Κέρδη-ρεκόρ από το εμπόριο πετρελαίου κατέγραψαν οι τρεις μεγαλύτερες πετρελαϊκές εταιρείες της Ευρώπης στις αρχές του 2026 με φόντο την κρίση εφοδιασμού που προκάλεσε ο πόλεμος στο Ιράν, αντισταθμίζοντας τις επιπτώσεις της σύγκρουσης στις παραγωγικές τους δραστηριότητες. Συνολικά, τα τμήματα συναλλαγών των βρετανικών κολοσσών BP και Shell καθώς και της γαλλικής TotalEnergies απέφεραν κέρδη μεταξύ 3,3 και 4,75 δισ. δολαρίων το πρώτο τρίμηνο, σύμφωνα με εκτιμήσεις αναλυτών στους Financial Times. Οι πετρελαϊκές εταιρείες σημειωτέον δεν δημοσιοποιούν λεπτομερή αποτελέσματα συναλλαγών, τα οποία θεωρούν ευαίσθητα δεδομένα, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις όμως της βρετανικής εφημερίδας, τα τμήματα συναλλαγών ευθύνονται για το 48% έως 69% της αύξησης συνολικών κερδών των ομίλων, ύψους 6,9 δισ. δολαρίων το τελευταίο τρίμηνο.
Η διακοπή της ναυτιλίας στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εφοδιασμού πετρελαίου και φυσικού αερίου, δημιούργησε ένα σκηνικό ακραίας μεταβλητότητας, οδηγώντας το αργό πετρέλαιο Brent από επίπεδα κάτω των 60 δολαρίων τον Ιανουάριο στο ιστορικό υψηλό των 144 δολαρίων τον Απρίλιο. Η διακύμανση των τιμών ενέργειας που προέκυψε αποτέλεσε ευκαιρία για τους εμπόρους. Σε αντίθεση με τους Αμερικανούς ανταγωνιστές τους, όπως η ExxonMobil και η Chevron, που χρησιμοποιούν κυρίως επενδυτές για να βελτιστοποιήσουν τις ροές εντός των δικών τους δικτύων παραγωγής, οι ευρωπαϊκοί όμιλοι χρησιμοποίησαν τις εμπορικές μονάδες τους ως εργαλεία κερδοφορίας.
Τα τμήματα συναλλαγών ευθύνονται για το 48% έως 69% της αύξησης συνολικών κερδών των ομίλων, ύψους 6,9 δισ. δολ.
«Η ισχύς των γραφείων συναλλαγών των ΒΡ, Shell και TotalEnergies σε μια περίοδο κρίσης αποτελεί σημαντικό παράγοντα διαφοροποίησης για τις ευρωπαϊκές εταιρείες και ανταγωνιστικό πλεονέκτημα», επισημαίνει η Κιμ Φέστιερ, αναλύτρια στην HSBC. Και αυτό γιατί τείνουν να έχουν καλύτερες επιδόσεις σε περιόδους αστάθειας, όταν μπορούν να επωφεληθούν δηλαδή από την αγορά και πώληση πετρελαίου και προϊόντων διύλισης σε διαφορετικές τιμές σε όλες τις αγορές, και όταν περισσότεροι πελάτες επιδιώκουν να αντισταθμίσουν τις μεταβολές τιμών.
Τα περισσότερα κέρδη από τους τρεις μεγάλους της Ευρώπης κατέγραψε η BP, η οποία λειτουργεί ένα από τα μεγαλύτερα δίκτυα εμπορίας πετρελαίου στον κόσμο, απασχολώντας περισσότερα από 2.000 άτομα στο Λονδίνο, στη Σιγκαπούρη και στο Χιούστον. Εμπορεύεται περισσότερα από 4 δισεκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου ετησίως, ποσότητα αρκετές φορές μεγαλύτερη από τη δική της παραγωγή, και ανά πάσα στιγμή διαθέτει περισσότερα από 300 δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν αργό πετρέλαιο και καύσιμα σε όλο τον κόσμο. Οι traders της εταιρείας εκτιμάται ότι συνεισέφεραν επιπλέον 1,75 δισ. δολάρια, ποσό που αντιστοιχεί σχεδόν στο ένα τέταρτο των περυσινών προσαρμοσμένων κερδών της. Αντίστοιχα, η Shell καρπώθηκε επιπλέον 1,6 δισ. δολάρια, ενώ η TotalEnergies ενίσχυσε τα ταμεία της κατά 800 εκατ. δολάρια. Η στρατηγική της τελευταίας μάλιστα περιελάμβανε τολμηρές κινήσεις, όπως η μαζική αγορά φορτίων από το Ντουμπάι και το Ομάν, μια κίνηση που απέφερε πάνω από ένα δισ. δολάρια και ανέδειξε την κουλτούρα ρίσκου που διακρίνει το ευρωπαϊκό μοντέλο. Οι επενδυτές έχουν ανταμείψει την εμπορική ισχύ των μεγάλων ευρωπαϊκών εταιρειών. Από την έναρξη της σύγκρουσης στα τέλη Φεβρουαρίου, οι μετοχές της BP και της Total έχουν αυξηθεί κατά 12% και 21% αντίστοιχα. Οι μετοχές της Shell, η οποία ήταν περισσότερο εκτεθειμένη σε μείωση της παραγωγής στον Κόλπο αφού οι εγκαταστάσεις της δέχτηκαν επιθέσεις, έχουν αυξηθεί κατά 9%.
Αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα, τέλος, επέδειξε και ο κρατικός κολοσσός της Σαουδικής Αραβίας, Saudi Aramco, αναφέροντας αύξηση 26% στα κέρδη του πρώτου τριμήνου, αγγίζοντας τα 33,6 δισ. δολάρια. Η επιτυχία αυτή αποδίδεται στη στρατηγική χρήση του αγωγού Ανατολής – Δύσης, ο οποίος λειτούργησε ως κρίσιμη αρτηρία εφοδιασμού επιτρέποντας τη μεταφορά 7 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως προς την Ερυθρά Θάλασσα, παρακάμπτοντας τα αποκλεισμένα Στενά του Ορμούζ. Η Aramco κατάφερε να μετριάσει τις επιπτώσεις του «ενεργειακού σοκ» παρά τις επιθέσεις στις υποδομές της, ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας Αμίν Νάσερ ωστόσο παραμένει επιφυλακτικός, προειδοποιώντας ότι η πλήρης εξισορρόπηση της αγοράς μπορεί να καθυστερήσει έως το 2027, ακόμη και αν οι εχθροπραξίες στην περιοχή σταματήσουν αμέσως.
