Επειτα από 3,5 μήνες εντάσεων στη Μέση Ανατολή, οι πρόεδροι των ΗΠΑ και του Ιράν υπέγραψαν μνημόνιο κατανόησης, το οποίο συνιστά ουσιαστικά μια ενδιάμεση συμφωνία για τον τερματισμό των εχθροπραξιών. Το σχέδιο 14 σημείων αποσκοπεί, μεταξύ άλλων, στο εκ νέου άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και ενεργοποιεί έναν δεύτερο γύρο διαπραγματεύσεων που θα καλύπτει το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και το μακροπρόθεσμο καθεστώς λειτουργίας των Στενών, με απώτερο στόχο τη σύναψη μιας συνολικής και δεσμευτικής συμφωνίας.
Αναμφισβήτητα, ο δρόμος για μια τελική ειρηνευτική συμφωνία εξακολουθεί να περιλαμβάνει σοβαρά εμπόδια, καθώς κρίσιμα τεχνικά ζητήματα παραμένουν προς επίλυση. Σε κάθε περίπτωση, όμως, η υπογραφή του μνημονίου αποτελεί θετική εξέλιξη για τις προοπτικές της παγκόσμιας οικονομίας καθώς ενισχύει την εκτίμηση πως ο κίνδυνος στασιμοπληθωρισμού υποχωρεί. Το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και η σταδιακή αποκατάσταση των θαλάσσιων ροών πετρελαίου περιορίζουν σημαντικά την πιθανότητα ενός νέου αρνητικού σοκ στις τιμές ενέργειας.
Παράλληλα, η εξέλιξη αυτή αναμένεται να σταθεροποιήσει τις τιμές πετρελαίου σε χαμηλότερα επίπεδα σε σχέση με εκείνα που καταγράφηκαν κατά τη διάρκεια της κρίσης, περιορίζοντας τη δυναμική του πληθωρισμού και, κατ’ επέκταση, μετριάζοντας τις επιπτώσεις στην αναπτυξιακή δυναμική της παγκόσμιας οικονομίας.
Εντούτοις, η πλήρης επαναφορά της ναυσιπλοΐας, των ενεργειακών ροών και της παραγωγής στην περιοχή στα επίπεδα που ίσχυαν πριν από τον πόλεμο –εφόσον κάτι τέτοιο αποδειχθεί τελικά εφικτό– αναμένεται να απαιτήσει αρκετές εβδομάδες, ενδεχομένως και μήνες.
Η διαδικασία ομαλοποίησης παραμένει σύνθετη, λόγω των προκλήσεων που συνδέονται με την αποναρκοθέτηση, τα υψηλά ασφάλιστρα, την ανάγκη αποκατάστασης της εμπιστοσύνης έως ότου διαμορφωθούν συνθήκες διατηρήσιμης σταθερότητας, τον μεγάλο αριθμό πλοίων που εξακολουθούν να αναμένουν άδεια διέλευσης, καθώς και τις απαιτούμενες επισκευές σε λιμενικές και ενεργειακές υποδομές. Επιπλέον, έπειτα από 3,5 μήνες ενεργειακής κρίσης και ανόδου των τιμών του πετρελαίου, το κόστος των νέων εισροών (ενδιάμεσα αγαθά) στην παραγωγική διαδικασία έχει αυξηθεί.
Συνεπώς, οι επιδράσεις του αρχικού ενεργειακού σοκ αναμένεται να διατηρηθούν για κάποιο διάστημα, κρατώντας τις τιμές πετρελαίου υψηλότερα από τα προ της σύγκρουσης επίπεδα. Ενδεικτικά, η τιμή του Brent διαπραγματευόταν νωρίς την Παρασκευή στα $79,60/βαρέλι, μόλις $3 χαμηλότερα από την τιμή συμβολαίου για παράδοση σε έξι μήνες και περίπου 19% υψηλότερα από τη μέση τιμή των πρώτων δύο μηνών του έτους.
* EUROBANK RESEARCH
