Η Κροατία έχει γίνει ενεργειακός κόμβος, με δεδομένη τη γεωπολιτική της θέση, είναι σταυροδρόμι μεταξύ Μεσογείου και Κεντρικής Ευρώπης, αισθάνεται την ευθύνη να προμηθεύει με ενέργεια πρώτα απ’ όλα τις γειτονικές της χώρες, ειδικά εκείνες που δεν έχουν πρόσβαση στη θάλασσα, και θέλει να εδραιώσει την καλή περιφερειακή συνεργασία, τόνισε ο Κροάτης υπουργός Εξωτερικών και Ευρωπαϊκών Υποθέσεων, Γκόρνταν Γκρλιτς Ράντμαν, κατά τη διάρκεια συζήτησης στο Energy Transition Summit: East Med & Southeast Europe στην Αθήνα, που διοργανώνουν και φέτος οι Financial Times Live και η «Καθημερινή».
Tα τελευταία χρόνια το παγκόσμιο περιβάλλον έχει αναδιαμορφωθεί ριζικά, μετά την πανδημία της Covid-19 ήρθαν και άλλες προκλήσεις, είπε ο κ. Ράντμαν επισημαίνοντας ότι η Κροατία ως μέλος της Ε.Ε. επιδιώκει την ανεξαρτησία αναφορικά με το ρωσικό φυσικό αέριο και πετρέλαιο, και έχει επιτευχθεί ο στόχος αυτός.
Ο τερματικός σταθμός Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου (LNG) που έχει τεθεί σε λειτουργία από το 2021 στην Κροατία αποτελεί ένα καλό παράδειγμα για αυτό. Δεν είναι μόνο κροατικό, αποτελεί ευρωπαϊκό έργο, σημείωσε.
«Εναν χρόνο μετά τη λειτουργία του, άρχισε η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, οπότε η κυβέρνησή μου αποφάσισε να διπλασιάσει τη δυναμικότητά του από 2,9 BCM (δισ. κ.μ.) σε 6,1 BCM», ανέφερε ο υπουργός Εξωτερικών και Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Κροατίας.
Αναφερόμενος στον αγωγό JANAF είπε ότι προσφέρει τη δυνατότητα προμήθειας με αργό πετρέλαιο σε Σερβία, Ουγγαρία και Σλοβακία.
«Η Κροατία έχει γίνει ενεργειακός κόμβος με δεδομένη τη γεωπολιτική της θέση, είναι σταυροδρόμι μεταξύ Μεσογείου και Κεντρικής Ευρώπης. Αισθανόμαστε ευθύνη να προμηθεύουμε πρώτα απ’ όλα τις γειτονικές μας χώρες, ειδικά εκείνες που δεν έχουν πρόσβαση στη θάλασσα.
»Η Κροατία βασιζόμενη στον στρατηγικό στόχο της που είναι η διαφοροποίηση των πηγών ενέργειας και η ανάπτυξη των υποδομών έχοντας κατά νου τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων θέλει να εδραιώσει καλή περιφερειακή συνεργασία», υπογράμμισε προσθέτοντας ότι η χώρα του παραμένει επίσης προσηλωμένη στην επέκταση των δυνατοτήτων της στον τομέα της ενέργειας, ότι υπάρχουν υδρογόνο και ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
Επιπλέον, τόνισε ότι αναφέρθηκε νωρίτερα από τον πρωθυπουργό της Ελλάδας πόσο σημαντική είναι και η πυρηνική ενέργεια ως μακροπρόθεσμη προοπτική.
«Στην Ε.Ε. θέλουμε να έχουμε ενεργειακή ασφάλεια και πολιτική το συντομότερο δυνατό. Υπάρχει μεγάλος βαθμός εξάρτησης. Η Ε.Ε. πρέπει να περιορίσει τους εξωτερικούς προμηθευτές και να έχει δικές της εγκαταστάσεις αποθήκευσης και τους δικούς της προμηθευτές. Και η Κροατία με τον JANAF δεν είναι εναλλακτική, είναι γνήσιος διάδρομος μεταφοράς», είπε ο κ. Ράντμαν.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις δύο πρωτοβουλίες, στις οποίες προεδρεύει η Κροατία, την Πρωτοβουλία των Τριών Θαλασσών-3SI και τη MED9, συμμαχία 9 χωρών της Μεσογείου και της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Ακόμη, τόνισε ότι πριν από δύο εβδομάδες διοργανώθηκε στο Ντουμπρόβνικ η Σύνοδος Κορυφής της 3SI που ξεπέρασε κάθε προσδοκία.
«Αναμέναμε 700 συμμετέχοντες και ήρθαν 1.600. Φέραμε μαζί 9 προέδρους κρατών, 5 πρωθυπουργούς, πάρα πολλούς υπουργούς και άλλους ειδικούς. Συγκεντρώθηκαν εκπρόσωποι της οικονομικής κοινότητας, της Παγκόσμιας Τράπεζας, της Ευρωπαϊκής Αναπτυξιακής Τράπεζας, της Ιαπωνικής Τράπεζας, της Τράπεζας της Ελλάδος και είχαμε 180 συμμετέχοντες από τις ΗΠΑ με επικεφαλής των υπουργό Ενέργειας Κρις Ράιτ. Ηταν το μεγαλύτερο γεγονός από την ανεξαρτησία της Κροατίας και είμαστε πολύ περήφανοι για αυτό. Η Ε.Ε. αλλά και οι άλλες χώρες εκτός Ε.Ε. συνειδητοποιούν τη σημασία της Πρωτοβουλίας των Τριών Θαλασσών, που δημιουργήθηκε το 2015», υπογράμμισε.
Υπενθυμίζοντας ότι η Κροατία είναι συνιδρύτρια μαζί με την Πολωνία της Πρωτοβουλίας, τόνισε ότι η 3SI στηρίζεται σε τρεις πυλώνες: ενεργειακή διαφοροποίηση, ανάπτυξη υποδομών και ψηφιακό ανασχηματισμό.
«Πρέπει να ενισχύσουμε τη χρηματοδότηση και να επενδύσουμε στην Πρωτοβουλία, χρειαζόμαστε αυτή την περιοχή με πληθυσμό 120 εκατομμύρια κατοίκων, που ανέρχονται σε 160 εκατομμύρια αν συμπεριληφθεί η Ουκρανία που είναι εταίρος», ανέφερε προσθέτοντας ότι η η Ελλάδα εντάχθηκε στην πρωτοβουλία πριν από δύο χρόνια και είναι το 13ο μέλος της.
Τονίζοντας την ανάγκη επένδυσης 650-700 δισ. ευρώ στην Πρωτοβουλία των Τριών Θαλασσών τη χαρακτήρισε «πλατφόρμα σύνδεσης της Ανατολικής Ευρώπης με την Ασία».
Αναφερόμενος στην ενεργειακή ασφάλεια, ο υπουργός Εξωτερικών και Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Κροατίας επανέλαβε τις δηλώσεις του υπουργού Ενέργειας των ΗΠΑ στη Σύνοδο στο Ντουμπρόβνικ, ότι «η ενέργεια δεν αποτελεί πλέον μόνο οικονομικό ζήτημα, είναι η ζωή μας», άρα πιθανές διακυμάνσεις έχουν επιπτώσεις στα νοικοκυριά, στη βιομηχανία, στη διατροφική ασφάλεια και στην εθνική ασφάλεια.
Ο κ. Ράντμαν είπε ακόμη ότι η Κροατία προεδρεύει στη σύνοδο της MED9 στο Σπλιτ τον Οκτώβριο και ότι πριν από λίγες μέρες διοργανώθηκε έκτακτη συνάντηση της MED9 από την Κροατία και την Ιταλία στη Ρώμη για τα θέματα της ασφάλειας και τις αρνητικές επιτπώσεις από το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ στην ενέργεια, στις τιμές των τροφίμων, στις τιμές των λιπασμάτων, που αυξήθηκαν κατά 60%.
Ολοι ενδιαφέρονται να συνεργαστούν όταν πρόκειται για την περιουσία της ανθρωπότητας, τόνισε. «Το Ιράν είναι απειλή για όλους μας και θέλαμε να βρούμε λύση πως θα εξέλθουμε από αυτή την πολύ δύσκολη κατάσταση που επηρεάζει την ασφάλεια όλων μας».
Για τις σχέσεις Ευρώπης – ΗΠΑ, ο κ. Ράντμαν είπε ότι έχουν υπάρξει κάποιες παρεξηγήσεις, αλλά η εταιρική σχέση είναι ασύγκριτη σε επίπεδο δημοκρατίας, χρηματοοικονομικής μόχλευσης, διατλαντικής επικοινωνίας και συνεργασίας.
«Για εμάς είναι σημαντικό να συζητάμε, να έχουμε διάλογο και είμαι σίγουρος ότι θα βρούμε από κοινού λύση, γιατί είναι προς το συμφέρον μας να συνεργαζόμαστε».
Οι δύο πυλώνες της ευρωπαϊκής ασφάλειας είναι στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ είπε, τόνισε ωστόσο την ανάγκη η Ευρώπη να ενισχύσει τη στρατηγική της αυτονομία και να συνειδητοποιήσει ότι τα ευρωπαϊκά ζητήματα είναι ευρωπαϊκά και να τα αντιμετωπίζει. «Πρέπει να εμπλακούμε περισσότερο στην εξεύρεση λύσης στην Ουκρανία και να μιλήσουμε με όλες τις πλευρές, υπάρχει ο δρόμος για τη διπλωματία και είμαι αισιόδοξος για αυτό», επισήμανε.
Το συνέδριο συνδιοργανώνεται στην Αθήνα, σήμερα και αύριο, από την εφημερίδα «Καθημερινή» και τους Financial Times.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
