 2%, που είναι ο στόχος της ΕΚΤ. Eδώ κι ένα χρόνο, η παγκόσμια οικονομία προσπαθεί να συμβιβαστεί με το γεγονός ότι η Fed θα αυξήσει το βασικό της επιτόκιο για πρώτη φορά μετά μια δεκαετία. Αυτή η στιγμή φαίνεται να πλησιάζει, εάν κρίνει κανείς από την κατάθεση της επικεφαλής της Fed, Τζάνετ Γέλεν, την Πέμπτη ενώπιον της κοινής οικονομικής επιτροπής του Κογκρέσου. «Προς το παρόν θεωρώ πως η ανάπτυξη των ΗΠΑ επαρκεί για τα επόμενα ένα ή δύο έτη ώστε να υπάρξει περαιτέρω βελτίωση στην αγορά εργασίας», είπε η κ. Γέλεν. Η δημιουργία θέσεων εργασίας και η πεποίθηση πως και στις ΗΠΑ θα ενισχυθεί ο πληθωρισμός σε φυσιολογικά επίπεδα από το υφιστάμενο 0,2% δημιουργούν πρόσφορο έδαφος για μια αύξηση του βασικού επιτοκίου κατά 25 μονάδες βάσης από το ιστορικό χαμηλό του 0,25%, εικάζουν οι οικονομικοί αναλυτές.
Σε κάθε περίπτωση, η απόκλιση αυτή μεταξύ της νομισματικής αναδίπλωσης της Fed και της ποσοτικής επέκτασης της ΕΚΤ οδηγεί την παγκόσμια οικονομία και τις διεθνείς αγορές σε άγνωστους τόπους.
