Η κλιμάκωση του πολέμου ΗΠΑ – Ιράν έχει σχεδόν παραλύσει την εμπορική κίνηση στο Ορμούζ, ενώ οι απειλές των Χούθι για αποκλεισμό των πλοίων που προσεγγίζουν σαουδαραβικά λιμάνια προκαλούν ασυνήθιστες αλλαγές πορείας και καθυστερήσεις στην Ερυθρά Θάλασσα.
Το Brent ξεπέρασε χθες τα 94 δολάρια το βαρέλι, καταγράφοντας τέταρτη διαδοχική ημέρα ανόδου, ενώ το αμερικανικό WTI κινήθηκε προς τα 87 δολάρια. Οι τιμές του πετρελαίου έχουν ενισχυθεί περισσότερο από 20% μέσα στον Ιούλιο, καθώς οι επενδυτές επιχειρούν να αποτιμήσουν όχι μόνο την απώλεια φορτίων από τον Περσικό Κόλπο, αλλά και το ενδεχόμενο περιορισμού των σαουδαραβικών εξαγωγών μέσω της Ερυθράς Θάλασσας.
Μόλις τρία πλοία μεταφοράς εμπορευμάτων εντοπίστηκαν να διέρχονται την Τρίτη από τα Στενά του Ορμούζ, σύμφωνα με στοιχεία της Kpler. Πρόκειται για τον χαμηλότερο ημερήσιο αριθμό από τις αρχές Μαΐου. Τις πρώτες ώρες της Τετάρτης δεν παρατηρήθηκε καμία διέλευση. Μέχρι τώρα, η Σαουδική Αραβία περιόριζε μέρος των συνεπειών από τις διαταραχές στο Ορμούζ, διοχετεύοντας πετρέλαιο μέσω του αγωγού East-West προς το λιμάνι Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα. Από εκεί, τα φορτία μπορούσαν να φτάσουν στις διεθνείς αγορές χωρίς να περάσουν από τα Στενά.
Η οδός αυτή βρίσκεται πλέον «απευθείας στη γραμμή του πυρός», όπως προειδοποιεί η νορβηγική εταιρεία ενεργειακών ερευνών Rystad Energy, μετά την απειλή των Χούθι να αποκλείσουν όλα τα πλοία που προσεγγίζουν λιμάνια της Σαουδικής Αραβίας.
Το Κοινό Κέντρο Ναυτιλιακής Πληροφόρησης (JMIC) ανέφερε ότι οι Χούθι έχουν ολοκληρώσει τις προετοιμασίες για επιθέσεις εναντίον πλοίων κοντά στο Στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ, στο νότιο άκρο της Ερυθράς Θάλασσας, αναπτύσσοντας πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Οι απειλές έχουν ήδη αρχίσει να επηρεάζουν τις κινήσεις των δεξαμενόπλοιων. Το «Gas King», το οποίο είχε παραλάβει φορτίο υγραερίου από το σαουδαραβικό λιμάνι Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα και φαινόταν να κατευθύνεται προς την Ιαπωνία, άλλαξε πορεία και κινήθηκε βόρεια προς τη διώρυγα του Σουέζ.
Η επιλογή είναι ασυνήθιστη για ένα πλοίο με προορισμό την Ασία, καθώς συνεπάγεται πολύ μεγαλύτερο ταξίδι γύρω από την Αφρική και πρόσθετα τέλη διέλευσης από το Σουέζ. Παράλληλα, το υπερδεξαμενόπλοιο «New Explorer», φορτωμένο με σαουδαραβικό πετρέλαιο και προορισμό τη Σιγκαπούρη, εμφανίστηκε να έχει σχεδόν ακινητοποιηθεί στην Ερυθρά Θάλασσα. Το ίδιο συνέβη με το Aframax «Lahore», επίσης μετά την παραλαβή σαουδαραβικού φορτίου.
Αλλα πλοία συνέχισαν την πορεία τους προς το Μπαμπ ελ Μαντέμπ, γεγονός που δείχνει ότι ο πλήρης αποκλεισμός δεν έχει ακόμη υλοποιηθεί. Οι φορτώσεις στο Γιανμπού συνεχίζονταν την Τετάρτη, με δεξαμενόπλοια να δηλώνουν ότι βρίσκονται δεμένα στις εγκαταστάσεις.
Τις ημέρες πριν από την προειδοποίηση των Χούθι, η Σαουδική Αραβία είχε αυξήσει σε επίπεδα-ρεκόρ τις εξαγωγές αργού από την Ερυθρά Θάλασσα. Από τους δύο τερματικούς σταθμούς του Γιανμπού εξήχθησαν κατά μέσον όρο 5,9 εκατ. βαρέλια την ημέρα την εβδομάδα έως τις 17 Ιουλίου, σύμφωνα με στοιχεία παρακολούθησης δεξαμενόπλοιων που συγκέντρωσε το Bloomberg.
Το μέγεθος των ροών εξηγεί γιατί μια ταυτόχρονη διαταραχή στο Ορμούζ και στο Μπαμπ ελ Μαντέμπ θα μπορούσε να προκαλέσει πολύ εντονότερη αντίδραση στις τιμές. Η Ερυθρά Θάλασσα είχε μετατραπεί ουσιαστικά στη βαλβίδα ασφαλείας της Σαουδικής Αραβίας, επιτρέποντάς της να παρακάμπτει το προβληματικό πέρασμα του Περσικού Κόλπου.
Ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) εκτιμά ότι το Brent θα μπορούσε να ξεπεράσει τα 100 δολάρια πριν από το τέλος του έτους, εφόσον παραταθεί η σύγκρουση και μειωθούν περαιτέρω τα εμπορικά αποθέματα στις χώρες του ΟΟΣΑ.
Σε ακραίο σενάριο παρατεταμένων διαταραχών στο Ορμούζ, η Goldman Sachs δεν αποκλείει άνοδο του Brent πάνω από τα 120 δολάρια έως το τέταρτο τρίμηνο.
